<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X32n0620"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 620 法花经大成音義</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 620 法花经大成音義</title> <author>淸 净陞集</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">32</idno>.<idno type="no">620</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">法花经大成音義</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, OCR by CBETA</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，CBETA 扫瞄辨识</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB00501"> <charName>CBETA CHARACTER CB00501</charName> <mapping cb:dec="983541" type="PUA">U+F01F5</mapping> <mapping type="unicode">U+4B7E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>驮</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[马*犬]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00589"> <charName>CBETA CHARACTER CB00589</charName> <mapping cb:dec="983629" type="PUA">U+F024D</mapping> <mapping type="unicode">U+3D4E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>涧</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[涧-日+月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB00595"> <charName>CBETA CHARACTER CB00595</charName> <mapping cb:dec="983635" type="PUA">U+F0253</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9EA8</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[麸-夫+少]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01092"> <charName>CBETA CHARACTER CB01092</charName> <mapping cb:dec="984132" type="PUA">U+F0444</mapping> <mapping type="unicode">U+2145E</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[土*遂]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01186"> <charName>CBETA CHARACTER CB01186</charName> <mapping cb:dec="984226" type="PUA">U+F04A2</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9EAF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>曲</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[麸-夫+曲]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01204"> <charName>CBETA CHARACTER CB01204</charName> <mapping cb:dec="984244" type="PUA">U+F04B4</mapping> <mapping type="unicode">U+26B5E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>茇</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[廿/(乏-之+友)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01738"> <charName>CBETA CHARACTER CB01738</charName> <mapping cb:dec="984778" type="PUA">U+F06CA</mapping> <mapping type="unicode">U+246C6</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>牦</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[牦-未+牙]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02439"> <charName>CBETA CHARACTER CB02439</charName> <mapping cb:dec="985479" type="PUA">U+F0987</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>佞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[佞-二+〦]</value></charProp></char> <char xml:id="CB02823"> <charName>CBETA CHARACTER CB02823</charName> <mapping cb:dec="985863" type="PUA">U+F0B07</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9825</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>颐</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(厂-一)*臣*页]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05334"> <charName>CBETA CHARACTER CB05334</charName> <mapping cb:dec="988374" type="PUA">U+F14D6</mapping> <mapping type="unicode">U+3D11</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>溯</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[濂-兼+(朔-月)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05577"> <charName>CBETA CHARACTER CB05577</charName> <mapping cb:dec="988617" type="PUA">U+F15C9</mapping> <mapping type="unicode">U+2E30E</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>胸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(曷-曰)/月]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15035"> <charName>CBETA CHARACTER CB15035</charName> <mapping cb:dec="998075" type="PUA">U+F3ABB</mapping> <mapping type="unicode">U+41B3</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>邃</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[穴/逐]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15081"> <charName>CBETA CHARACTER CB15081</charName> <mapping cb:dec="998121" type="PUA">U+F3AE9</mapping> <mapping type="unicode">U+41FF</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>策</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[竺-二+束]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15106"> <charName>CBETA CHARACTER CB15106</charName> <mapping cb:dec="998146" type="PUA">U+F3B02</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+9B31</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>鬱</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[鬱-山+止]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15144"> <charName>CBETA CHARACTER CB15144</charName> <mapping cb:dec="998184" type="PUA">U+F3B28</mapping> <charProp><localName>composition</localName><value>[珰-口+(一/口)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15154"> <charName>CBETA CHARACTER CB15154</charName> <mapping cb:dec="998194" type="PUA">U+F3B32</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>鹞</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(采-木+(工/山))*鸟]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15179"> <charName>CBETA CHARACTER CB15179</charName> <mapping cb:dec="998219" type="PUA">U+F3B4B</mapping> <charProp><localName>normalized form</localName><value>雀</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[少/隹]</value></charProp></char> <char xml:id="CB16612"> <charName>CBETA CHARACTER CB16612</charName> <mapping cb:dec="999652" type="PUA">U+F40E4</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7934</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>礡</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[礡-莆+蒲]</value></charProp></char> <char xml:id="CB17194"> <charName>CBETA CHARACTER CB17194</charName> <mapping cb:dec="1000234" type="PUA">U+F432A</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+6AFD</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[(隐-工)/木]</value></charProp></char> <char xml:id="CB17994"> <charName>CBETA CHARACTER CB17994</charName> <mapping cb:dec="1001034" type="PUA">U+F464A</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+2D84D</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>拜</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[(拜-王+工)/下]</value></charProp></char> <char xml:id="CB18834"> <charName>CBETA CHARACTER CB18834</charName> <mapping cb:dec="1001874" type="PUA">U+F4992</mapping> <charProp><localName>composition</localName><value>编⃝</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2006-09-18T14:49:52"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0539a" n="0539a"/> <lb ed="X" n="0539a01"/> <lb ed="X" n="0539a02"/><cb:div type="xu"><cb:mulu type="序" level="1">No. 620-A 大成音義序</cb:mulu><head>No. 620-A <lb ed="X" n="0539a03"/><lb ed="R051" n="0444a01"/> 大成音義序</head> <lb ed="X" n="0539a04"/> <lb ed="X" n="0539a05"/><lb ed="R051" n="0444a02"/><p xml:id="pX32p0539a0501">不敏忝附法门之末。而于前贤註解。殊未悉览。唯吾 <lb ed="X" n="0539a06"/><lb ed="R051" n="0444a03"/>半师所著大成一疏。每披读玩味。未嚐食息少置。内 <lb ed="X" n="0539a07"/><lb ed="R051" n="0444a04"/>于法花旨趣。条分缕折。義无遗剩。较之古德诸师。何 <lb ed="X" n="0539a08"/><lb ed="R051" n="0444a05"/>多让焉。但其间或遇引古事迹。未免疑兕莫决。不啻 <lb ed="X" n="0539a09"/><lb ed="R051" n="0444a06"/>操木刃以解盘结。将恐来哲行千里至九九而返。其 <lb ed="X" n="0539a10"/><lb ed="R051" n="0444a07"/>不大可惜哉。不敏遂探寻经史。咨叩硕德。欲选音義 <lb ed="X" n="0539a11"/><lb ed="R051" n="0444a08"/>一集。以公同志。无何僻居西山。学肤闻寡不敢以蠡 <lb ed="X" n="0539a12"/><lb ed="R051" n="0444a09"/>智自窥。爰有志未逮。偶因出山。参谒心师。见案头 <lb ed="X" n="0539a13"/><lb ed="R051" n="0444a10"/>有目大成音義一书。余问曰。是孰笔也。心师曰。性法 <lb ed="X" n="0539a14"/><lb ed="R051" n="0444a11"/>师笔也。藁竣而未付剞劂。有督刊大成。一雲公愿输 <lb ed="X" n="0539a15"/><lb ed="R051" n="0444a12"/>金请梓于即山居。与大成附行。曾问序于予。因久病 <lb ed="X" n="0539a16"/><lb ed="R051" n="0444a13"/>未克。汝其代之乎。余唯然曰。此诚非易言也。待穷轴 <lb ed="X" n="0539a17"/><lb ed="R051" n="0444a14"/>而後可见。于大成中。凡语意幽<g ref="#CB15035">邃</g>。引古事迹处。悉为 <lb ed="X" n="0539a18"/><lb ed="R051" n="0444a15"/>之旁通曲喩。若指流而证其源焉。余不禁欣然曰。斯 <lb ed="X" n="0539a19"/><lb ed="R051" n="0444a16"/>集诚学者之前星也。大成一疏于斯其全备。无遗憾 <lb ed="X" n="0539a20"/><lb ed="R051" n="0444a17"/>矣。今而後观大成者。必其一目了然。向之抱闷缺疑 <lb ed="X" n="0539a21"/><lb ed="R051" n="0444a18"/>者。如积尘凝冰之逢慧日慈风。莫不消荡靡介。讵不 <lb ed="X" n="0539a22"/><lb ed="R051" n="0444b01"/>快甚。将见方学者不苦其难。<anchor xml:id="nkr_note_add_0539a2201" n="0539a2201"/><anchor xml:id="beg0539a2201" n="0539a2201"/>已<anchor xml:id="end0539a2201"/>学者适得其趣。其导 <lb ed="X" n="0539a23"/><lb ed="R051" n="0444b02"/>人以捷通之路。亦孰非音義之效哉。矧法花之微妙 <lb ed="X" n="0539a24"/><lb ed="R051" n="0444b03"/>叵言。有大成则可以言。大成之引古多端。有音義则 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0539b" n="0539b"/> <lb ed="X" n="0539b01"/><lb ed="R051" n="0444b04"/>可以晰。故知有法花而大成不可无。有大成而音義 <lb ed="X" n="0539b02"/><lb ed="R051" n="0444b05"/>亦不可无。是音義为最要者也。乌得漠漠无传焉。或 <lb ed="X" n="0539b03"/><lb ed="R051" n="0444b06"/>曰。音義为小学也。岂当明经術乎。余曰。嘻如以音義 <lb ed="X" n="0539b04"/><lb ed="R051" n="0444b07"/>为小学。而所谓大者奚自而入耶。譬之行远者。必不 <lb ed="X" n="0539b05"/><lb ed="R051" n="0444b08"/>废迩。登高者必不废卑理也。安见法花之堂奥。不由 <lb ed="X" n="0539b06"/><lb ed="R051" n="0444b09"/>音義之浅近者。而驯致之耶。吾以为音義有裨于大 <lb ed="X" n="0539b07"/><lb ed="R051" n="0444b10"/>成。而实以为有裨于法花云。</p><p xml:id="pX32p0539b0712" cb:place="inline">时 <lb ed="X" n="0539b08" type="honorific"/><lb ed="R051" n="0444b11"/>康熙岁次甲申<persName>佛</persName>欢喜日燕山智冲谨识</p></cb:div> <lb ed="X" n="0539b09"/> <lb ed="X" n="0539b10"/> <lb ed="X" n="0539b11"/> <lb ed="X" n="0539b12"/> <lb ed="X" n="0539b13"/> <lb ed="X" n="0539b14"/> <lb ed="X" n="0539b15"/> <lb ed="X" n="0539b16"/> <lb ed="X" n="0539b17"/> <lb ed="X" n="0539b18"/> <lb ed="X" n="0539b19"/> <lb ed="X" n="0539b20"/> <lb ed="X" n="0539b21"/> <lb ed="X" n="0539b22"/> <lb ed="X" n="0539b23"/> <lb ed="X" n="0539b24"/> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0539c" n="0539c"/> <lb ed="X" n="0539c01"/> <lb ed="X" n="0539c02"/> <lb ed="X" n="0539c03"/> <lb ed="X" n="0539c04"/> <lb ed="X" n="0539c05"/><cb:docNumber>No. 620</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0539c06"/><lb ed="R051" n="0445a01"/><cb:juan fun="open" n="1"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead><anchor xml:id="nkr_note_orig_0539001" n="0539001"/>法花大成音義</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0539c07"/> <lb ed="X" n="0539c08"/><lb ed="R051" n="0445a02"/><byline cb:type="collector">河东後学 净陞 集</byline> <lb ed="X" n="0539c09"/><lb ed="R051" n="0445a03"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷首</cb:mulu><entry><form>花严宗五祖</form> <lb ed="X" n="0539c10"/><lb ed="R051" n="0445a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0539c1001">一。帝心大师。帝心。号也。姓杜。讳法顺。世间聋哑者。遇 <lb ed="X" n="0539c11"/><lb ed="R051" n="0445a05"/>之必能闻能语。唐太宗诏谓之曰。朕苦劳热。师之神 <lb ed="X" n="0539c12"/><lb ed="R051" n="0445a06"/>力。何以蠲除。师曰。圣德御宇。微恙何忧。但颁大赦。圣 <lb ed="X" n="0539c13"/><lb ed="R051" n="0445a07"/>躬自安。上从之。疾遂瘳。因赐号曰帝心。作法界观门。 <lb ed="X" n="0539c14"/><lb ed="R051" n="0445a08"/>专弘花严。</p><p xml:id="pX32p0539c1405" cb:place="inline">二。雲华大师。雲华。寺名也。师居是寺。因 <lb ed="X" n="0539c15"/><lb ed="R051" n="0445a09"/>以名之。姓赵。讳智俨。得帝心之亲传。以授贤首。其教 <lb ed="X" n="0539c16"/><lb ed="R051" n="0445a10"/>大行。</p><p xml:id="pX32p0539c1603" cb:place="inline">三。贤首大师。贤首。谥号也。姓康。讳法藏。其先 <lb ed="X" n="0539c17"/><lb ed="R051" n="0445a11"/><name role="" type="person">康居国</name>人。唐则天诏于太原寺。开花严宗旨。感白光 <lb ed="X" n="0539c18"/><lb ed="R051" n="0445a12"/>自口而出。须臾成盖。万众欢呼。召对长生殿。指殿隅 <lb ed="X" n="0539c19"/><lb ed="R051" n="0445a13"/>金狮子。以喩法界体用。而为说法。则天领解。遂著其 <lb ed="X" n="0539c20"/><lb ed="R051" n="0445a14"/>说。为金狮子章。</p><p xml:id="pX32p0539c2007" cb:place="inline">四。淸凉大师。淸凉。号也。姓夏侯氏。 <lb ed="X" n="0539c21"/><lb ed="R051" n="0445a15"/>讳澄观。会稽人也。造花严大疏。<name role="" type="person">唐德宗</name>诞节。召对内 <lb ed="X" n="0539c22"/><lb ed="R051" n="0445a16"/>殿。能以妙法淸凉帝心。遂赐号淸凉。宪宗问花严宗 <lb ed="X" n="0539c23"/><lb ed="R051" n="0445a17"/>旨。豁然有得。加号大统淸凉国师。文宗开成三年示 <lb ed="X" n="0539c24"/><lb ed="R051" n="0445a18"/>寂。凡历九朝为七帝门师。九朝者。玄宗肃宗代宗德 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0540a" n="0540a"/> <lb ed="X" n="0540a01"/><lb ed="R051" n="0445b01"/>宗顺宗宪宗穆宗敬宗文宗也。七帝者。即代宗以下 <lb ed="X" n="0540a02"/><lb ed="R051" n="0445b02"/>七帝也。</p><p xml:id="pX32p0540a0204" cb:place="inline">五。圭峰大师。圭峰。<name role="" type="person">终南山</name>之别名也。师居 <lb ed="X" n="0540a03"/><lb ed="R051" n="0445b03"/>是山。因得是号。姓何。讳宗密。果州西充入也。淸凉尝谓 <lb ed="X" n="0540a04"/><lb ed="R051" n="0445b04"/>之曰。毘卢华藏。能随我遊者。其汝乎。遂著圆觉花严 <lb ed="X" n="0540a05"/><lb ed="R051" n="0445b05"/>等疏抄。<name role="" type="person">唐文宗</name>诏问<persName>佛</persName>法大意。赐号大德。至宣宗追 <lb ed="X" n="0540a06"/><lb ed="R051" n="0445b06"/>谥定慧禅师。其详见起信论会阅。今依三藏法数录出。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540a07"/><lb ed="R051" n="0445b07"/><entry><form>循循善诱</form> <lb ed="X" n="0540a08"/><lb ed="R051" n="0445b08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540a0801">论语。颜渊喟然歎曰。夫子循循然善诱人。博我以文。 <lb ed="X" n="0540a09"/><lb ed="R051" n="0445b09"/>约我以礼。註云。循循。有次序貌。诱。引进也。博文约礼。 <lb ed="X" n="0540a10"/><lb ed="R051" n="0445b10"/>教之序也。言夫子道虽高妙。而教人有序也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540a11"/><lb ed="R051" n="0445b11"/><entry><form>若万派以朝宗</form> <lb ed="X" n="0540a12"/><lb ed="R051" n="0445b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540a1201">尙书禹贡篇云。江汉朝宗于海。註云。春见曰朝。夏见 <lb ed="X" n="0540a13"/><lb ed="R051" n="0445b13"/>曰宗。朝宗。诸侯见天子之名也。江汉合流于荆。去海 <lb ed="X" n="0540a14"/><lb ed="R051" n="0445b14"/>尙远。然水道<anchor xml:id="nkr_note_add_0540a1401" n="0540a1401"/><anchor xml:id="beg0540a1401" n="0540a1401"/>已<anchor xml:id="end0540a1401"/>安。而无有壅塞横决之患。虽未至海。 <lb ed="X" n="0540a15"/><lb ed="R051" n="0445b15"/>而其势<anchor xml:id="nkr_note_add_0540a1501" n="0540a1501"/><anchor xml:id="beg0540a1501" n="0540a1501"/>已<anchor xml:id="end0540a1501"/>奔趋于海。犹诸候之朝宗于王也。见音现。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540a16"/><lb ed="R051" n="0445b16"/><entry><form>似群星而拱北</form> <lb ed="X" n="0540a17"/><lb ed="R051" n="0445b17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540a1701">论语。子曰。为政以德。譬如北辰居其所。而众星共之 <lb ed="X" n="0540a18"/><lb ed="R051" n="0445b18"/>註云。政之为言正也。所以正人之不正也。德之为言 <lb ed="X" n="0540a19"/><lb ed="R051" n="0446a01"/>得也。行道而有得于心也。北辰。北极。天之枢也。居其 <lb ed="X" n="0540a20"/><lb ed="R051" n="0446a02"/>所。不动也。共。向也。言众星四面旋绕。而归向之也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540a21"/><lb ed="R051" n="0446a03"/><entry><form>率由旧章</form> <lb ed="X" n="0540a22"/><lb ed="R051" n="0446a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540a2201">诗云。不愆不忘。率由旧章。註云。愆。过也。率。循也。章。典 <lb ed="X" n="0540a23"/><lb ed="R051" n="0446a05"/>法也。所行不过差不遗忘者。以其循用旧典故也。诗 <lb ed="X" n="0540a24"/><lb ed="R051" n="0446a06"/>大雅假乐之篇。又见孟子離娄章。假。诗作嘉。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0540b" n="0540b"/> <lb ed="X" n="0540b01"/><lb ed="R051" n="0446a07"/><entry><form>有教无类</form> <lb ed="X" n="0540b02"/><lb ed="R051" n="0446a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b0201">论语。子曰。有教无类。註云。人性皆善。而其类有善恶 <lb ed="X" n="0540b03"/><lb ed="R051" n="0446a09"/>之殊者。气习之染也。故君子有教。则人皆可以复于 <lb ed="X" n="0540b04"/><lb ed="R051" n="0446a10"/>善。而不当复论其类之恶矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540b05"/><lb ed="R051" n="0446a11"/><entry><form>善继善述</form> <lb ed="X" n="0540b06"/><lb ed="R051" n="0446a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b0601">中庸。子曰。武王周公。其达孝矣乎。夫孝者。善继人之 <lb ed="X" n="0540b07"/><lb ed="R051" n="0446a13"/>志。善述人之事者也。註云。武王缵大王王季文王之 <lb ed="X" n="0540b08"/><lb ed="R051" n="0446a14"/>緖。以有天下。而周公成文武之德。以追崇其先祖。此 <lb ed="X" n="0540b09"/><lb ed="R051" n="0446a15"/>继志述事之大者也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540b10"/><lb ed="R051" n="0446a16"/><entry><form>王道坦坦千古同规</form> <lb ed="X" n="0540b11"/><lb ed="R051" n="0446a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b1101">王者。贯三才。主万物。无为化世。有道恩民。坦坦者。平 <lb ed="X" n="0540b12"/><lb ed="R051" n="0446a18"/>廣也。既平且廣。千古之下孰不同规。见会玄记。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540b13"/><lb ed="R051" n="0446b01"/><entry><form>梵音楚夏</form> <lb ed="X" n="0540b14"/><lb ed="R051" n="0446b02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b1401">秦洛。谓之中华。亦云华夏。亦云中夏。淮南楚地。非是 <lb ed="X" n="0540b15"/><lb ed="R051" n="0446b03"/>中方。楚洛言音。呼召轻重。今西域梵语。有似于斯。中 <lb ed="X" n="0540b16"/><lb ed="R051" n="0446b04"/>天如中夏。馀四如楚蜀。见花严悬谈。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540b17"/><lb ed="R051" n="0446b05"/><entry><form>七十五法</form> <lb ed="X" n="0540b18"/><lb ed="R051" n="0446b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b1801">颂云。色法十一心法一。四十六个心所法。一十四种 <lb ed="X" n="0540b19"/><lb ed="R051" n="0446b07"/>不相应。三种无为七十五。其详见法数。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540b20"/><lb ed="R051" n="0446b08"/><entry><form>部执不同</form> <lb ed="X" n="0540b21"/><lb ed="R051" n="0446b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540b2101">二十部者。按异部宗轮论云。<persName>佛</persName>涅槃後。百有馀年。摩 <lb ed="X" n="0540b22"/><lb ed="R051" n="0446b10"/>竭陀国。俱苏摩城。王号无忧。统摄赡部。感一白盖。化 <lb ed="X" n="0540b23"/><lb ed="R051" n="0446b11"/>洽人神。是时<persName>佛</persName>法大众初破。谓因龙象边鄙多闻大 <lb ed="X" n="0540b24"/><lb ed="R051" n="0446b12"/>德四众。共议无常苦空无我涅槃寂静五事不同。分 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0540c" n="0540c"/> <lb ed="X" n="0540c01"/><lb ed="R051" n="0446b13"/>为两部。一大众部。二上座部。从大众部流出八部。合 <lb ed="X" n="0540c02"/><lb ed="R051" n="0446b14"/>有九部。一大众部。二一说部。三说出世部。四鸡胤部。 <lb ed="X" n="0540c03"/><lb ed="R051" n="0446b15"/>五多闻部。六说假部。七<name role="" type="person">制多山</name>部。八西山住部。九北 <lb ed="X" n="0540c04"/><lb ed="R051" n="0446b16"/>山住部。从上座部份为两部。一说一切有部。二即上 <lb ed="X" n="0540c05"/><lb ed="R051" n="0446b17"/>座部。转名雪山都。从说一切有部。辗转流出九部。共 <lb ed="X" n="0540c06"/><lb ed="R051" n="0446b18"/>前根本两部。成十一部。一说一切有部。二雪山部。三 <lb ed="X" n="0540c07"/><lb ed="R051" n="0447a01"/>犊子部。四法上部。五贤胄部。六正量部。七密林山部。 <lb ed="X" n="0540c08"/><lb ed="R051" n="0447a02"/>八化地部。九法藏部。十饮光部。十一经量部。共前九 <lb ed="X" n="0540c09"/><lb ed="R051" n="0447a03"/>部。成二十部。见百法明门论赘言。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540c10"/><lb ed="R051" n="0447a04"/><entry><form>初地即为八</form> <lb ed="X" n="0540c11"/><lb ed="R051" n="0447a05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540c1101">楞伽四卷云。初则为八地。第九则为七。七亦复为八。 <lb ed="X" n="0540c12"/><lb ed="R051" n="0447a06"/>第二为第三。第四为第五。第三为第六。无所有何次。 <lb ed="X" n="0540c13"/><lb ed="R051" n="0447a07"/>其義详见科解。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540c14"/><lb ed="R051" n="0447a08"/><entry><form>五法三自性八识二无我</form> <lb ed="X" n="0540c15"/><lb ed="R051" n="0447a09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540c1501">五法者。曰名。曰相。曰妄想。曰正智。曰如如。三自性者。 <lb ed="X" n="0540c16"/><lb ed="R051" n="0447a10"/>曰缘起。曰妄想。曰成。八识者。前五识。第六意识。第七 <lb ed="X" n="0540c17"/><lb ed="R051" n="0447a11"/>末那识。第八阿赖耶识。二无我者。人无我。法无我也。 <lb ed="X" n="0540c18"/><lb ed="R051" n="0447a12"/>出楞伽经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540c19"/><lb ed="R051" n="0447a13"/><entry><form>记莂</form> <lb ed="X" n="0540c20"/><lb ed="R051" n="0447a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540c2001">记莂者。谓授将来成<persName>佛</persName>之记。劫国名号之莂也。见大 <lb ed="X" n="0540c21"/><lb ed="R051" n="0447a15"/>藏音释。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0540c22"/><lb ed="R051" n="0447a16"/><entry><form>担麻弃金</form> <lb ed="X" n="0540c23"/><lb ed="R051" n="0447a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0540c2301">昔有三人入山。各担一担麻。偶于中路。见无数布帛。 <lb ed="X" n="0540c24"/><lb ed="R051" n="0447a18"/>一智者云。吾弃麻担布帛。一愚者云。吾担来路多。只 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0541a" n="0541a"/> <lb ed="X" n="0541a01"/><lb ed="R051" n="0447b01"/>是担麻。往前不远。又见白银。智者弃布担银。愚者依 <lb ed="X" n="0541a02"/><lb ed="R051" n="0447b02"/>旧担麻。往前又见黄金。智者弃银担金。愚者依旧只 <lb ed="X" n="0541a03"/><lb ed="R051" n="0447b03"/>是担麻。自负所见。不肯从人者。大率如是。见弥陀演 <lb ed="X" n="0541a04"/><lb ed="R051" n="0447b04"/>義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541a05"/><lb ed="R051" n="0447b05"/><entry><form>李山龙</form> <lb ed="X" n="0541a06"/><lb ed="R051" n="0447b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541a0601">唐。左监门校尉。李山龙。于武德年中暴亡。而心上不 <lb ed="X" n="0541a07"/><lb ed="R051" n="0447b07"/>冷如掌许。家人未忍殡殓。至七日而苏。自说云。当死 <lb ed="X" n="0541a08"/><lb ed="R051" n="0447b08"/>时。被冥收至一官曹内。有囚数千人。受罪不一。吏将 <lb ed="X" n="0541a09"/><lb ed="R051" n="0447b09"/>山龙至厅下。有天官问曰。汝在生作何福业。龙曰。鄕 <lb ed="X" n="0541a10"/><lb ed="R051" n="0447b10"/>人每设斋讲。恒施物同之。王曰。汝作何善业。龙曰。诵 <lb ed="X" n="0541a11"/><lb ed="R051" n="0447b11"/>法花经两卷。王曰善。可陞阶。山龙既升。东北有高座。 <lb ed="X" n="0541a12"/><lb ed="R051" n="0447b12"/>王曰。请法师陞座。山龙遂坐。开经曰。妙法莲花经序 <lb ed="X" n="0541a13"/><lb ed="R051" n="0447b13"/>品第一。王曰。请法师止。下座复立阶下。顾厅内囚<anchor xml:id="nkr_note_add_0541a1301" n="0541a1301"/><anchor xml:id="beg0541a1301" n="0541a1301"/>已<anchor xml:id="end0541a1301"/> <lb ed="X" n="0541a14"/><lb ed="R051" n="0447b14"/>无一人。王谓山龙曰。君诵经之福。非唯自利。乃令囚 <lb ed="X" n="0541a15"/><lb ed="R051" n="0447b15"/>众。皆因闻经获免。岂不善哉。乃至遊诸狱念<persName>佛</persName>皆空 <lb ed="X" n="0541a16"/><lb ed="R051" n="0447b16"/>等事不录。见法苑珠林第二十卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541a17"/><lb ed="R051" n="0447b17"/><entry><form>释道裕</form> <lb ed="X" n="0541a18"/><lb ed="R051" n="0447b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541a1801">释道裕。一云遗俗。常诵法花千有馀遍。以贞观初。因 <lb ed="X" n="0541a19"/><lb ed="R051" n="0448a01"/>病将终。嘱友人慧廓曰。比虽诵经。意望灵验。身死之 <lb ed="X" n="0541a20"/><lb ed="R051" n="0448a02"/>後。不须露骸。埋之十载。屈为发出。舌根烂不。审若不 <lb ed="X" n="0541a21"/><lb ed="R051" n="0448a03"/>壞。为起一塔。以示经感。言讫而终。依嘱而埋。至贞观 <lb ed="X" n="0541a22"/><lb ed="R051" n="0448a04"/>十一年。廓与知友就墓开之。身肉皆尽。唯舌不朽。然 <lb ed="X" n="0541a23"/><lb ed="R051" n="0448a05"/>後然起塔。出法苑珠林十八卷。又出续高僧传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541a24"/><lb ed="R051" n="0448a06"/><entry><form>严法花</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0541b" n="0541b"/> <lb ed="X" n="0541b01"/><lb ed="R051" n="0448a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541b0101">严法花者。乃陈时扬州严恭是也。本泉州人。因领父 <lb ed="X" n="0541b02"/><lb ed="R051" n="0448a08"/>亲五万钱。往扬州致货。偶江中见一船鼋。遂以五万 <lb ed="X" n="0541b03"/><lb ed="R051" n="0448a09"/>钱赎之。父母在家。昏夜中。见乌衣五十人。诣门送钱。 <lb ed="X" n="0541b04"/><lb ed="R051" n="0448a10"/>钱皆小湿。後严恭还家。父母说客付钱之日。乃赎鼋 <lb ed="X" n="0541b05"/><lb ed="R051" n="0448a11"/>之日也。是知五十客。皆所赎之鼋也。其後父子深信 <lb ed="X" n="0541b06"/><lb ed="R051" n="0448a12"/>因果共往扬州起精舍。专写法花经。因名严法花焉。 <lb ed="X" n="0541b07"/><lb ed="R051" n="0448a13"/>出法苑珠林第十八卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541b08"/><lb ed="R051" n="0448a14"/><entry><form>尼法信</form> <lb ed="X" n="0541b09"/><lb ed="R051" n="0448a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541b0901">唐武德时。河东有尼法信。常诵法花。访工书人。净室 <lb ed="X" n="0541b10"/><lb ed="R051" n="0448a16"/>写经。燃香熏衣。仍于写经之室通外。加一竹筒。令写 <lb ed="X" n="0541b11"/><lb ed="R051" n="0448a17"/>经人出息于外。八年乃毕。龙门僧法端请讲。开卷唯 <lb ed="X" n="0541b12"/><lb ed="R051" n="0448a18"/>见黄纸。了无文字。即送与尼。尼悲泣受。以香水洗函。 <lb ed="X" n="0541b13"/><lb ed="R051" n="0448b01"/>沐浴顶戴。绕<persName>佛</persName>行道。七日七夜。既而开视。文字如故。 <lb ed="X" n="0541b14"/><lb ed="R051" n="0448b02"/>出法苑珠林第二十七卷。</p><p xml:id="pX32p0541b1411" cb:place="inline">至于窗鸡听法。立脱毛 <lb ed="X" n="0541b15"/><lb ed="R051" n="0448b03"/>羽之状。转为法师。躬遇普贤摩顶。山牛嗅经。坐忘戴 <lb ed="X" n="0541b16"/><lb ed="R051" n="0448b04"/>角之形。生作大臣。面会文殊点化。今不繁引。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541b17"/><lb ed="R051" n="0448b05"/><entry><form>七种立题法</form> <lb ed="X" n="0541b18"/><lb ed="R051" n="0448b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541b1801">一单人立题。如<persName>佛</persName>说阿弥陀等经。二单法立题。如大 <lb ed="X" n="0541b19"/><lb ed="R051" n="0448b07"/>般涅槃等经。三单喩立题。如梵网等经。四人法立题。 <lb ed="X" n="0541b20"/><lb ed="R051" n="0448b08"/>如文殊问般若等经。五法喩立题。如妙法莲花等经。 <lb ed="X" n="0541b21"/><lb ed="R051" n="0448b09"/>六人喩立题。如<persName>如来</persName>狮子吼等经。七具足立题。如大 <lb ed="X" n="0541b22"/><lb ed="R051" n="0448b10"/>方廣<persName>佛</persName>花严等经。见四教仪集註。幷三藏法数。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541b23"/><lb ed="R051" n="0448b11"/><entry><form>五百比丘各说身因</form> <lb ed="X" n="0541b24"/><lb ed="R051" n="0448b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541b2401">如五百比丘。问舍利弗。大德。<persName>佛</persName>说身因。何者是耶。舍 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0541c" n="0541c"/> <lb ed="X" n="0541c01"/><lb ed="R051" n="0448b13"/>利弗言。诸大德。汝等亦各得正解脱。自应识之。何缘 <lb ed="X" n="0541c02"/><lb ed="R051" n="0448b14"/>方作如是问耶。有比丘言。大德。我未获得正解脱时。 <lb ed="X" n="0541c03"/><lb ed="R051" n="0448b15"/>意谓无明即是身因。作是观时。得阿罗汉果。复有说 <lb ed="X" n="0541c04"/><lb ed="R051" n="0448b16"/>言。大德。我未获得正解脱时。谓爱无明即是身因。作 <lb ed="X" n="0541c05"/><lb ed="R051" n="0448b17"/>是观时。得阿罗汉果。或有说言。行。识。名色。六入。触。受。 <lb ed="X" n="0541c06"/><lb ed="R051" n="0448b18"/>爱。取。有。生。饮食。五欲。即是身因。尔时五百比丘。各各 <lb ed="X" n="0541c07"/><lb ed="R051" n="0449a01"/>自说<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c0701" n="0541c0701"/><anchor xml:id="beg0541c0701" n="0541c0701"/>己<anchor xml:id="end0541c0701"/>所解<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c0702" n="0541c0702"/><anchor xml:id="beg0541c0702" n="0541c0702"/>已<anchor xml:id="end0541c0702"/>。共往<persName>佛</persName>所。稽首<persName>佛</persName>足。右绕三迊。礼拜 <lb ed="X" n="0541c08"/><lb ed="R051" n="0449a02"/>毕<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c0801" n="0541c0801"/><anchor xml:id="beg0541c0801" n="0541c0801"/>已<anchor xml:id="end0541c0801"/>。却坐一面。各以如上<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c0802" n="0541c0802"/><anchor xml:id="beg0541c0802" n="0541c0802"/>己<anchor xml:id="end0541c0802"/>所解義。向<persName>佛</persName>说之。舍利 <lb ed="X" n="0541c09"/><lb ed="R051" n="0449a03"/>弗白<persName>佛</persName>言<persName>世尊</persName>。如是诸人谁是正说。谁不正说。<persName>佛</persName>告 <lb ed="X" n="0541c10"/><lb ed="R051" n="0449a04"/>舍利弗。善哉善哉。一一比丘无非正说。出涅槃经三 <lb ed="X" n="0541c11"/><lb ed="R051" n="0449a05"/>十五卷。又见五百弟子自说本起经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541c12"/><lb ed="R051" n="0449a06"/><entry><form>三十二士入不二门</form> <lb ed="X" n="0541c13"/><lb ed="R051" n="0449a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541c1301">维摩经第二。入不二法门品。前有三十二菩萨。各说 <lb ed="X" n="0541c14"/><lb ed="R051" n="0449a08"/>不二法门。後问文殊言。何等是入不二法门。文殊曰。 <lb ed="X" n="0541c15"/><lb ed="R051" n="0449a09"/>如我意者。于一切法。无言无说。无示无识。離诸问答。 <lb ed="X" n="0541c16"/><lb ed="R051" n="0449a10"/>是为入不二法门。于是文殊问维摩言。我等各自说 <lb ed="X" n="0541c17"/><lb ed="R051" n="0449a11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0541c1701" n="0541c1701"/><anchor xml:id="beg0541c1701" n="0541c1701"/>已<anchor xml:id="end0541c1701"/>。仁者当说何等是入不二法门。时维摩默然无言。 <lb ed="X" n="0541c18"/><lb ed="R051" n="0449a12"/>文殊歎曰。善哉善哉。乃至无有文字语言。是为真入 <lb ed="X" n="0541c19"/><lb ed="R051" n="0449a13"/>不二法门。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0541c20"/><lb ed="R051" n="0449a14"/><entry><form>四句感应</form> <lb ed="X" n="0541c21"/><lb ed="R051" n="0449a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0541c2101">四句感应者。一者冥機冥应。<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c2101" n="0541c2101"/><anchor xml:id="beg0541c2101" n="0541c2101"/>二<anchor xml:id="end0541c2101"/>者<anchor xml:id="nkr_note_add_0541c2102" n="0541c2102"/><anchor xml:id="beg0541c2102" n="0541c2102"/>冥<anchor xml:id="end0541c2102"/>機显应。三者显 <lb ed="X" n="0541c22"/><lb ed="R051" n="0449a16"/>機显应。四者显機冥应。其義云何。若过去善修三业。 <lb ed="X" n="0541c23"/><lb ed="R051" n="0449a17"/>现在未运身口。藉往善力。名为冥機也。虽不现见灵 <lb ed="X" n="0541c24"/><lb ed="R051" n="0449a18"/>应。而密为法身所益。不见不闻。而觉而知。是为冥益 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0542a" n="0542a"/> <lb ed="X" n="0542a01"/><lb ed="R051" n="0449b01"/>也。二冥機显益者。过去殖善而冥機<anchor xml:id="nkr_note_add_0542a0101" n="0542a0101"/><anchor xml:id="beg0542a0101" n="0542a0101"/>已<anchor xml:id="end0542a0101"/>成。便得値<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0542a02"/><lb ed="R051" n="0449b02"/>闻法。现前获利。是为显益。如<persName>佛</persName>初出世最初得度之 <lb ed="X" n="0542a03"/><lb ed="R051" n="0449b03"/>人。现在何尝修行。诸<persName>佛</persName>照其宿機。自往度之。即其義 <lb ed="X" n="0542a04"/><lb ed="R051" n="0449b04"/>也。三显機显应者。现在身口。精勤不懈。而能感降。如 <lb ed="X" n="0542a05"/><lb ed="R051" n="0449b05"/>须达长跪。<persName>佛</persName>往祇洹。月盖曲躬。圣居门阃。如即行人 <lb ed="X" n="0542a06"/><lb ed="R051" n="0449b06"/>道场礼忏。能感灵瑞。即是显機显应也。四显機冥应 <lb ed="X" n="0542a07"/><lb ed="R051" n="0449b07"/>者。如人虽一世勤苦。现善浓积而不显感。冥有其利。 <lb ed="X" n="0542a08"/><lb ed="R051" n="0449b08"/>此是显機冥益也。详见法花玄義第六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542a09"/><lb ed="R051" n="0449b09"/><entry><form>三十六句感应</form> <lb ed="X" n="0542a10"/><lb ed="R051" n="0449b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542a1001">三十六句感应者。前冥显互论。略擧四句。若具足辨 <lb ed="X" n="0542a11"/><lb ed="R051" n="0449b11"/>者。用四機为根本。所谓冥機。显機。亦冥亦显機。非冥 <lb ed="X" n="0542a12"/><lb ed="R051" n="0449b12"/>非显機。冥是过去。显是现在。冥显是过现。非冥非显 <lb ed="X" n="0542a13"/><lb ed="R051" n="0449b13"/>是未来。如<persName>佛</persName>为阐提说法<note place="inline">云云</note>。于一句中。复为四句。 <lb ed="X" n="0542a14"/><lb ed="R051" n="0449b14"/>所谓冥機冥应。冥機显应。冥機亦冥亦显应。冥機非 <lb ed="X" n="0542a15"/><lb ed="R051" n="0449b15"/>冥非显应。馀三機亦如是。四四即成十六句。機既召 <lb ed="X" n="0542a16"/><lb ed="R051" n="0449b16"/>应。应亦有十六句。一機而感四应。一应而赴四機。機 <lb ed="X" n="0542a17"/><lb ed="R051" n="0449b17"/>应各为十六。合成三十二句。就前根本四句。便是三 <lb ed="X" n="0542a18"/><lb ed="R051" n="0449b18"/>十六句也。详见法花玄義第六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542a19"/><lb ed="R051" n="0450a01"/><entry><form>或是祥师安此名目</form> <lb ed="X" n="0542a20"/><lb ed="R051" n="0450a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542a2001">元。道者山。雲峰寺。如意野老祥迈者。姓延氏。太原人 <lb ed="X" n="0542a21"/><lb ed="R051" n="0450a03"/>也。九岁落绀。随师受业。内穷三藏。外核九流。名冠中 <lb ed="X" n="0542a22"/><lb ed="R051" n="0450a04"/>华。声闻朝野。曾与道士丘处機。李志常等。辩论真伪。 <lb ed="X" n="0542a23"/><lb ed="R051" n="0450a05"/>于至元十八年。十月二十日。奉旨焚经。道经皆毁。由 <lb ed="X" n="0542a24"/><lb ed="R051" n="0450a06"/>是<persName>佛</persName>日重辉。法雲廣佈。曾著辩伪录五卷。入藏流通。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0542b" n="0542b"/> <lb ed="X" n="0542b01"/><lb ed="R051" n="0450a07"/>详见本录序。</p><p xml:id="pX32p0542b0106" cb:place="inline">祥师曾注法花序。当时未有弘传二 <lb ed="X" n="0542b02"/><lb ed="R051" n="0450a08"/>字。故疏家。以为祥师注序最先。故疑其安弘传二字 <lb ed="X" n="0542b03"/><lb ed="R051" n="0450a09"/>之名目也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542b04"/><lb ed="R051" n="0450a10"/><entry><form>关中记</form> <lb ed="X" n="0542b05"/><lb ed="R051" n="0450a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542b0501">汉都长安。东有函谷关。南有峣关武关。西有散关。北 <lb ed="X" n="0542b06"/><lb ed="R051" n="0450a12"/>有萧关。居四关之中。故名关中。见正字通。</p><p xml:id="pX32p0542b0617" cb:place="inline">记者。志 <lb ed="X" n="0542b07"/><lb ed="R051" n="0450a13"/>也。乃长安之志书也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542b08"/><lb ed="R051" n="0450a14"/><entry><form>溯其阀阅</form> <lb ed="X" n="0542b09"/><lb ed="R051" n="0450a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542b0901"><name role="" type="person">太史公</name>曰。古者人臣。功有五品。以德立宗庙。定社稷。 <lb ed="X" n="0542b10"/><lb ed="R051" n="0450a16"/>曰勋。以言曰劳。用力曰功。明其等曰阀。积日曰阅。出 <lb ed="X" n="0542b11"/><lb ed="R051" n="0450a17"/>史记功臣表。</p><p xml:id="pX32p0542b1106" cb:place="inline">溯。与溯<g ref="#CB05334">溯</g>二字同。尔雅云。逆流而上 <lb ed="X" n="0542b12"/><lb ed="R051" n="0450a18"/>曰溯洄。顺流而下曰溯游。疏家引之。乃逆推宣师所 <lb ed="X" n="0542b13"/><lb ed="R051" n="0450b01"/>自出。为上古彭祖之後。然彭祖姓篯名铿。後封于彭。 <lb ed="X" n="0542b14"/><lb ed="R051" n="0450b02"/>故称彭祖。尝为商贤大夫。</p><p xml:id="pX32p0542b1411" cb:place="inline">今人称世家。为簪缨世 <lb ed="X" n="0542b15"/><lb ed="R051" n="0450b03"/>胄。阀阅名门。</p><p xml:id="pX32p0542b1506" cb:place="inline">彭。即今徐州彭城是也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542b16"/><lb ed="R051" n="0450b04"/><entry><form>操觚续传</form> <lb ed="X" n="0542b17"/><lb ed="R051" n="0450b05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542b1701"><name role="" type="person">释道宣</name>。丹徒人。一云长城人。年至十五。依日严寺智 <lb ed="X" n="0542b18"/><lb ed="R051" n="0450b06"/>頵律师受业。年满从<name role="" type="person">弘福寺</name>智首律师受具。後从智 <lb ed="X" n="0542b19"/><lb ed="R051" n="0450b07"/>师习律。纔听一遍。方议修禅。頵师诃曰。夫适遐自迩。 <lb ed="X" n="0542b20"/><lb ed="R051" n="0450b08"/>因微知章。修捨有时。功愿须满。未宜即去律也。後晦 <lb ed="X" n="0542b21"/><lb ed="R051" n="0450b09"/>迹终南。有处士孙思邈。与师相接。结林下之交。往来 <lb ed="X" n="0542b22"/><lb ed="R051" n="0450b10"/>谈论。终日不倦。尝筑一壇。俄有长眉僧谈道。知者以 <lb ed="X" n="0542b23"/><lb ed="R051" n="0450b11"/>为<name role="" type="person">宾头卢</name>也。复有梵僧礼壇赞曰。自<persName>佛</persName>灭後。像法住 <lb ed="X" n="0542b24"/><lb ed="R051" n="0450b12"/>世。兴发毘尼。唯师一人也。故疏云。操觚续传<note place="inline">云云</note>。後 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0542c" n="0542c"/> <lb ed="X" n="0542c01"/><lb ed="R051" n="0450b13"/>于<name role="" type="person">西明寺</name>行道。感天王之子张琼。以<persName>佛</persName>牙授师。师遂 <lb ed="X" n="0542c02"/><lb ed="R051" n="0450b14"/>付文纲掌之。然文纲。俗姓孔氏。会稽人也。後于崇圣 <lb ed="X" n="0542c03"/><lb ed="R051" n="0450b15"/>寺。将<persName>佛</persName>牙建塔供养。详见宋高僧传。</p><p xml:id="pX32p0542c0315" cb:place="inline">觚者。竹简也。 <lb ed="X" n="0542c04"/><lb ed="R051" n="0450b16"/>陆士衡文赋云。或操觚以率尔。今称善作文者。谓之 <lb ed="X" n="0542c05"/><lb ed="R051" n="0450b17"/>染翰操觚。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542c06"/><lb ed="R051" n="0450b18"/><entry><form>乐记云</form> <lb ed="X" n="0542c07"/><lb ed="R051" n="0451a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542c0701">故知礼乐之情者能作。识礼乐之文者能述。作者之 <lb ed="X" n="0542c08"/><lb ed="R051" n="0451a02"/>谓圣。述者之谓明。明圣者。述作之谓也。註云。情。谓理 <lb ed="X" n="0542c09"/><lb ed="R051" n="0451a03"/>趣之深奥者。知之悉。故能作。文。谓节奏之。宣著者。识 <lb ed="X" n="0542c10"/><lb ed="R051" n="0451a04"/>之详。故能述。出礼记乐记篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542c11"/><lb ed="R051" n="0451a05"/><entry><form>唐虞曰载</form> <lb ed="X" n="0542c12"/><lb ed="R051" n="0451a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542c1201">尔雅云。夏曰岁。商曰祀。周曰年。唐虞曰载。言载者。取 <lb ed="X" n="0542c13"/><lb ed="R051" n="0451a07"/>物终更始之義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542c14"/><lb ed="R051" n="0451a08"/><entry><form>山河百二</form> <lb ed="X" n="0542c15"/><lb ed="R051" n="0451a09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542c1501">田肯贺高祖曰。陛下得韩信。又治秦中。秦形勝之国。 <lb ed="X" n="0542c16"/><lb ed="R051" n="0451a10"/>带山河之险。持戟百万。秦得百二焉。言秦地险固。二 <lb ed="X" n="0542c17"/><lb ed="R051" n="0451a11"/>万人足当百万人。齐得十二焉。言二十万人。当百万 <lb ed="X" n="0542c18"/><lb ed="R051" n="0451a12"/>人。上曰善。出纲鉴。</p><p xml:id="pX32p0542c1808" cb:place="inline">史记。秦形勝之国。带山河之险。 <lb ed="X" n="0542c19"/><lb ed="R051" n="0451a13"/>悬隔千里。持戟百万。秦得百二焉。虞喜註云。二。倍也。 <lb ed="X" n="0542c20"/><lb ed="R051" n="0451a14"/>秦地险固。百倍于天下。故云百二。盖言秦兵百万。当 <lb ed="X" n="0542c21"/><lb ed="R051" n="0451a15"/>诸侯兵三百万也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0542c22"/><lb ed="R051" n="0451a16"/><entry><form>邵平种瓜</form> <lb ed="X" n="0542c23"/><lb ed="R051" n="0451a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0542c2301">邵平。秦东陵侯也。秦灭平为布衣。种瓜于长安城东。 <lb ed="X" n="0542c24"/><lb ed="R051" n="0451a18"/>故世谓之东陵瓜。一云靑门瓜。後贤咏诗曰。汉王提 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0543a" n="0543a"/> <lb ed="X" n="0543a01"/><lb ed="R051" n="0451b01"/>剑灭孤秦。亡国诸候尽是臣。唯有东陵能守节。甘作 <lb ed="X" n="0543a02"/><lb ed="R051" n="0451b02"/>靑门种瓜人。出汉史。幷故事书。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543a03"/><lb ed="R051" n="0451b03"/><entry><form>五胡乱华</form> <lb ed="X" n="0543a04"/><lb ed="R051" n="0451b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543a0401">前赵刘渊。都平阳。後赵<name role="" type="person">石勒</name>。都襄阳。前秦苻坚。都长 <lb ed="X" n="0543a05"/><lb ed="R051" n="0451b05"/>安。後秦姚苌。都长安。前燕慕容隽。據邺。自惠帝後。有 <lb ed="X" n="0543a06"/><lb ed="R051" n="0451b06"/>五凉。四燕。二赵。三秦。大夏。幷蜀。共十六国。出鉴书。其 <lb ed="X" n="0543a07"/><lb ed="R051" n="0451b07"/>详又见东西晋。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543a08"/><lb ed="R051" n="0451b08"/><entry><form>梓里</form> <lb ed="X" n="0543a09"/><lb ed="R051" n="0451b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543a0901">诗云。维桑与梓。必恭敬止。註云。桑梓。二木名。古者五 <lb ed="X" n="0543a10"/><lb ed="R051" n="0451b10"/>亩之宅。树之墙下以遗子孙。给蚕食具器用者也。言 <lb ed="X" n="0543a11"/><lb ed="R051" n="0451b11"/>桑梓父母所植。尙且必加恭敬。况父母至尊至亲。宜 <lb ed="X" n="0543a12"/><lb ed="R051" n="0451b12"/>莫不瞻依也。出诗经小雅。</p><p xml:id="pX32p0543a1211" cb:place="inline">今<anchor xml:id="nkr_note_add_0543a1201" n="0543a1201"/><anchor xml:id="beg0543a1201" n="0543a1201"/>称<anchor xml:id="end0543a1201"/>故鄕。谓之梓里者。 <lb ed="X" n="0543a13"/><lb ed="R051" n="0451b13"/>盖本诸此也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543a14"/><lb ed="R051" n="0451b14"/><entry><form>度人不减掬多</form> <lb ed="X" n="0543a15"/><lb ed="R051" n="0451b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543a1501">第四祖<name role="" type="person">优婆毱多</name>尊者。咤利国人也。在世化导证果 <lb ed="X" n="0543a16"/><lb ed="R051" n="0451b16"/>最多。每度一人。以一筹置于石室。其室纵十八肘。廣 <lb ed="X" n="0543a17"/><lb ed="R051" n="0451b17"/>十二肘。充满其间。出传灯录。及禅宗正脉等。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543a18"/><lb ed="R051" n="0451b18"/><entry><form>嵩高维嶽八句</form> <lb ed="X" n="0543a19"/><lb ed="R051" n="0452a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543a1901">诗云。嵩高维嶽<note place="inline">至</note>四方于宣。註云。赋也。山大而高曰 <lb ed="X" n="0543a20"/><lb ed="R051" n="0452a02"/>崧。嶽。山之尊者。东岱。南霍。西华。北恒是也。骏。大也。甫。 <lb ed="X" n="0543a21"/><lb ed="R051" n="0452a03"/>甫侯也。即穆王时作吕刑者。或曰。此是宣王时人。而 <lb ed="X" n="0543a22"/><lb ed="R051" n="0452a04"/>作吕刑者之子孙也。申。申伯也。皆姜姓之国也。翰。干。 <lb ed="X" n="0543a23"/><lb ed="R051" n="0452a05"/>蕃。蔽也。宣王之舅申伯。出封于谢。而尹吉甫作诗以 <lb ed="X" n="0543a24"/><lb ed="R051" n="0452a06"/>送之。言嶽山高大。而降其神灵和气。以生甫侯申伯。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0543b" n="0543b"/> <lb ed="X" n="0543b01"/><lb ed="R051" n="0452a07"/>实能为周之桢干屛蔽。而宣其德泽于天下也。盖申 <lb ed="X" n="0543b02"/><lb ed="R051" n="0452a08"/>伯之先。神农之後。为唐虞四嶽。总领方嶽诸侯。而奉 <lb ed="X" n="0543b03"/><lb ed="R051" n="0452a09"/>嶽神之祭。能修其职。嶽神享之。故此诗推本申伯之 <lb ed="X" n="0543b04"/><lb ed="R051" n="0452a10"/>所以生。以为嶽降神而为之也。谢。在今邓州南阳县。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543b05"/><lb ed="R051" n="0452a11"/><entry><form>接武</form> <lb ed="X" n="0543b06"/><lb ed="R051" n="0452a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543b0601">堂上接武。堂下布武。疏曰。接武。足迹相接也。陈氏曰。 <lb ed="X" n="0543b07"/><lb ed="R051" n="0452a13"/>文者。上之道。武者。下之道。故足在体之下。曰武。出礼 <lb ed="X" n="0543b08"/><lb ed="R051" n="0452a14"/>记曲礼上篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543b09"/><lb ed="R051" n="0452a15"/><entry><form>不皲手之乐</form> <lb ed="X" n="0543b10"/><lb ed="R051" n="0452a16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543b1001">惠子谓莊子曰。魏王贻我大瓠之种。我树之成。而实 <lb ed="X" n="0543b11"/><lb ed="R051" n="0452a17"/>五石。以盛水浆。其坚不能自擧也。剖之以为瓢。则瓠 <lb ed="X" n="0543b12"/><lb ed="R051" n="0452a18"/>落无所容。非不呺然大也。吾为其无用而掊之。莊子 <lb ed="X" n="0543b13"/><lb ed="R051" n="0452b01"/>曰。夫子固拙于用大矣。宋人有善为不皲手之药者。 <lb ed="X" n="0543b14"/><lb ed="R051" n="0452b02"/>世世以洴澼纩为事。客闻之。请买其方百金。聚族而 <lb ed="X" n="0543b15"/><lb ed="R051" n="0452b03"/>谋曰。我世世为洴澼纩。不过得数金。今一朝而鬻技 <lb ed="X" n="0543b16"/><lb ed="R051" n="0452b04"/>百金。请与之。客得之。以说吴王。越有难。吴王使之将。 <lb ed="X" n="0543b17"/><lb ed="R051" n="0452b05"/>冬与越人水战。大败越人。裂地而封之。能不皲手一 <lb ed="X" n="0543b18"/><lb ed="R051" n="0452b06"/>也。或以封。或不免于洴澼纩。则所用之异也。今子有 <lb ed="X" n="0543b19"/><lb ed="R051" n="0452b07"/>五石之瓠。何不虑以为大樽。而浮于江湖。而忧其瓠 <lb ed="X" n="0543b20"/><lb ed="R051" n="0452b08"/>落无所容。则夫子犹有蓬之心也夫。出莊子逍遥遊。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543b21"/><lb ed="R051" n="0452b09"/><entry><form>四荣四枯</form> <lb ed="X" n="0543b22"/><lb ed="R051" n="0452b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543b2201"><persName>佛</persName>于<name role="" type="person">拘尸那城</name>。娑罗双树间入灭。东西南北。各有双 <lb ed="X" n="0543b23"/><lb ed="R051" n="0452b11"/>树。每面双树。一荣一枯。故名四荣四枯。以表凡夫二 <lb ed="X" n="0543b24"/><lb ed="R051" n="0452b12"/>乘。常无常等八倒也。此四荣正表凡夫四倒。而言荣 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0543c" n="0543c"/> <lb ed="X" n="0543c01"/><lb ed="R051" n="0452b13"/>者。以凡夫由此四倒。增长惑业。有荣茂之義。故名四 <lb ed="X" n="0543c02"/><lb ed="R051" n="0452b14"/>荣。一非常计常。二非乐计乐。三非我计我。四不净计 <lb ed="X" n="0543c03"/><lb ed="R051" n="0452b15"/>净。四枯者。表二乘四倒也。而言枯者。以二乘观无常 <lb ed="X" n="0543c04"/><lb ed="R051" n="0452b16"/>苦空无我等。则烦恼有朽灭不生之義。故名四枯。一 <lb ed="X" n="0543c05"/><lb ed="R051" n="0452b17"/>常计无常。二乐计非乐。三我计非我。四净计不净。见 <lb ed="X" n="0543c06"/><lb ed="R051" n="0452b18"/>涅槃经。幷三藏法数。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543c07"/><lb ed="R051" n="0453a01"/><entry><form>顾命之誓诰</form> <lb ed="X" n="0543c08"/><lb ed="R051" n="0453a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543c0801">书云。顾命。顾。还视也。成王将崩。命群臣立康王。史序 <lb ed="X" n="0543c09"/><lb ed="R051" n="0453a03"/>其事为篇。谓之顾命者。郑玄云。迴首曰顾。临死回顾 <lb ed="X" n="0543c10"/><lb ed="R051" n="0453a04"/>而发命也。出书经顾命篇下小註。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543c11"/><lb ed="R051" n="0453a05"/><entry><form>毘伽罗论</form> <lb ed="X" n="0543c12"/><lb ed="R051" n="0453a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543c1201">章安涅槃经疏云。此云字本。河西道朗云。世间文字 <lb ed="X" n="0543c13"/><lb ed="R051" n="0453a07"/>之根本。典籍音声之论。宣通四辩。诃责世法。赞出家 <lb ed="X" n="0543c14"/><lb ed="R051" n="0453a08"/>法。言词淸雅。義理深邃。虽是外论。而无邪法。将非善 <lb ed="X" n="0543c15"/><lb ed="R051" n="0453a09"/>权大士之所为也。三藏传云。其音不正。正云毘耶羯 <lb ed="X" n="0543c16"/><lb ed="R051" n="0453a10"/>剌諵。此翻为声名记论。以其廣记诸法能诠。故名声 <lb ed="X" n="0543c17"/><lb ed="R051" n="0453a11"/>名记论。见名義集。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543c18"/><lb ed="R051" n="0453a12"/><entry><form>文轨出中庸</form> <lb ed="X" n="0543c19"/><lb ed="R051" n="0453a13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543c1901">今天下。车同轨。书同文。行同伦。註云。今。子思自谓当 <lb ed="X" n="0543c20"/><lb ed="R051" n="0453a14"/>时也。轨。辙迹之度。伦。次序之体。三者皆同。言天下一 <lb ed="X" n="0543c21"/><lb ed="R051" n="0453a15"/>统也。</p><p xml:id="pX32p0543c2103" cb:place="inline">文。书名。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0543c22"/><lb ed="R051" n="0453a16"/><entry><form>伯牙绝絃</form> <lb ed="X" n="0543c23"/><lb ed="R051" n="0453a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0543c2301">列子云。伯牙善鼓琴。锺子期善听。伯牙鼓琴。志在高 <lb ed="X" n="0543c24"/><lb ed="R051" n="0453a18"/>山。子期曰。善哉峨峨兮若泰山。志在流水。子期曰。善 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0544a" n="0544a"/> <lb ed="X" n="0544a01"/><lb ed="R051" n="0453b01"/>哉洋洋兮若江河。伯牙所念。子期必善得其意。伯牙 <lb ed="X" n="0544a02"/><lb ed="R051" n="0453b02"/>遊于泰山之阴。猝逢瀑雨。止于巖下。心悲。乃援琴而 <lb ed="X" n="0544a03"/><lb ed="R051" n="0453b03"/>鼓之。初为霖雨之操。更造崩山之音。音曲每奏。锺子 <lb ed="X" n="0544a04"/><lb ed="R051" n="0453b04"/>期辄穷其趣。伯牙乃捨琴而歎曰。善哉子之听夫志。 <lb ed="X" n="0544a05"/><lb ed="R051" n="0453b05"/>想象犹吾心也。吾于何以逃声哉。莊子云。锺子期死。 <lb ed="X" n="0544a06"/><lb ed="R051" n="0453b06"/>伯牙终身不复鼓琴。文选。司马迁报任安书云。盖锺 <lb ed="X" n="0544a07"/><lb ed="R051" n="0453b07"/>子期死。伯牙终身不复鼓琴。何则。士为知<anchor xml:id="nkr_note_add_0544a0701" n="0544a0701"/><anchor xml:id="beg0544a0701" n="0544a0701"/>己<anchor xml:id="end0544a0701"/>者用。女 <lb ed="X" n="0544a08"/><lb ed="R051" n="0453b08"/>为悦<anchor xml:id="nkr_note_add_0544a0801" n="0544a0801"/><anchor xml:id="beg0544a0801" n="0544a0801"/>己<anchor xml:id="end0544a0801"/>者容<note place="inline">云云</note>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544a09"/><lb ed="R051" n="0453b09"/><entry><form>嘉会二字</form> <lb ed="X" n="0544a10"/><lb ed="R051" n="0453b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544a1001">周易。文言曰。元者善之长也。亨者嘉之会也。利者義 <lb ed="X" n="0544a11"/><lb ed="R051" n="0453b11"/>之和也。贞者事之干也。註云。元者生物之始。天地之 <lb ed="X" n="0544a12"/><lb ed="R051" n="0453b12"/>德莫先于此。故于时为春。于人则为仁。而众善之长 <lb ed="X" n="0544a13"/><lb ed="R051" n="0453b13"/>也。亨者生物之通。物至于此。莫不嘉美。故于时为夏。 <lb ed="X" n="0544a14"/><lb ed="R051" n="0453b14"/>于人则为礼。而众美之会也。利者生物之遂。物各得 <lb ed="X" n="0544a15"/><lb ed="R051" n="0453b15"/>宜。不相妨害。故于时为秋。于人则为義。而得其分之 <lb ed="X" n="0544a16"/><lb ed="R051" n="0453b16"/>和。贞者生物之成。实理具备。随在各足。故于时为冬。 <lb ed="X" n="0544a17"/><lb ed="R051" n="0453b17"/>于人则为智。而为众事之干。干。木之身。而枝葉所依 <lb ed="X" n="0544a18"/><lb ed="R051" n="0453b18"/>以立者也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544a19"/><lb ed="R051" n="0454a01"/><entry><form>辩拟天女</form> <lb ed="X" n="0544a20"/><lb ed="R051" n="0454a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544a2001">花严经二十九卷云。复次<persName>佛</persName>子。譬如自在天王。有天 <lb ed="X" n="0544a21"/><lb ed="R051" n="0454a03"/>婇女。名曰善口。于其口中。出一音声。其声则与百千 <lb ed="X" n="0544a22"/><lb ed="R051" n="0454a04"/>种乐而共相应。一一乐中。复有百千差别音声。<persName>佛</persName>子。 <lb ed="X" n="0544a23"/><lb ed="R051" n="0454a05"/>彼善口女。从口一声。出于如是无量音声。当知<persName>如来</persName>。 <lb ed="X" n="0544a24"/><lb ed="R051" n="0454a06"/>亦复如是。于一音中。出无量声。随诸众生。心乐差别。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0544b" n="0544b"/> <lb ed="X" n="0544b01"/><lb ed="R051" n="0454a07"/>皆悉遍至。悉令得解。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0544b02"/><lb ed="R051" n="0454a08"/> <lb ed="X" n="0544b03"/><lb ed="R051" n="0454a09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第一</cb:mulu><head>法花大成音義卷第一</head> <lb ed="X" n="0544b04"/><lb ed="R051" n="0454a10"/><entry><form>北方曰译</form> <lb ed="X" n="0544b05"/><lb ed="R051" n="0454a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544b0501">礼记王制篇云。五方之民。言语不通。嗜欲不同。达其 <lb ed="X" n="0544b06"/><lb ed="R051" n="0454a12"/>志。通其欲。东方曰寄。南方曰象。西方曰狄鞮。北方曰 <lb ed="X" n="0544b07"/><lb ed="R051" n="0454a13"/>译。方氏曰。寄。言能寓风俗之异于此。象。言能仿象风 <lb ed="X" n="0544b08"/><lb ed="R051" n="0454a14"/>俗之异于彼。鞮。则欲别其服饰之异。译。则欲辨其言 <lb ed="X" n="0544b09"/><lb ed="R051" n="0454a15"/>语之异。</p><p xml:id="pX32p0544b0904" cb:place="inline">周礼有象胥氏。通四方之语。故四官通称 <lb ed="X" n="0544b10"/><lb ed="R051" n="0454a16"/>象胥氏。今俗谓之通士。然周礼。乃周公所作。为周室 <lb ed="X" n="0544b11"/><lb ed="R051" n="0454a17"/>一代设官分职之制。秦毁诗书。不用周礼。至汉求书 <lb ed="X" n="0544b12"/><lb ed="R051" n="0454a18"/>始出。汉儒以考工记補之。宋代用以取士。今不用。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544b13"/><lb ed="R051" n="0454b01"/><entry><form>若干</form> <lb ed="X" n="0544b14"/><lb ed="R051" n="0454b02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544b1401">礼记曲礼篇云。问天子之年。对曰。闻之始服衣。若干 <lb ed="X" n="0544b15"/><lb ed="R051" n="0454b03"/>尺矣。註云。若。如也。未定之辞。数始于一。而成于十。干 <lb ed="X" n="0544b16"/><lb ed="R051" n="0454b04"/>字从一从十故言若干。谓或如一。或如十。凡数之未 <lb ed="X" n="0544b17"/><lb ed="R051" n="0454b05"/>定者皆可言。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544b18"/><lb ed="R051" n="0454b06"/><entry><form>六种突吉罗罪</form> <lb ed="X" n="0544b19"/><lb ed="R051" n="0454b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544b1901">大迦葉言。汝更有罪。<persName>佛</persName>意不听女人出家。汝劝<persName>佛</persName>听。 <lb ed="X" n="0544b20"/><lb ed="R051" n="0454b08"/>是故<persName>佛</persName>之正法。五百岁而衰微。是汝突吉罗罪。阿难 <lb ed="X" n="0544b21"/><lb ed="R051" n="0454b09"/>言。我怜愍憍昙弥。又三世诸<persName>佛</persName>。皆有四部弟子。我释 <lb ed="X" n="0544b22"/><lb ed="R051" n="0454b10"/>迦<persName>佛</persName>。云何独无。迦葉复言。<persName>佛</persName>涅槃时。背痛敷卧。语汝 <lb ed="X" n="0544b23"/><lb ed="R051" n="0454b11"/>需水。汝不供给。是汝突吉罗罪。阿难言。是时五百乘 <lb ed="X" n="0544b24"/><lb ed="R051" n="0454b12"/>车。截流而渡。令水浑浊。是故不取。迦葉复言。<persName>佛</persName>问汝。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0544c" n="0544c"/> <lb ed="X" n="0544c01"/><lb ed="R051" n="0454b13"/>若有人四神足好修。可住寿一劫。若减一劫。<persName>佛</persName>四神 <lb ed="X" n="0544c02"/><lb ed="R051" n="0454b14"/>足好修。欲住寿一劫。若减一劫。汝默然不答。问汝至 <lb ed="X" n="0544c03"/><lb ed="R051" n="0454b15"/>三。汝故默然。汝若答<persName>佛</persName><persName>佛</persName>。四神足好修。应住一劫。若 <lb ed="X" n="0544c04"/><lb ed="R051" n="0454b16"/>减一劫。由汝不答。令<persName>佛</persName>早入涅槃。是汝突吉罗罪。阿 <lb ed="X" n="0544c05"/><lb ed="R051" n="0454b17"/>难言。魔蔽我心。是故无言。我非恶心。而不答<persName>佛</persName>。汝于 <lb ed="X" n="0544c06"/><lb ed="R051" n="0454b18"/>一时。以<g ref="#CB15106">鬱</g>多罗僧衬身而卧。是汝突吉罗罪。迦葉复 <lb ed="X" n="0544c07"/><lb ed="R051" n="0455a01"/>言。汝叠<persName>佛</persName>衣。以足蹈上。是汝突吉罗罪。阿难言。尔时 <lb ed="X" n="0544c08"/><lb ed="R051" n="0455a02"/>有大风起。无人助我。堕我脚下。非不恭敬。故蹈<persName>佛</persName>衣。 <lb ed="X" n="0544c09"/><lb ed="R051" n="0455a03"/>迦葉复言。<persName>佛</persName>阴藏相。般涅槃後。以示女人。是为可耻。 <lb ed="X" n="0544c10"/><lb ed="R051" n="0455a04"/>是汝突吉罗罪。阿难言。时我思惟。若女人见<persName>佛</persName>阴藏 <lb ed="X" n="0544c11"/><lb ed="R051" n="0455a05"/>相者。便自羞耻女人身形。欲得男身修行<persName>佛</persName>相。种福 <lb ed="X" n="0544c12"/><lb ed="R051" n="0455a06"/>德根。是故我示女人。不为无耻而故破戒。迦葉言。汝 <lb ed="X" n="0544c13"/><lb ed="R051" n="0455a07"/>有六种突吉罗罪。尽应僧中悔过。阿难言诺。随长老 <lb ed="X" n="0544c14"/><lb ed="R051" n="0455a08"/>大迦葉及僧所教。详见智度论第二卷。</p><p xml:id="pX32p0544c1416" cb:place="inline">善见律云。 <lb ed="X" n="0544c15"/><lb ed="R051" n="0455a09"/>突者。恶也。吉罗者。作也。即众学法。僧尼各有一百。婆 <lb ed="X" n="0544c16"/><lb ed="R051" n="0455a10"/>沙论云。何以此戒。独名应当学。盖馀戒易持罪重。此 <lb ed="X" n="0544c17"/><lb ed="R051" n="0455a11"/>戒难持易犯。常须念学。故不列罪名。但言应当学也。 <lb ed="X" n="0544c18"/><lb ed="R051" n="0455a12"/>若依七聚而言。则身名恶作。口名恶说也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544c19"/><lb ed="R051" n="0455a13"/><entry><form>耳是五官之别</form> <lb ed="X" n="0544c20"/><lb ed="R051" n="0455a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544c2001">五官者。耳目口鼻心也。言官者司也。耳目口鼻。各有 <lb ed="X" n="0544c21"/><lb ed="R051" n="0455a15"/>所司。而皆受治于心也。见故事捷录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0544c22"/><lb ed="R051" n="0455a16"/><entry><form>祖述宪章</form> <lb ed="X" n="0544c23"/><lb ed="R051" n="0455a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0544c2301">中庸。仲尼祖述尧舜。宪章文武。註云。祖述者。远宗其 <lb ed="X" n="0544c24"/><lb ed="R051" n="0455a18"/>道。宪章者。近守其法。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0545a" n="0545a"/> <lb ed="X" n="0545a01"/><lb ed="R051" n="0455b01"/><entry><form>私淑</form> <lb ed="X" n="0545a02"/><lb ed="R051" n="0455b02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545a0201">孟子曰。予未得为孔子徒也。予私淑诸人也。註云。私 <lb ed="X" n="0545a03"/><lb ed="R051" n="0455b03"/>犹窃也。淑。善也。李氏以为方言是也。人。谓子思之徒 <lb ed="X" n="0545a04"/><lb ed="R051" n="0455b04"/>也。自孔子卒。至孟子遊梁时。方百四十馀年。而孟子 <lb ed="X" n="0545a05"/><lb ed="R051" n="0455b05"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0545a0501" n="0545a0501"/><anchor xml:id="beg0545a0501" n="0545a0501"/>已<anchor xml:id="end0545a0501"/>老。然则孟子之生。去孔子未百年也。故孟子言。予 <lb ed="X" n="0545a06"/><lb ed="R051" n="0455b06"/>虽未得亲受业于孔子之门。然圣人之泽尙存。犹有 <lb ed="X" n="0545a07"/><lb ed="R051" n="0455b07"/>能传其学者。故我得闻孔子之道于人。而私窃以善 <lb ed="X" n="0545a08"/><lb ed="R051" n="0455b08"/>其身。盖推尊孔子。而自谦之辞也。见孟子離娄章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545a09"/><lb ed="R051" n="0455b09"/><entry><form>读古</form> <lb ed="X" n="0545a10"/><lb ed="R051" n="0455b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545a1001">桓公读书于堂上。轮扁斫轮于堂下。释槌凿而上。问 <lb ed="X" n="0545a11"/><lb ed="R051" n="0455b11"/>桓公曰。敢问公之所读者。何言也。公曰。圣人之言也。 <lb ed="X" n="0545a12"/><lb ed="R051" n="0455b12"/>曰。圣人在乎。公曰。<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a1201" n="0545a1201"/><anchor xml:id="beg0545a1201" n="0545a1201"/>已<anchor xml:id="end0545a1201"/>死矣。曰。然则公之所读者。古人 <lb ed="X" n="0545a13"/><lb ed="R051" n="0455b13"/>之糟粕<note place="inline">粕同</note><anchor xml:id="nkr_note_add_0545a1301" n="0545a1301"/><anchor xml:id="beg0545a1301" n="0545a1301"/>已<anchor xml:id="end0545a1301"/>矣。公曰。寡人读书。轮人安得议乎。有说 <lb ed="X" n="0545a14"/><lb ed="R051" n="0455b14"/>则可。无说则死。扁曰。臣也。以臣之事观之。斫轮。徐则 <lb ed="X" n="0545a15"/><lb ed="R051" n="0455b15"/>甘而不固。疾则苦而不入。不徐不疾。得之于手。应之 <lb ed="X" n="0545a16"/><lb ed="R051" n="0455b16"/>于心。口不能言。有数存焉于其间。臣不能喩臣之子。 <lb ed="X" n="0545a17"/><lb ed="R051" n="0455b17"/>臣之子。亦不能受之于臣。是以行年七十而老斫轮。 <lb ed="X" n="0545a18"/><lb ed="R051" n="0455b18"/>古之人与其不可传者死矣。然则君之所读者。古人 <lb ed="X" n="0545a19"/><lb ed="R051" n="0456a01"/>糟粕<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a1901" n="0545a1901"/><anchor xml:id="beg0545a1901" n="0545a1901"/>已<anchor xml:id="end0545a1901"/>夫。精解云。餔糟粕者。岂知酒味。读古人之遗 <lb ed="X" n="0545a20"/><lb ed="R051" n="0456a02"/>书者。岂知道味哉。出莊子外篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545a21"/><lb ed="R051" n="0456a03"/><entry><form>六甲</form> <lb ed="X" n="0545a22"/><lb ed="R051" n="0456a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545a2201">甲子。甲寅。甲辰。甲午。甲申。甲戌。见世事通考。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545a23"/><lb ed="R051" n="0456a05"/><entry><form>不依净命</form> <lb ed="X" n="0545a24"/><lb ed="R051" n="0456a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545a2401">舍利弗入城乞食。得<anchor xml:id="nkr_note_add_0545a2401" n="0545a2401"/><anchor xml:id="beg0545a2401" n="0545a2401"/>已<anchor xml:id="end0545a2401"/>。向壁而坐。食时有梵志女。名 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0545b" n="0545b"/> <lb ed="X" n="0545b01"/><lb ed="R051" n="0456a07"/>净目。见舍利弗问言。沙门汝食耶。答言食。净目言。汝 <lb ed="X" n="0545b02"/><lb ed="R051" n="0456a08"/>沙门下口食耶。答言不。仰口食耶。不。方口食耶。不。维 <lb ed="X" n="0545b03"/><lb ed="R051" n="0456a09"/>口食耶。不。净目言。食法有四种。我问汝。汝言不。我不 <lb ed="X" n="0545b04"/><lb ed="R051" n="0456a10"/>解。汝当说。舍利弗言。有出家人。合药种穀植树等。不 <lb ed="X" n="0545b05"/><lb ed="R051" n="0456a11"/>净活命者。是名下口食。观视星宿。日月风雨。不净活 <lb ed="X" n="0545b06"/><lb ed="R051" n="0456a12"/>命者。是名仰口食。曲媚豪势。巧言多求。不净活命者。 <lb ed="X" n="0545b07"/><lb ed="R051" n="0456a13"/>是名方口食。学种种咒術。卜算吉凶。不净活命者。是 <lb ed="X" n="0545b08"/><lb ed="R051" n="0456a14"/>名维口食。姊。我不堕是四不净食中。我用淸净乞食 <lb ed="X" n="0545b09"/><lb ed="R051" n="0456a15"/>活命。净目闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0545b0901" n="0545b0901"/><anchor xml:id="beg0545b0901" n="0545b0901"/>已<anchor xml:id="end0545b0901"/>。欢喜信解。舍利弗因为说法。得证初 <lb ed="X" n="0545b10"/><lb ed="R051" n="0456a16"/>果。出智度论第三卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545b11"/><lb ed="R051" n="0456a17"/><entry><form>行五方便</form> <lb ed="X" n="0545b12"/><lb ed="R051" n="0456a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545b1201">四念处为一。即身受心法。四善根为四。即四加行。不 <lb ed="X" n="0545b13"/><lb ed="R051" n="0456b01"/>言五停者。未入正观故。见文句记。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545b14"/><lb ed="R051" n="0456b02"/><entry><form>长者园内树耳多</form> <lb ed="X" n="0545b15"/><lb ed="R051" n="0456b03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545b1501">第十五祖。<name role="" type="person">迦那提婆</name>者。南天竺国人也。後得法于龙 <lb ed="X" n="0545b16"/><lb ed="R051" n="0456b04"/>树。既得法<anchor xml:id="nkr_note_add_0545b1601" n="0545b1601"/><anchor xml:id="beg0545b1601" n="0545b1601"/>已<anchor xml:id="end0545b1601"/>。至<name role="" type="person">迦毘罗</name>国。彼有长者。名梵摩净德。一 <lb ed="X" n="0545b17"/><lb ed="R051" n="0456b05"/>日园树生耳。大如菌。味甚美。唯长者与第二子罗睺 <lb ed="X" n="0545b18"/><lb ed="R051" n="0456b06"/>罗多。取而食之。取<anchor xml:id="nkr_note_add_0545b1801" n="0545b1801"/><anchor xml:id="beg0545b1801" n="0545b1801"/>已<anchor xml:id="end0545b1801"/>复生。自馀亲属。皆不能见。祖知 <lb ed="X" n="0545b19"/><lb ed="R051" n="0456b07"/>其夙因。遂至其家。长者问其故。祖曰。汝曾供养一比 <lb ed="X" n="0545b20"/><lb ed="R051" n="0456b08"/>丘。然此比丘。道眼未明。虚霑信施。故报为木菌。唯汝 <lb ed="X" n="0545b21"/><lb ed="R051" n="0456b09"/>与子。精诚供养。得以享之。馀即否矣。又问长者年多 <lb ed="X" n="0545b22"/><lb ed="R051" n="0456b10"/>少。答曰。七十有九。祖乃说偈曰。入道不通理。复身还 <lb ed="X" n="0545b23"/><lb ed="R051" n="0456b11"/>信施。汝年八十一。此树不生耳。长者闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0545b2301" n="0545b2301"/><anchor xml:id="beg0545b2301" n="0545b2301"/>已<anchor xml:id="end0545b2301"/>。弥加歎伏。 <lb ed="X" n="0545b24"/><lb ed="R051" n="0456b12"/>且曰。弟子衰老。不能事师。愿捨次子。随师出家。後为 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0545c" n="0545c"/> <lb ed="X" n="0545c01"/><lb ed="R051" n="0456b13"/>十六祖焉。见传灯录。幷禅宗正脉等。</p><p xml:id="pX32p0545c0115" cb:place="inline">古德云。暖衣 <lb ed="X" n="0545c02"/><lb ed="R051" n="0456b14"/>饱食意如何。尔将何德报檀那。合米农牛流血汗。寸 <lb ed="X" n="0545c03"/><lb ed="R051" n="0456b15"/>丝千命下汤锅。法王座下知音少。长者园中木耳多。 <lb ed="X" n="0545c04"/><lb ed="R051" n="0456b16"/>今生犯禁迷真道。死後还他费力<g ref="#CB00501">驮</g>。见宝训珠类。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545c05"/><lb ed="R051" n="0456b17"/><entry><form>名者实之宾也</form> <lb ed="X" n="0545c06"/><lb ed="R051" n="0456b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545c0601">尧让天下与许由曰。日月出矣。而爝火不息。其于光 <lb ed="X" n="0545c07"/><lb ed="R051" n="0457a01"/>也。不亦难乎。时雨降矣。而犹浸灌。其于泽也。不亦劳 <lb ed="X" n="0545c08"/><lb ed="R051" n="0457a02"/>乎。夫子立而天下治。而我犹尸之。吾自视缺然。请致 <lb ed="X" n="0545c09"/><lb ed="R051" n="0457a03"/>天下。由曰。子治天下。天下既<anchor xml:id="nkr_note_add_0545c0901" n="0545c0901"/><anchor xml:id="beg0545c0901" n="0545c0901"/>已<anchor xml:id="end0545c0901"/>治也。而我犹代子。吾 <lb ed="X" n="0545c10"/><lb ed="R051" n="0457a04"/>将为名乎。名者实之宾也。吾将为宾乎。鹪鹩巢于深 <lb ed="X" n="0545c11"/><lb ed="R051" n="0457a05"/>林。不过一枝。偃鼠饮河。不过满腹。归休乎君。予无所 <lb ed="X" n="0545c12"/><lb ed="R051" n="0457a06"/>用天下为。庖人虽不治庖。尸祝不越樽俎而代之矣。 <lb ed="X" n="0545c13"/><lb ed="R051" n="0457a07"/>由莊子内篇逍遥遊。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545c14"/><lb ed="R051" n="0457a08"/><entry><form><persName>佛</persName>作十种神变度之</form> <lb ed="X" n="0545c15"/><lb ed="R051" n="0457a09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545c1501">所谓毒龙不中。龙火不烧。恒水不溺。三方取果。北取 <lb ed="X" n="0545c16"/><lb ed="R051" n="0457a10"/>粳粮。忉利取甘露。知嫌隐去。知念现来。火灭还然。斧 <lb ed="X" n="0545c17"/><lb ed="R051" n="0457a11"/>擧不下。详出瑞应经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545c18"/><lb ed="R051" n="0457a12"/><entry><form>焚得勝之殿</form> <lb ed="X" n="0545c19"/><lb ed="R051" n="0457a13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545c1901">帝释与修罗战勝。造得勝堂。莊严奇丽。目连往看。诸 <lb ed="X" n="0545c20"/><lb ed="R051" n="0457a14"/>天女皆隐。避不出。目连念帝释著乐。不修道本。乃以 <lb ed="X" n="0545c21"/><lb ed="R051" n="0457a15"/>神通。焚得勝堂。仍为帝释说无常等法。帝释欢喜。後 <lb ed="X" n="0545c22"/><lb ed="R051" n="0457a16"/>堂俨然。无<g ref="#CB01926">灰</g>烟色见法花文句。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0545c23"/><lb ed="R051" n="0457a17"/><entry><form>止耆域之车</form> <lb ed="X" n="0545c24"/><lb ed="R051" n="0457a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0545c2401">目连以弟子病。上<name role="" type="person">忉利天</name>。以问耆婆。正値诸天入欢 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0546a" n="0546a"/> <lb ed="X" n="0546a01"/><lb ed="R051" n="0457b01"/>喜园。尔时目连在路侧立。一切诸天无顾看者。耆婆 <lb ed="X" n="0546a02"/><lb ed="R051" n="0457b02"/>後至。顾见目连。向擧一手。乘车直过。目连自念。此本 <lb ed="X" n="0546a03"/><lb ed="R051" n="0457b03"/>人中。是我弟子。今受天福。以著天乐。都失本心。即以 <lb ed="X" n="0546a04"/><lb ed="R051" n="0457b04"/>神力。制车令住。耆婆下车。礼目连足。目连种种因缘。 <lb ed="X" n="0546a05"/><lb ed="R051" n="0457b05"/>责其不可。耆婆答曰。以我人中为大德弟子。是故擧 <lb ed="X" n="0546a06"/><lb ed="R051" n="0457b06"/>手问讯。颇见诸天有尔者不。生天以著乐深。心不得 <lb ed="X" n="0546a07"/><lb ed="R051" n="0457b07"/>自在。是使尔耳。目连语耆婆曰。有弟子病。当云何治。 <lb ed="X" n="0546a08"/><lb ed="R051" n="0457b08"/>耆婆答言。唯以断食为本。出报恩经第六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546a09"/><lb ed="R051" n="0457b09"/><entry><form>如周公曰</form> <lb ed="X" n="0546a10"/><lb ed="R051" n="0457b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546a1001">周公使其子伯禽。就封于鲁。戒之曰。我文王之子。武 <lb ed="X" n="0546a11"/><lb ed="R051" n="0457b11"/>王之弟。成王之叔。我于天下。亦不贱矣。然我一沐三 <lb ed="X" n="0546a12"/><lb ed="R051" n="0457b12"/>握发。一饭三吐哺。起以待士。犹恐失天下之贤人。子 <lb ed="X" n="0546a13"/><lb ed="R051" n="0457b13"/>之鲁国。愼勿以国憍人。见周史。幷列国传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546a14"/><lb ed="R051" n="0457b14"/><entry><form>欢喜丸</form> <lb ed="X" n="0546a15"/><lb ed="R051" n="0457b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546a1501">本生经中。说释迦<persName>佛</persName>。有二夫人。一名瞿毘耶。二名耶 <lb ed="X" n="0546a16"/><lb ed="R051" n="0457b16"/>输陀罗。瞿毘耶是宝女。故不孕。耶输以<persName>佛</persName>出家。夜自 <lb ed="X" n="0546a17"/><lb ed="R051" n="0457b17"/>觉妊。六年不产。诸释诘言。菩萨出家。何由有此。耶输 <lb ed="X" n="0546a18"/><lb ed="R051" n="0457b18"/>言。我无他罪。我所怀子。实是太子体胤。诸释言。何以 <lb ed="X" n="0546a19"/><lb ed="R051" n="0458a01"/>久而不产。答言。非我所知。诸释集议。王欲治罪。瞿毘 <lb ed="X" n="0546a20"/><lb ed="R051" n="0458a02"/>耶白王。愿宽恕之。待其子生。治之非晚。王即宽置。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0546a21"/><lb ed="R051" n="0458a03"/>六年苦行既满。初成<persName>佛</persName>时。其夜生罗睺罗。王见似父。 <lb ed="X" n="0546a22"/><lb ed="R051" n="0458a04"/>爱乐忘忧。语群臣言。我子虽去。今得其孙。与子无异。 <lb ed="X" n="0546a23"/><lb ed="R051" n="0458a05"/>王常请<persName>佛</persName>入宫食斋。是时耶输持一钵百味欢喜丸。 <lb ed="X" n="0546a24"/><lb ed="R051" n="0458a06"/>与罗雲上<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>以神力。变五百罗汉如<persName>佛</persName>无异。罗雲 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0546b" n="0546b"/> <lb ed="X" n="0546b01"/><lb ed="R051" n="0458a07"/>以七岁身。持欢喜丸。径至<persName>佛</persName>前。奉进<persName>世尊</persName>。<persName>佛</persName>摄神力。 <lb ed="X" n="0546b02"/><lb ed="R051" n="0458a08"/>诸阿罗汉身复如故。空钵而去。唯<persName>佛</persName>钵满。耶输白王。 <lb ed="X" n="0546b03"/><lb ed="R051" n="0458a09"/>以此证验。我无罪也。即问<persName>佛</persName>言。我有何因缘。怀妊六 <lb ed="X" n="0546b04"/><lb ed="R051" n="0458a10"/>年。<persName>佛</persName>言。汝子罗雲。过去世时。曾作国王。时有五通仙 <lb ed="X" n="0546b05"/><lb ed="R051" n="0458a11"/>人。来语王言。王法治贼。请治我罪。王言。汝有何罪。答 <lb ed="X" n="0546b06"/><lb ed="R051" n="0458a12"/>言。我入王国。犯不与取。饮王水及杨枝。王言。我以水 <lb ed="X" n="0546b07"/><lb ed="R051" n="0458a13"/>及杨枝。施及一切。何罪之有。答言。王虽如此。我心疑 <lb ed="X" n="0546b08"/><lb ed="R051" n="0458a14"/>悔。罪不除也。王言。若必欲尔。小停。待我入还。王入宫 <lb ed="X" n="0546b09"/><lb ed="R051" n="0458a15"/>中。六日不出。仙人在王园中。六日饥渴。仙人思惟。王 <lb ed="X" n="0546b10"/><lb ed="R051" n="0458a16"/>正以此治我。过六日出。辞谢仙人。我便相忘。莫见咎 <lb ed="X" n="0546b11"/><lb ed="R051" n="0458a17"/>也。以是因缘。故受五百世三恶道罪。五百世常六年 <lb ed="X" n="0546b12"/><lb ed="R051" n="0458a18"/>在母胎中。见智度论十七卷。又见<persName>佛</persName>本行经。</p><p xml:id="pX32p0546b1218" cb:place="inline">亦有 <lb ed="X" n="0546b13"/><lb ed="R051" n="0458b01"/>经云。罗雲由过去。塞其鼠孔。禁鼠六日不出。故受胎 <lb ed="X" n="0546b14"/><lb ed="R051" n="0458b02"/>六年。见法苑珠林第十卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546b15"/><lb ed="R051" n="0458b03"/><entry><form>摩那埵</form> <lb ed="X" n="0546b16"/><lb ed="R051" n="0458b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546b1601">善见律十四卷云。摩那埵。汉言折伏贡高。亦云下意。 <lb ed="X" n="0546b17"/><lb ed="R051" n="0458b05"/>下意者。承事众僧。二十僧中行。四分律云。摩那埵。此 <lb ed="X" n="0546b18"/><lb ed="R051" n="0458b06"/>云意喜。谓比丘犯罪。随顺受罚。众意生喜故。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546b19"/><lb ed="R051" n="0458b07"/><entry><form>三从四德</form> <lb ed="X" n="0546b20"/><lb ed="R051" n="0458b08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546b2001">孔子曰。妇人。伏于人者也。是故无专制之義。有三从 <lb ed="X" n="0546b21"/><lb ed="R051" n="0458b09"/>之道。在家从父。适人从夫。夫死从子。无所敢自遂也。 <lb ed="X" n="0546b22"/><lb ed="R051" n="0458b10"/>出朱子小学。与礼记家语大同小异。</p><p xml:id="pX32p0546b2215" cb:place="inline">四德者。妇德。 <lb ed="X" n="0546b23"/><lb ed="R051" n="0458b11"/>贞顺也。妇言。辞令也。妇容。婉娩。妇功。丝麻。出礼记昏 <lb ed="X" n="0546b24"/><lb ed="R051" n="0458b12"/>義篇。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0546c" n="0546c"/> <lb ed="X" n="0546c01"/><lb ed="R051" n="0458b13"/><entry><form>破尘出经喩</form> <lb ed="X" n="0546c02"/><lb ed="R051" n="0458b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546c0201">如有大经卷。量等三千界。在于一尘内。一切尘亦然。 <lb ed="X" n="0546c03"/><lb ed="R051" n="0458b15"/>有一聪慧人。净眼悉明见。破尘出经卷。普饶益众生。 <lb ed="X" n="0546c04"/><lb ed="R051" n="0458b16"/><persName>佛</persName>智亦如是。遍在众生心。妄想之所缠。不觉亦不知。 <lb ed="X" n="0546c05"/><lb ed="R051" n="0458b17"/>诸<persName>佛</persName>大慈悲。令其除妄想。如是乃出现。饶益诸菩萨。 <lb ed="X" n="0546c06"/><lb ed="R051" n="0458b18"/>出花严经五十一卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546c07"/><lb ed="R051" n="0459a01"/><entry><form>罔象得珠说</form> <lb ed="X" n="0546c08"/><lb ed="R051" n="0459a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546c0801">黄帝遊乎赤水之北。登乎昆仑之丘。而南望旋归。遗 <lb ed="X" n="0546c09"/><lb ed="R051" n="0459a03"/>其玄珠。使知索之而不得。使離朱索之而不得。使吃 <lb ed="X" n="0546c10"/><lb ed="R051" n="0459a04"/>诟索之而不得。乃使罔象。罔象得之。黄帝曰。异哉。罔 <lb ed="X" n="0546c11"/><lb ed="R051" n="0459a05"/>象乃可以得之乎。出莊子天地篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546c12"/><lb ed="R051" n="0459a06"/><entry><form>神无方易无体</form> <lb ed="X" n="0546c13"/><lb ed="R051" n="0459a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546c1301">周易。系辞传云。笵围天地之化而不过。曲成万物而 <lb ed="X" n="0546c14"/><lb ed="R051" n="0459a08"/>不遗。通乎昼夜之道而知。故神无方易无体。註云。此 <lb ed="X" n="0546c15"/><lb ed="R051" n="0459a09"/>圣人知命之事也。笵。如铸金之有模笵。围。匡郭也。天 <lb ed="X" n="0546c16"/><lb ed="R051" n="0459a10"/>地之化无穷。而圣人为之笵围。不使过于中道。所谓 <lb ed="X" n="0546c17"/><lb ed="R051" n="0459a11"/>裁成者也。通。犹兼也。昼夜。即幽明生死鬼神之谓。如 <lb ed="X" n="0546c18"/><lb ed="R051" n="0459a12"/>此然後可见至神之妙。无有方所。易之变化。无有形 <lb ed="X" n="0546c19"/><lb ed="R051" n="0459a13"/>体也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546c20"/><lb ed="R051" n="0459a14"/><entry><form>圣人之大宝</form> <lb ed="X" n="0546c21"/><lb ed="R051" n="0459a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0546c2101">周易系辞云。天地之大德。曰生。圣人之大宝。曰位。何 <lb ed="X" n="0546c22"/><lb ed="R051" n="0459a16"/>以守位。曰仁。何以聚人。曰财。理财正辞禁民为非。曰 <lb ed="X" n="0546c23"/><lb ed="R051" n="0459a17"/>義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0546c24"/><lb ed="R051" n="0459a18"/><entry><form>缘幢倒掷</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0547a" n="0547a"/> <lb ed="X" n="0547a01"/><lb ed="R051" n="0459b01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a0101">尔时<persName>世尊</persName>。告诸比丘。过去世时。有缘幢技师。肩上竖 <lb ed="X" n="0547a02"/><lb ed="R051" n="0459b02"/>幢。语弟子言。汝等于幢上下向护我。我亦护汝。迭相 <lb ed="X" n="0547a03"/><lb ed="R051" n="0459b03"/>护持。遊行嬉戏。多得财利。时技弟子。语技师言。不如 <lb ed="X" n="0547a04"/><lb ed="R051" n="0459b04"/>所言。但当各各自爱护。遊行嬉戏。多得财利。身得无 <lb ed="X" n="0547a05"/><lb ed="R051" n="0459b05"/>为。安稳而下。技师答言。如汝所言。各自爱护。出杂阿 <lb ed="X" n="0547a06"/><lb ed="R051" n="0459b06"/>含经二十四卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a07"/><lb ed="R051" n="0459b07"/><entry><form>踧踖与与</form> <lb ed="X" n="0547a08"/><lb ed="R051" n="0459b08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a0801">论语。君在。踧踖如也。与与如也。註云。君在。视朝也。踧 <lb ed="X" n="0547a09"/><lb ed="R051" n="0459b09"/>踖。恭敬不寧之貌。与与。威仪中适之貌。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a10"/><lb ed="R051" n="0459b10"/><entry><form>此兴合宜</form> <lb ed="X" n="0547a11"/><lb ed="R051" n="0459b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a1101">诗经註云。比者。以彼物比此物也。兴者。先言他物。以 <lb ed="X" n="0547a12"/><lb ed="R051" n="0459b12"/>引起所咏之辞也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a13"/><lb ed="R051" n="0459b13"/><entry><form>色究竟天</form> <lb ed="X" n="0547a14"/><lb ed="R051" n="0459b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a1401">智度论云。譬如从色界初际。下一丈石。经一万八千 <lb ed="X" n="0547a15"/><lb ed="R051" n="0459b15"/>三百八十三年。方至于地。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a16"/><lb ed="R051" n="0459b16"/><entry><form>发一言为天下则三句</form> <lb ed="X" n="0547a17"/><lb ed="R051" n="0459b17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a1701">中庸。是故君子。动而世为天下道。行而世为天下法。 <lb ed="X" n="0547a18"/><lb ed="R051" n="0459b18"/>言而世为天下则。註云。动。兼言行而言。道。兼法则而 <lb ed="X" n="0547a19"/><lb ed="R051" n="0460a01"/>言。法。法度也。则。准则也。</p><p xml:id="pX32p0547a1910" cb:place="inline">又云。故时措之宜也。註云。 <lb ed="X" n="0547a20"/><lb ed="R051" n="0460a02"/>以时措之。而皆得其宜也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a21"/><lb ed="R051" n="0460a03"/><entry><form>理出希夷</form> <lb ed="X" n="0547a22"/><lb ed="R051" n="0460a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547a2201">视之不见。名曰夷。听之不闻。名曰希。抟之不得。名曰 <lb ed="X" n="0547a23"/><lb ed="R051" n="0460a05"/>微。註云。夷。无形也。希。无声也。微。妙也。出道德经上篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547a24"/><lb ed="R051" n="0460a06"/><entry><form>众中之白眉</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0547b" n="0547b"/> <lb ed="X" n="0547b01"/><lb ed="R051" n="0460a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b0101">蜀志。马良。字季常。兄弟五人。皆以常为字。唯良眉有 <lb ed="X" n="0547b02"/><lb ed="R051" n="0460a08"/>白毫。兄弟皆贤。时人语云。马氏五常。白眉最良。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547b03"/><lb ed="R051" n="0460a09"/><entry><form>困于心横于虑</form> <lb ed="X" n="0547b04"/><lb ed="R051" n="0460a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b0401">孟子曰。人恒过。然後能改。困于心。衡于虑。而後作。註 <lb ed="X" n="0547b05"/><lb ed="R051" n="0460a11"/>云。恒。常也。犹言大率也。横。不顺也。作。奋起也。言中人 <lb ed="X" n="0547b06"/><lb ed="R051" n="0460a12"/>之性。常必有过。然後能改。盖不能谨于平日。故必事 <lb ed="X" n="0547b07"/><lb ed="R051" n="0460a13"/>势穷蹙。以至困于心。横于虑。然後能奋发而兴起。出 <lb ed="X" n="0547b08"/><lb ed="R051" n="0460a14"/>孟子告子章。</p><p xml:id="pX32p0547b0806" cb:place="inline">衡。与横同。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547b09"/><lb ed="R051" n="0460a15"/><entry><form>玉转玑旋</form> <lb ed="X" n="0547b10"/><lb ed="R051" n="0460a16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b1001">在璇玑玉衡。以齐七政。註云。在。察也。美珠谓之璇。玑。 <lb ed="X" n="0547b11"/><lb ed="R051" n="0460a17"/>機也。以璇饰玑。所以象天体之转运也。衡。横也。谓横 <lb ed="X" n="0547b12"/><lb ed="R051" n="0460a18"/>箫也。以玉为管横而设之。所以窥玑而齐七政之运 <lb ed="X" n="0547b13"/><lb ed="R051" n="0460b01"/>行。犹今之浑天仪也。七政。日月五星也。出书经舜典。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547b14"/><lb ed="R051" n="0460b02"/><entry><form>预侵二习</form> <lb ed="X" n="0547b15"/><lb ed="R051" n="0460b03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b1501">预者进也。二习。即见思家习耳。大经云。我衣我钵。见 <lb ed="X" n="0547b16"/><lb ed="R051" n="0460b04"/>习也。舍利弗嗔。毕陵伽慢。思习也。出四教仪集註。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547b17"/><lb ed="R051" n="0460b05"/><entry><form>马援传</form> <lb ed="X" n="0547b18"/><lb ed="R051" n="0460b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b1801">居前不能令人轾。居後不能令人轩。轩。轻也。轻。重也。 <lb ed="X" n="0547b19"/><lb ed="R051" n="0460b07"/>言为人无所轻重也。出後汉马援传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547b20"/><lb ed="R051" n="0460b08"/><entry><form>观妻妾如画甁</form> <lb ed="X" n="0547b21"/><lb ed="R051" n="0460b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547b2101">出曜经云。昔有婬逸之人。意专女色。不能去離。家有 <lb ed="X" n="0547b22"/><lb ed="R051" n="0460b10"/>知识道人往返。其妇白道人曰。我夫性多婬欲。恐不 <lb ed="X" n="0547b23"/><lb ed="R051" n="0460b11"/>自济。道人告曰。汝夫若近汝身者。便以此语其夫曰。 <lb ed="X" n="0547b24"/><lb ed="R051" n="0460b12"/>须陀洹法。礼应尔耶。後果如言告之。其夫甚怀惭愧。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0547c" n="0547c"/> <lb ed="X" n="0547c01"/><lb ed="R051" n="0460b13"/>内自思惟。我将不审是须陀洹乎。即便息欲。妇问其 <lb ed="X" n="0547c02"/><lb ed="R051" n="0460b14"/>夫。何故永息欲事。其夫遂彩画好甁。内盛粪秽。牢盖 <lb ed="X" n="0547c03"/><lb ed="R051" n="0460b15"/>其口。令妇抱此。如我无异。妇依其语。抱甁不離。其夫 <lb ed="X" n="0547c04"/><lb ed="R051" n="0460b16"/>将甁打破。告妇曰。汝何故抱此破甁耶。妇言不尔。夫 <lb ed="X" n="0547c05"/><lb ed="R051" n="0460b17"/>曰。我观汝身。剧于此甁。从头至足三十六物。有何可 <lb ed="X" n="0547c06"/><lb ed="R051" n="0460b18"/>贪处也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c07"/><lb ed="R051" n="0461a01"/><entry><form>藏舟夜负</form> <lb ed="X" n="0547c08"/><lb ed="R051" n="0461a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547c0801">夫藏舟于壑。藏山于泽。谓之固矣。然而夜半有力者。 <lb ed="X" n="0547c09"/><lb ed="R051" n="0461a03"/>负之而走。昧者不知也。出莊子内篇大宗师。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c10"/><lb ed="R051" n="0461a04"/><entry><form>甁穿<g ref="#CB15179">雀</g>飞</form> <lb ed="X" n="0547c11"/><lb ed="R051" n="0461a05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547c1101"><persName>佛</persName>说七女经云。<g ref="#CB15179">雀</g>来入甁中。以縠覆其口。縠穿<g ref="#CB15179">雀</g>飞 <lb ed="X" n="0547c12"/><lb ed="R051" n="0461a06"/>去。识心随业走。又见弥陀演義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c13"/><lb ed="R051" n="0461a07"/><entry><form>捨鱼而取熊掌</form> <lb ed="X" n="0547c14"/><lb ed="R051" n="0461a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547c1401">孟子曰。鱼。我所欲也。熊掌。亦我所欲也。二者不可得 <lb ed="X" n="0547c15"/><lb ed="R051" n="0461a09"/>兼。舍鱼而取熊掌者也。註云。鱼与熊掌。皆美味。而熊 <lb ed="X" n="0547c16"/><lb ed="R051" n="0461a10"/>掌尤美也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c17"/><lb ed="R051" n="0461a11"/><entry><form>屈九五之尊</form> <lb ed="X" n="0547c18"/><lb ed="R051" n="0461a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547c1801">周易。九五。飞龙在天。利见大人。註云。刚健中正。以居 <lb ed="X" n="0547c19"/><lb ed="R051" n="0461a13"/>尊位。如以圣人之德。居圣人之位。故其象如此。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c20"/><lb ed="R051" n="0461a14"/><entry><form>率土之滨</form> <lb ed="X" n="0547c21"/><lb ed="R051" n="0461a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0547c2101">诗云。溥天之下。莫非王土。率土之滨。莫非王臣。註云。 <lb ed="X" n="0547c22"/><lb ed="R051" n="0461a16"/>赋也。溥大也。率循。滨涯也。言土之廣。臣之众。出小雅 <lb ed="X" n="0547c23"/><lb ed="R051" n="0461a17"/>北山之篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0547c24"/><lb ed="R051" n="0461a18"/><entry><form>心驰魏阙</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0548a" n="0548a"/> <lb ed="X" n="0548a01"/><lb ed="R051" n="0461b01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a0101">周礼。天官悬治象之法于象魏。又云。宫门双阙悬法 <lb ed="X" n="0548a02"/><lb ed="R051" n="0461b02"/>象。其状巍然高大。曰象魏。</p><p xml:id="pX32p0548a0211" cb:place="inline">又天子之门。谓之魏阙。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548a03"/><lb ed="R051" n="0461b03"/><entry><form>饭糗茹草</form> <lb ed="X" n="0548a04"/><lb ed="R051" n="0461b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a0401">孟子曰。舜之饭糗茹草也。若将终身焉。註云。饭。食也。 <lb ed="X" n="0548a05"/><lb ed="R051" n="0461b05"/>糗。漧糒也。茹。亦食也。言圣人之心。不以贫贱而有慕 <lb ed="X" n="0548a06"/><lb ed="R051" n="0461b06"/>于外。不以富贵而有动于中。随遇而安。无预于<anchor xml:id="nkr_note_add_0548a0601" n="0548a0601"/><anchor xml:id="beg0548a0601" n="0548a0601"/>己<anchor xml:id="end0548a0601"/>。所 <lb ed="X" n="0548a07"/><lb ed="R051" n="0461b07"/>性分定故也。出孟子尽心章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548a08"/><lb ed="R051" n="0461b08"/><entry><form>扣关击节</form> <lb ed="X" n="0548a09"/><lb ed="R051" n="0461b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a0901">扣关。紧要处。难过而能过。击节。阻隔处。不通而能通。 <lb ed="X" n="0548a10"/><lb ed="R051" n="0461b10"/>谓扣其機关。击其节要。见宝训音義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548a11"/><lb ed="R051" n="0461b11"/><entry><form>近取诸譬</form> <lb ed="X" n="0548a12"/><lb ed="R051" n="0461b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a1201">论语。子曰。能近取譬。可谓仁之方也。<anchor xml:id="nkr_note_add_0548a1201" n="0548a1201"/><anchor xml:id="beg0548a1201" n="0548a1201"/>已<anchor xml:id="end0548a1201"/>。註云。譬。喩也。 <lb ed="X" n="0548a13"/><lb ed="R051" n="0461b13"/>方。術也。近取诸身。以<anchor xml:id="nkr_note_add_0548a1301" n="0548a1301"/><anchor xml:id="beg0548a1301" n="0548a1301"/>己<anchor xml:id="end0548a1301"/>所欲。譬之他人。知其所欲。亦 <lb ed="X" n="0548a14"/><lb ed="R051" n="0461b14"/>犹是也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548a15"/><lb ed="R051" n="0461b15"/><entry><form>运釿成风</form> <lb ed="X" n="0548a16"/><lb ed="R051" n="0461b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a1601">莊子送葬。过惠子之墓。顾谓从者曰。郢人垩漫其鼻 <lb ed="X" n="0548a17"/><lb ed="R051" n="0461b17"/>端。若蝇翼。使匠石斫之。匠石运釿成风。听而斫之。尽 <lb ed="X" n="0548a18"/><lb ed="R051" n="0461b18"/>垩而鼻不伤。郢人立不失容。宋元君闻之。召匠石曰。 <lb ed="X" n="0548a19"/><lb ed="R051" n="0462a01"/>尝试为寡人斫之。匠石曰。臣则尝能斫之。虽然。臣之 <lb ed="X" n="0548a20"/><lb ed="R051" n="0462a02"/>质死久矣。自夫子之死也。吾无以为质矣。吾无与言 <lb ed="X" n="0548a21"/><lb ed="R051" n="0462a03"/>之矣。出莊子杂篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548a22"/><lb ed="R051" n="0462a04"/><entry><form>鹅珠</form> <lb ed="X" n="0548a23"/><lb ed="R051" n="0462a05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548a2301">昔有乞食比丘。到珠师舍。正逢彼匠为王穿珠。见比 <lb ed="X" n="0548a24"/><lb ed="R051" n="0462a06"/>丘来。欢喜持钵。入家取食。比丘衣赤。日照光生。遥映 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0548b" n="0548b"/> <lb ed="X" n="0548b01"/><lb ed="R051" n="0462a07"/>宝珠。亦同赤色。有鹅在侧谓肉便吞。比丘见之。遮护 <lb ed="X" n="0548b02"/><lb ed="R051" n="0462a08"/>不及。珠师持钵。盛满食来。授与比丘。交谢而去。其人 <lb ed="X" n="0548b03"/><lb ed="R051" n="0462a09"/>于後。觉少一珠。窃谓比丘盗去。即追擒还。责言。汝既 <lb ed="X" n="0548b04"/><lb ed="R051" n="0462a10"/>释子。何无廉耻。盗我王珠。答言。我无此事。其人窃念。 <lb ed="X" n="0548b05"/><lb ed="R051" n="0462a11"/>若不苦治。珠不可得。便加拷打。触处血流。鹅来啮血。 <lb ed="X" n="0548b06"/><lb ed="R051" n="0462a12"/>其人恚怒。以杖击之。鹅因致死。比丘便请看鹅死活。 <lb ed="X" n="0548b07"/><lb ed="R051" n="0462a13"/>报言<anchor xml:id="nkr_note_add_0548b0701" n="0548b0701"/><anchor xml:id="beg0548b0701" n="0548b0701"/>已<anchor xml:id="end0548b0701"/>死。比丘告曰。鹅吞汝珠。其人不信。比丘曰。我 <lb ed="X" n="0548b08"/><lb ed="R051" n="0462a14"/>实见吞。彼遂持刀以剖鹅腹。果得其珠。其人惭耻。礼 <lb ed="X" n="0548b09"/><lb ed="R051" n="0462a15"/>谢曰。何不早示。使我盲愚。苦楚尊身。造斯恶业。比丘 <lb ed="X" n="0548b10"/><lb ed="R051" n="0462a16"/>曰。我受禁戒。寧捨身命。不伤蚁卵。若先示汝。必害其 <lb ed="X" n="0548b11"/><lb ed="R051" n="0462a17"/>鹅。不护众生。岂名持戒。出毘婆沙论。幷大莊严论。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548b12"/><lb ed="R051" n="0462a18"/><entry><form>草繫</form> <lb ed="X" n="0548b13"/><lb ed="R051" n="0462b01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548b1301">有诸比丘。旷野中行。为贼劫夺。贼惧比丘往告聚落。 <lb ed="X" n="0548b14"/><lb ed="R051" n="0462b02"/>尽欲杀之。贼中一人先曾出家。语同伴曰。比丘之法 <lb ed="X" n="0548b15"/><lb ed="R051" n="0462b03"/>不得伤草。以草繫之。终不能往。即以草繫。捨之而去。 <lb ed="X" n="0548b16"/><lb ed="R051" n="0462b04"/>诸比丘等。恐伤草命。不敢动转。时国王畋猎。见而问 <lb ed="X" n="0548b17"/><lb ed="R051" n="0462b05"/>曰。以何因缘。草繫不动。比丘答言。<persName>佛</persName>说草木。是鬼神 <lb ed="X" n="0548b18"/><lb ed="R051" n="0462b06"/>村。敬<persName>佛</persName>语故。是以不动。王为比丘。解其草缚。而後别 <lb ed="X" n="0548b19"/><lb ed="R051" n="0462b07"/>去。出譬喩经第六卷。又见大莊严论。幷法苑珠林。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548b20"/><lb ed="R051" n="0462b08"/><entry><form>小不忍则乱大谋</form> <lb ed="X" n="0548b21"/><lb ed="R051" n="0462b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548b2101">论语。子曰。巧言乱德。小不忍。则乱大谋。註云。巧言。变 <lb ed="X" n="0548b22"/><lb ed="R051" n="0462b10"/>乱是非。听之使人丧其所守。小不忍。如妇人之仁。匹 <lb ed="X" n="0548b23"/><lb ed="R051" n="0462b11"/>夫之勇皆是。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548b24"/><lb ed="R051" n="0462b12"/><entry><form>沂水濯缨</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0548c" n="0548c"/> <lb ed="X" n="0548c01"/><lb ed="R051" n="0462b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c0101">有孺子歌曰。沧浪之水淸兮。可以濯我缨。沧浪之水 <lb ed="X" n="0548c02"/><lb ed="R051" n="0462b14"/>浊兮。可以濯我足。註云。沧浪。水名。缨。冠系也。出孟子。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548c03"/><lb ed="R051" n="0462b15"/><entry><form>藻棁奇节</form> <lb ed="X" n="0548c04"/><lb ed="R051" n="0462b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c0401">论语。子曰。藏文仲居蔡。山节藻棁。何如其知也。註云。 <lb ed="X" n="0548c05"/><lb ed="R051" n="0462b17"/>节。柱头枓栱也。藻。水草名。棁。梁上短柱也。盖为藏龟 <lb ed="X" n="0548c06"/><lb ed="R051" n="0462b18"/>之室。而刻山于节画藻于棁也。当时以文仲为知。孔 <lb ed="X" n="0548c07"/><lb ed="R051" n="0463a01"/>子言。其不务民義。而谄渎鬼神如此。安得为知。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548c08"/><lb ed="R051" n="0463a02"/><entry><form>巧夺轮奂</form> <lb ed="X" n="0548c09"/><lb ed="R051" n="0463a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c0901">晋献文子成室。晋大夫发焉。张老曰。美哉轮焉。美哉 <lb ed="X" n="0548c10"/><lb ed="R051" n="0463a04"/>奂焉。歌于斯。哭于斯。聚国族于斯。註云。轮。轮囷高大 <lb ed="X" n="0548c11"/><lb ed="R051" n="0463a05"/>也。奂。奂烂众多也。出礼记檀弓下。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548c12"/><lb ed="R051" n="0463a06"/><entry><form>油然作雲</form> <lb ed="X" n="0548c13"/><lb ed="R051" n="0463a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c1301">孟子曰。七八月之间旱。则苗槁矣。天油然作雲。沛然 <lb ed="X" n="0548c14"/><lb ed="R051" n="0463a08"/>下雨。则苗浡然兴之矣。註云。周七八月。夏五六月也。 <lb ed="X" n="0548c15"/><lb ed="R051" n="0463a09"/>油然。雲盛貌。沛然。雨盛貌。浡然。兴起貌。出孟子书。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548c16"/><lb ed="R051" n="0463a10"/><entry><form><anchor xml:id="nkr_note_add_0548c1601" n="0548c1601"/><anchor xml:id="beg0548c1601" n="0548c1601"/>黄粱<anchor xml:id="end0548c1601"/>一梦</form> <lb ed="X" n="0548c17"/><lb ed="R051" n="0463a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c1701">异闻集。吕翁经邯郸道上。邸店中。有少年卢生。自歎 <lb ed="X" n="0548c18"/><lb ed="R051" n="0463a12"/>贫困。言讫思睡。主方炊黄<anchor xml:id="nkr_note_add_0548c1801" n="0548c1801"/><anchor xml:id="beg0548c1801" n="0548c1801"/>粱<anchor xml:id="end0548c1801"/>。翁探囊中一枕。以授生 <lb ed="X" n="0548c19"/><lb ed="R051" n="0463a13"/>曰。枕此。即荣遇如意。生枕之。梦至一国。功名得意。身 <lb ed="X" n="0548c20"/><lb ed="R051" n="0463a14"/>历富贵。五十馀年。老病而𣨛。欠伸而寤。吕翁在傍。主 <lb ed="X" n="0548c21"/><lb ed="R051" n="0463a15"/>人炊黄<anchor xml:id="nkr_note_add_0548c2101" n="0548c2101"/><anchor xml:id="beg0548c2101" n="0548c2101"/>粱<anchor xml:id="end0548c2101"/>犹未熟。生谢曰。先生以此。窒吾之欲。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0548c22"/><lb ed="R051" n="0463a16"/><entry><form>山中七日</form> <lb ed="X" n="0548c23"/><lb ed="R051" n="0463a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0548c2301">汉永平五年。剡县刘晨阮肇。共入<name role="" type="person">天台山</name>。迷不得返。 <lb ed="X" n="0548c24"/><lb ed="R051" n="0463a18"/>遥望山上有一桃树。大有子实。攀藤而上。各啖数枚 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0549a" n="0549a"/> <lb ed="X" n="0549a01"/><lb ed="R051" n="0463b01"/>复下山持杯取水。至一溪边。有二女子。见而笑曰。刘 <lb ed="X" n="0549a02"/><lb ed="R051" n="0463b02"/>阮二郞。来之何晚。因邀洞中。酒肉饮乐。遂成夫妇。及 <lb ed="X" n="0549a03"/><lb ed="R051" n="0463b03"/>其归家。无相识者。问得七世孙。传闻上世入山。迷不 <lb ed="X" n="0549a04"/><lb ed="R051" n="0463b04"/>得归。至晋太元八年复去。不知何所。出幽明录。又见 <lb ed="X" n="0549a05"/><lb ed="R051" n="0463b05"/>法苑珠林。与续齐谐记大同小异。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549a06"/><lb ed="R051" n="0463b06"/><entry><form>靑出于蓝</form> <lb ed="X" n="0549a07"/><lb ed="R051" n="0463b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549a0701"><anchor xml:id="nkr_note_add_0549a0701" n="0549a0701"/><anchor xml:id="beg0549a0701" n="0549a0701"/>荀<anchor xml:id="end0549a0701"/>子书云。学不可<anchor xml:id="nkr_note_add_0549a0702" n="0549a0702"/><anchor xml:id="beg0549a0702" n="0549a0702"/>已<anchor xml:id="end0549a0702"/>。靑出于蓝而靑于蓝。冰生于水 <lb ed="X" n="0549a08"/><lb ed="R051" n="0463b08"/>而寒于水。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549a09"/><lb ed="R051" n="0463b09"/><entry><form>波罗奢华</form> <lb ed="X" n="0549a10"/><lb ed="R051" n="0463b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549a1001">章安云。此是树名。其葉靑色。华有三色。日未出时则 <lb ed="X" n="0549a11"/><lb ed="R051" n="0463b11"/>黑色。日正照时则赤色。日没时则黄色。今取赤色。如 <lb ed="X" n="0549a12"/><lb ed="R051" n="0463b12"/>血義耳。见名義。集。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549a13"/><lb ed="R051" n="0463b13"/><entry><form>指穷于为薪</form> <lb ed="X" n="0549a14"/><lb ed="R051" n="0463b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549a1401">莊子内篇养生主云。指穷于为薪。火传也。不知其尽 <lb ed="X" n="0549a15"/><lb ed="R051" n="0463b15"/>也。憨山大师註云。形虽化而性常存。如薪尽而火存。 <lb ed="X" n="0549a16"/><lb ed="R051" n="0463b16"/>有形相禅。如薪火相传。是以生生而不<anchor xml:id="nkr_note_add_0549a1601" n="0549a1601"/><anchor xml:id="beg0549a1601" n="0549a1601"/>已<anchor xml:id="end0549a1601"/>。化化而无 <lb ed="X" n="0549a17"/><lb ed="R051" n="0463b17"/>穷。故如薪火之传。不知其尽也。</p><p xml:id="pX32p0549a1713" cb:place="inline">一雨大师註云。其 <lb ed="X" n="0549a18"/><lb ed="R051" n="0463b18"/>可尽者薪。其不可尽者火。有尽者形。无尽者神。薪有 <lb ed="X" n="0549a19"/><lb ed="R051" n="0464a01"/>尽而火无穷。形有尽而神不灭也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549a20"/><lb ed="R051" n="0464a02"/><entry><form>弥勒真弥勒</form> <lb ed="X" n="0549a21"/><lb ed="R051" n="0464a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549a2101">明州奉化县。<name role="" type="person">布袋和尙</name>。将示灭于嶽林寺。偈曰。弥勒 <lb ed="X" n="0549a22"/><lb ed="R051" n="0464a04"/>真弥勒<note place="inline">云云</note>。其详见传灯录。幷五灯会元。指月录。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0549a23"/><lb ed="R051" n="0464a05"/> <lb ed="X" n="0549a24"/><lb ed="R051" n="0464a06"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第二</cb:mulu><head>法花大成音義卷第二</head> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0549b" n="0549b"/> <lb ed="X" n="0549b01"/><lb ed="R051" n="0464a07"/><entry><form>申申夭夭</form> <lb ed="X" n="0549b02"/><lb ed="R051" n="0464a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549b0201">论语。子之燕居。申申如也。夭夭如也。註云。燕居。闲暇 <lb ed="X" n="0549b03"/><lb ed="R051" n="0464a09"/>无事之时。申申。其容舒也。夭夭。其色愉也。此弟子善 <lb ed="X" n="0549b04"/><lb ed="R051" n="0464a10"/>形容圣人处也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549b05"/><lb ed="R051" n="0464a11"/><entry><form>小知不及大知</form> <lb ed="X" n="0549b06"/><lb ed="R051" n="0464a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549b0601">莊子逍遥遊云。小知不及大知。小年不及大年。奚以 <lb ed="X" n="0549b07"/><lb ed="R051" n="0464a13"/>知其然也。朝菌不知晦朔。蟪蛄不知春秋。此小年也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549b08"/><lb ed="R051" n="0464a14"/><entry><form>南嶽大师</form> <lb ed="X" n="0549b09"/><lb ed="R051" n="0464a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549b0901">慧思。姓李。武津人。常梦梵僧。劝令出俗。遂辞亲入道。 <lb ed="X" n="0549b10"/><lb ed="R051" n="0464a16"/>自光州大苏山。径趋南嶽。学徒甚众。师患无水。忽见 <lb ed="X" n="0549b11"/><lb ed="R051" n="0464a17"/>巖下润。以钖卓之。果得一泉。犹未周续。有二虎引师 <lb ed="X" n="0549b12"/><lb ed="R051" n="0464a18"/>登岭。哮吼跑泉。今虎跑泉是也。又于石下得遗骨。遂 <lb ed="X" n="0549b13"/><lb ed="R051" n="0464b01"/>乃建塔。今三生塔是也。师常为众讲般若法。正当南 <lb ed="X" n="0549b14"/><lb ed="R051" n="0464b02"/>岳中心。今<name role="" type="person">般若寺</name>是也。因志公传语曰。何不下山教 <lb ed="X" n="0549b15"/><lb ed="R051" n="0464b03"/>化众生。目视雲汉作甚么。师曰。三世诸<persName>佛</persName>。被我一口 <lb ed="X" n="0549b16"/><lb ed="R051" n="0464b04"/>吞尽。更有甚么众生可化。道风既盛。名称普闻。临终 <lb ed="X" n="0549b17"/><lb ed="R051" n="0464b05"/>泯然而逝。其详见续高僧传。幷神僧传。</p><p xml:id="pX32p0549b1716" cb:place="inline">呼十如等 <lb ed="X" n="0549b18"/><lb ed="R051" n="0464b06"/>言。见玄義第二卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549b19"/><lb ed="R051" n="0464b07"/><entry><form>望望而去</form> <lb ed="X" n="0549b20"/><lb ed="R051" n="0464b08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549b2001">孟子曰。伯夷。推恶恶之心。思与鄕人立。其冠不正。望 <lb ed="X" n="0549b21"/><lb ed="R051" n="0464b09"/>望然去之。若将浼焉。註云。望望。去而不顾之貌。浼。汚 <lb ed="X" n="0549b22"/><lb ed="R051" n="0464b10"/>也。出孟子公孙丑章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549b23"/><lb ed="R051" n="0464b11"/><entry><form>黄流不注瓦缶</form> <lb ed="X" n="0549b24"/><lb ed="R051" n="0464b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549b2401">诗云。瑟彼玉瓒。黄流在中。恺悌君子。福禄攸降。註云。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0549c" n="0549c"/> <lb ed="X" n="0549c01"/><lb ed="R051" n="0464b13"/>兴也。瑟。缜密貌。玉瓒。圭瓒也。以圭为柄。黄金为勺。靑 <lb ed="X" n="0549c02"/><lb ed="R051" n="0464b14"/>金为外。而朱其中也。黄流。<g ref="#CB15106">鬱</g>鬯也。酿秬黍为酒。筑<g ref="#CB15106">鬱</g> <lb ed="X" n="0549c03"/><lb ed="R051" n="0464b15"/>金煮而和之。使芬芳条鬯。以瓒酌而祼之也。收所。降 <lb ed="X" n="0549c04"/><lb ed="R051" n="0464b16"/>下也。言瑟然之玉瓒。则必有黄流在其中。恺悌之君 <lb ed="X" n="0549c05"/><lb ed="R051" n="0464b17"/>子。则必有福禄下其躬。明宝器不荐于亵味。而黄流 <lb ed="X" n="0549c06"/><lb ed="R051" n="0464b18"/>不注于瓦缶。则知盛德必享于福寿。而福泽不降于 <lb ed="X" n="0549c07"/><lb ed="R051" n="0465a01"/>婬人矣。出大雅文王之篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549c08"/><lb ed="R051" n="0465a02"/><entry><form>未得患得</form> <lb ed="X" n="0549c09"/><lb ed="R051" n="0465a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549c0901">论语。子曰。鄙夫可与事君也与哉。其未得之也。患得 <lb ed="X" n="0549c10"/><lb ed="R051" n="0465a04"/>之。既得之。患失之。苟患失之。无所不至矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549c11"/><lb ed="R051" n="0465a05"/><entry><form>狐假虎威</form> <lb ed="X" n="0549c12"/><lb ed="R051" n="0465a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549c1201">史。楚王问群臣。北方畏昭奚恤何如。江乙曰。虎得一 <lb ed="X" n="0549c13"/><lb ed="R051" n="0465a07"/>狐。狐曰。子勿食我。上帝命我长百兽。不信吾为子先 <lb ed="X" n="0549c14"/><lb ed="R051" n="0465a08"/>行。子随後观。兽见皆走。虎不知兽畏<anchor xml:id="nkr_note_add_0549c1401" n="0549c1401"/><anchor xml:id="beg0549c1401" n="0549c1401"/>己<anchor xml:id="end0549c1401"/>。以为畏狐也。 <lb ed="X" n="0549c15"/><lb ed="R051" n="0465a09"/>今北方非畏昭奚恤。实畏王之甲兵也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549c16"/><lb ed="R051" n="0465a10"/><entry><form>喩如黐胶</form> <lb ed="X" n="0549c17"/><lb ed="R051" n="0465a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549c1701">涅槃经二十六卷云。如诸猎师。纯以黐胶。置之案上。 <lb ed="X" n="0549c18"/><lb ed="R051" n="0465a12"/>用捕猕猴。猕猴痴故。往手触之。触<anchor xml:id="nkr_note_add_0549c1801" n="0549c1801"/><anchor xml:id="beg0549c1801" n="0549c1801"/>已<anchor xml:id="end0549c1801"/>粘手。欲脱手故。 <lb ed="X" n="0549c19"/><lb ed="R051" n="0465a13"/>以脚踏之。以口啮之。猕猴五处。悉无得脱。于是猎师。 <lb ed="X" n="0549c20"/><lb ed="R051" n="0465a14"/>以杖贯之。负还归家。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0549c21"/><lb ed="R051" n="0465a15"/><entry><form>击壤</form> <lb ed="X" n="0549c22"/><lb ed="R051" n="0465a16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0549c2201">风土记。壤以木为之。长三四寸。其形如履。腊节童少 <lb ed="X" n="0549c23"/><lb ed="R051" n="0465a17"/>以为戏。将戏。先侧一壤于地。遥于三四十步。以手中 <lb ed="X" n="0549c24"/><lb ed="R051" n="0465a18"/>壤擿之。中者为上。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0550a" n="0550a"/> <lb ed="X" n="0550a01"/><lb ed="R051" n="0465b01"/><entry><form>浑沌日死</form> <lb ed="X" n="0550a02"/><lb ed="R051" n="0465b02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550a0201">南海之帝为鯈。北海之帝为忽。中央之帝为浑沌。鯈 <lb ed="X" n="0550a03"/><lb ed="R051" n="0465b03"/>与忽。时与遇于浑沌之地。浑沌待之甚善。鯈与忽。谋 <lb ed="X" n="0550a04"/><lb ed="R051" n="0465b04"/>报浑沌之德。曰。人皆有七窍。以视听食息。此独无有。 <lb ed="X" n="0550a05"/><lb ed="R051" n="0465b05"/>尝试凿之。日凿一窍。七日而浑沌死。出莊子内篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550a06"/><lb ed="R051" n="0465b06"/><entry><form>拔一毛而利天下</form> <lb ed="X" n="0550a07"/><lb ed="R051" n="0465b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550a0701">孟子曰。杨子取为我。拔一毛而利天下。不为也。註云。 <lb ed="X" n="0550a08"/><lb ed="R051" n="0465b08"/>杨子名朱。取者仅足之意。取为我者。仅足于为我而 <lb ed="X" n="0550a09"/><lb ed="R051" n="0465b09"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0550a0901" n="0550a0901"/><anchor xml:id="beg0550a0901" n="0550a0901"/>已<anchor xml:id="end0550a0901"/>。不及为人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550a10"/><lb ed="R051" n="0465b10"/><entry><form>止啼黄葉</form> <lb ed="X" n="0550a11"/><lb ed="R051" n="0465b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550a1101">婴儿啼哭之时。父母即以杨树黄葉。而语之言。莫啼 <lb ed="X" n="0550a12"/><lb ed="R051" n="0465b12"/>莫啼。我与汝金。婴儿见<anchor xml:id="nkr_note_add_0550a1201" n="0550a1201"/><anchor xml:id="beg0550a1201" n="0550a1201"/>已<anchor xml:id="end0550a1201"/>。生真金想。便止不啼。出涅 <lb ed="X" n="0550a13"/><lb ed="R051" n="0465b13"/>槃经第二十卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550a14"/><lb ed="R051" n="0465b14"/><entry><form>擧一三返</form> <lb ed="X" n="0550a15"/><lb ed="R051" n="0465b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550a1501">论语。子曰。不愤不启。不悱不发。擧一隅。不以三隅反。 <lb ed="X" n="0550a16"/><lb ed="R051" n="0465b16"/>则不复也。註云。愤者。心求通而未得之意。悱者。口欲 <lb ed="X" n="0550a17"/><lb ed="R051" n="0465b17"/>言而未能之貌。启。谓开其意。发。谓达其辞。物之有四 <lb ed="X" n="0550a18"/><lb ed="R051" n="0465b18"/>隅者。擧一可以知其三。反者。还以相证之義。复。再告 <lb ed="X" n="0550a19"/><lb ed="R051" n="0466a01"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550a20"/><lb ed="R051" n="0466a02"/><entry><form>见鞭影而行</form> <lb ed="X" n="0550a21"/><lb ed="R051" n="0466a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550a2101"><persName>世尊</persName>因外道问。不问有言。不问无言。<persName>世尊</persName>良久。外道 <lb ed="X" n="0550a22"/><lb ed="R051" n="0466a04"/>赞歎曰。<persName>世尊</persName>大慈大悲。开我迷雲。令我得入。作礼而 <lb ed="X" n="0550a23"/><lb ed="R051" n="0466a05"/>去。阿难白<persName>佛</persName>。外道得何道理。称赞而去。<persName>世尊</persName>曰。如世 <lb ed="X" n="0550a24"/><lb ed="R051" n="0466a06"/>良马。见鞭影而行。见宗门统要。幷五灯会元。指月录。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0550b" n="0550b"/> <lb ed="X" n="0550b01"/><lb ed="R051" n="0466a07"/><entry><form>伽陀药</form> <lb ed="X" n="0550b02"/><lb ed="R051" n="0466a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550b0201">花严经云。阿伽陀药。众生见者。众病悉除。此云普去。 <lb ed="X" n="0550b03"/><lb ed="R051" n="0466a09"/>能去众病故。亦翻圆应。见名義集。</p><p xml:id="pX32p0550b0314" cb:place="inline">又阿。此云普也。 <lb ed="X" n="0550b04"/><lb ed="R051" n="0466a10"/>伽陀。此云去也。言服此药者。身中诸病。普皆除去也。 <lb ed="X" n="0550b05"/><lb ed="R051" n="0466a11"/>又云阿无也。伽陀病也。服此药<anchor xml:id="nkr_note_add_0550b0501" n="0550b0501"/><anchor xml:id="beg0550b0501" n="0550b0501"/>已<anchor xml:id="end0550b0501"/>。更无有病也。见华 <lb ed="X" n="0550b06"/><lb ed="R051" n="0466a12"/>严经音義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550b07"/><lb ed="R051" n="0466a13"/><entry><form>以斯道觉斯民</form> <lb ed="X" n="0550b08"/><lb ed="R051" n="0466a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550b0801">孟子述伊尹之言曰。天之生此民也。使先知觉後知。 <lb ed="X" n="0550b09"/><lb ed="R051" n="0466a15"/>使先觉觉後觉也。予天民之先觉者也。予将以斯道 <lb ed="X" n="0550b10"/><lb ed="R051" n="0466a16"/>觉斯民也。非予觉之而谁也。见孟子下。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550b11"/><lb ed="R051" n="0466a17"/><entry><form>涂毒鼓</form> <lb ed="X" n="0550b12"/><lb ed="R051" n="0466a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550b1201">廣志云。鸩毒者。大如<g ref="#CB15154">鹞</g>子。颈长八寸。毛紫绿色。遍身 <lb ed="X" n="0550b13"/><lb ed="R051" n="0466b01"/>是毒。以蛇蝮为食。雄名辉。雌名阴。毛羽沥酒。沾唇即 <lb ed="X" n="0550b14"/><lb ed="R051" n="0466b02"/>死。用犀牛角解之。昔王莽酒鸩平王是也。腾空日月 <lb ed="X" n="0550b15"/><lb ed="R051" n="0466b03"/>失色。落地草木皆枯。人见之眼瞎身疮。値影者气绝 <lb ed="X" n="0550b16"/><lb ed="R051" n="0466b04"/>身死。既死之後。用血涂于鼓上。闻其声者必死。须得 <lb ed="X" n="0550b17"/><lb ed="R051" n="0466b05"/>返魂香方可。故天童小参云。十分收得返魂香。一等 <lb ed="X" n="0550b18"/><lb ed="R051" n="0466b06"/>来檛涂毒鼓。</p><p xml:id="pX32p0550b1806" cb:place="inline">汉征和元年。西胡<name role="" type="person">月氏国</name>。遣使献香 <lb ed="X" n="0550b19"/><lb ed="R051" n="0466b07"/>四两。大如<g ref="#CB15179">雀</g>卵。色如桑葚。至始元年。京城大疫。死者 <lb ed="X" n="0550b20"/><lb ed="R051" n="0466b08"/>大半。帝取香焚之。其死未三日皆活。香气三月不歇。 <lb ed="X" n="0550b21"/><lb ed="R051" n="0466b09"/>香出聚窟洲。人鸟山。树如枫。香闻数里。名返魂树。伐 <lb ed="X" n="0550b22"/><lb ed="R051" n="0466b10"/>根五釜。煮汁黑粘。一名惊精魂。二名返生。三名振檀。 <lb ed="X" n="0550b23"/><lb ed="R051" n="0466b11"/>四名劫死。见拾遗传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550b24"/><lb ed="R051" n="0466b12"/><entry><form>君子爱人以德</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0550c" n="0550c"/> <lb ed="X" n="0550c01"/><lb ed="R051" n="0466b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550c0101">曾子寝疾病。乐正子春坐于床下。曾元曾申坐于足。 <lb ed="X" n="0550c02"/><lb ed="R051" n="0466b14"/>童子隅坐而执烛。童子曰。华而睆。大夫之箦与。子春 <lb ed="X" n="0550c03"/><lb ed="R051" n="0466b15"/>曰。止。曾子闻之。瞿然曰。呼。曰。华而睆。大夫之箦与。曾 <lb ed="X" n="0550c04"/><lb ed="R051" n="0466b16"/>子曰。然。斯季孙之赐也。我未之能易也。元起易箦。曾 <lb ed="X" n="0550c05"/><lb ed="R051" n="0466b17"/>元曰。夫子之病革矣。不可以变。幸而至于旦。请敬易 <lb ed="X" n="0550c06"/><lb ed="R051" n="0466b18"/>之。曾子曰。尔之爱我也。不如彼。君子之爱人也以德。 <lb ed="X" n="0550c07"/><lb ed="R051" n="0467a01"/>细人之爱人也以姑息。吾何求哉。吾得正而毙焉斯 <lb ed="X" n="0550c08"/><lb ed="R051" n="0467a02"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0550c0801" n="0550c0801"/><anchor xml:id="beg0550c0801" n="0550c0801"/>已<anchor xml:id="end0550c0801"/>矣。擧扶而易之。反席未安而没。出礼记檀弓篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550c09"/><lb ed="R051" n="0467a03"/><entry><form>桑间濮上之地</form> <lb ed="X" n="0550c10"/><lb ed="R051" n="0467a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550c1001">桑间濮上之音。亡国之音也。註云。桑间濮上。卫地。濮 <lb ed="X" n="0550c11"/><lb ed="R051" n="0467a05"/>水之上。桑林之间也。史记言卫灵公适晋。舍濮上。夜 <lb ed="X" n="0550c12"/><lb ed="R051" n="0467a06"/>闻琴声。召师涓听而写之。至晋命涓为平公奏之。师 <lb ed="X" n="0550c13"/><lb ed="R051" n="0467a07"/>旷曰。此师延靡靡之乐。武王伐纣。师延投濮水死。故 <lb ed="X" n="0550c14"/><lb ed="R051" n="0467a08"/>闻此声。必于濮水之上也。出礼记乐记篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0550c15"/><lb ed="R051" n="0467a09"/><entry><form>不思曲突之防</form> <lb ed="X" n="0550c16"/><lb ed="R051" n="0467a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0550c1601">汉宣帝时。初霍氏奢侈。茂陵徐福上疏言。宜以时抑 <lb ed="X" n="0550c17"/><lb ed="R051" n="0467a11"/>制。其後霍氏诛灭。而告者皆封。人为徐福上书曰。臣 <lb ed="X" n="0550c18"/><lb ed="R051" n="0467a12"/>闻客有过主人者。见其灶直突。傍有积薪。客谓主人 <lb ed="X" n="0550c19"/><lb ed="R051" n="0467a13"/>更为曲突。远徙其薪。不者且有大患。主人不应。俄而 <lb ed="X" n="0550c20"/><lb ed="R051" n="0467a14"/>家果失火。邻里共救。幸而得息。于是杀牛置酒。谢其 <lb ed="X" n="0550c21"/><lb ed="R051" n="0467a15"/>邻人。灼烂者在上。馀各以功次坐。而不录言曲突者。 <lb ed="X" n="0550c22"/><lb ed="R051" n="0467a16"/>人谓主人曰。向使听客之言。不费牛酒。终亡火患。今 <lb ed="X" n="0550c23"/><lb ed="R051" n="0467a17"/>论功请赏。曲突徙薪无恩泽。焦头烂额为上客耶。主 <lb ed="X" n="0550c24"/><lb ed="R051" n="0467a18"/>人寤而请之。今茂陵徐福数上书。言霍氏有变。宜防 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0551a" n="0551a"/> <lb ed="X" n="0551a01"/><lb ed="R051" n="0467b01"/>绝之。向使福说得行。则国无裂土出爵之费。臣无逆 <lb ed="X" n="0551a02"/><lb ed="R051" n="0467b02"/>乱诛灭之败。往事既<anchor xml:id="nkr_note_add_0551a0201" n="0551a0201"/><anchor xml:id="beg0551a0201" n="0551a0201"/>已<anchor xml:id="end0551a0201"/>。而福独不蒙其功。唯陛下察 <lb ed="X" n="0551a03"/><lb ed="R051" n="0467b03"/>之。贵徙薪曲突之<g ref="#CB15081">策</g>。使居焦发灼烂之右。上乃赐福 <lb ed="X" n="0551a04"/><lb ed="R051" n="0467b04"/>帛十匹。後迁为郞。见霍光传。幷纲鉴。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551a05"/><lb ed="R051" n="0467b05"/><entry><form>犹揭鼓而求亡子</form> <lb ed="X" n="0551a06"/><lb ed="R051" n="0467b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551a0601">老子谓孔子曰。夫子亦放德而行。循道而趋<anchor xml:id="nkr_note_add_0551a0601" n="0551a0601"/><anchor xml:id="beg0551a0601" n="0551a0601"/>已<anchor xml:id="end0551a0601"/>至矣。 <lb ed="X" n="0551a07"/><lb ed="R051" n="0467b07"/>又何偈偈乎揭仁義。若击鼓而求亡子焉。噫。夫子乱 <lb ed="X" n="0551a08"/><lb ed="R051" n="0467b08"/>人之性也。精解云。偈偈。劳力貌。亡子。逃亡之子。击鼓 <lb ed="X" n="0551a09"/><lb ed="R051" n="0467b09"/>而求之。是速其亡也。犹揭仁義而治天下。是速其乱 <lb ed="X" n="0551a10"/><lb ed="R051" n="0467b10"/>也。出莊子天道篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551a11"/><lb ed="R051" n="0467b11"/><entry><form>仲尼浮海之歎</form> <lb ed="X" n="0551a12"/><lb ed="R051" n="0467b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551a1201">论语。子曰。道不行。乘桴浮于海。程子曰。浮海之歎。伤 <lb ed="X" n="0551a13"/><lb ed="R051" n="0467b13"/>天下之无贤君也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551a14"/><lb ed="R051" n="0467b14"/><entry><form>为蛇添足</form> <lb ed="X" n="0551a15"/><lb ed="R051" n="0467b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551a1501">史。陈轸见楚使昭阳曰。人有遗舍人一卮酒。舍人相 <lb ed="X" n="0551a16"/><lb ed="R051" n="0467b16"/>谓曰。请画地为蛇。先成者独饮。一人先成。擧酒而起 <lb ed="X" n="0551a17"/><lb ed="R051" n="0467b17"/>曰。吾能为之足。及为足。其一人夺酒饮曰。蛇无足。今 <lb ed="X" n="0551a18"/><lb ed="R051" n="0467b18"/>为之。非蛇也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0551a19"/><lb ed="R051" n="0468a01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第三</cb:mulu><head>法花大成音義卷第三</head> <lb ed="X" n="0551a20"/><lb ed="R051" n="0468a02"/><entry><form>三十年来用意猜</form> <lb ed="X" n="0551a21"/><lb ed="R051" n="0468a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551a2101">杭州净住院。居说真净禅师。参金山达观颖。遂问曰。 <lb ed="X" n="0551a22"/><lb ed="R051" n="0468a04"/>某甲经论粗明。禅直不信。愿师决疑。观曰。既不信禅。 <lb ed="X" n="0551a23"/><lb ed="R051" n="0468a05"/>岂可明经。禅是经纲。经是禅网。提纲正网。了禅见经。 <lb ed="X" n="0551a24"/><lb ed="R051" n="0468a06"/>师曰。为某甲说禅看。观曰。向下文长。师曰。若恁么。经 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0551b" n="0551b"/> <lb ed="X" n="0551b01"/><lb ed="R051" n="0468a07"/>与禅乃一体。观曰。<persName>佛</persName>及祖非二心。如手搦拳。如拳搦 <lb ed="X" n="0551b02"/><lb ed="R051" n="0468a08"/>手。师因有省。述偈曰。三十年来用意猜<note place="inline">云云</note>。见五灯 <lb ed="X" n="0551b03"/><lb ed="R051" n="0468a09"/>会元。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551b04"/><lb ed="R051" n="0468a10"/><entry><form>不致伤锋犯手</form> <lb ed="X" n="0551b05"/><lb ed="R051" n="0468a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551b0501">憨山大师。莊子内篇养生主註云。任其游刃。尙有馀 <lb ed="X" n="0551b06"/><lb ed="R051" n="0468a12"/>地。又何伤锋犯手之有。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551b07"/><lb ed="R051" n="0468a13"/><entry><form>婆罗门乞眼</form> <lb ed="X" n="0551b08"/><lb ed="R051" n="0468a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551b0801">舍利弗。于六十劫中。行菩萨道。时有一人。乞其眼。舍 <lb ed="X" n="0551b09"/><lb ed="R051" n="0468a15"/>利弗言。眼无所住。何以索之。若须我身及财物者。当 <lb ed="X" n="0551b10"/><lb ed="R051" n="0468a16"/>以相与。答曰。唯欲得眼。舍利弗出一眼与之。乞者得 <lb ed="X" n="0551b11"/><lb ed="R051" n="0468a17"/>眼。唾而脚踏。舍利弗言。如此等人。难可度也。不如自 <lb ed="X" n="0551b12"/><lb ed="R051" n="0468a18"/>调。早伏生死。于是迴向小乘。见智度论。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551b13"/><lb ed="R051" n="0468b01"/><entry><form>楚王孙圉答赵简子</form> <lb ed="X" n="0551b14"/><lb ed="R051" n="0468b02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551b1401">王孙。圉聘于晋。定公飨之。赵简子鸣玉以相。问于王 <lb ed="X" n="0551b15"/><lb ed="R051" n="0468b03"/>孙圉曰。楚之白珩犹在乎。对曰然。简子曰。其为宝也 <lb ed="X" n="0551b16"/><lb ed="R051" n="0468b04"/>幾何矣。曰。未尝为宝。楚之所宝者。曰。观射父。能作训 <lb ed="X" n="0551b17"/><lb ed="R051" n="0468b05"/>辞。以行事于诸候。使无以寡君为口实。又有左史倚 <lb ed="X" n="0551b18"/><lb ed="R051" n="0468b06"/>相。能道训典。以叙百物。以朝夕献善败于寡君。使寡 <lb ed="X" n="0551b19"/><lb ed="R051" n="0468b07"/>君无忘先王之业。又能上下说乎鬼神。顺道其欲恶。 <lb ed="X" n="0551b20"/><lb ed="R051" n="0468b08"/>使神无有怨痛于楚国。此楚国之宝也。若夫白珩。先 <lb ed="X" n="0551b21"/><lb ed="R051" n="0468b09"/>王之玩也。何宝焉。其详见国语。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551b22"/><lb ed="R051" n="0468b10"/><entry><form>干城</form> <lb ed="X" n="0551b23"/><lb ed="R051" n="0468b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551b2301">诗云。赳赳武夫。公侯干城。註云。赴赴武貌。干盾也。干 <lb ed="X" n="0551b24"/><lb ed="R051" n="0468b12"/>城。皆所以扞外而卫内者。出诗国风周南之篇。</p><p xml:id="pX32p0551b2419" cb:place="inline">左 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0551c" n="0551c"/> <lb ed="X" n="0551c01"/><lb ed="R051" n="0468b13"/>传云。天下有道。则公候能为民干城。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551c02"/><lb ed="R051" n="0468b14"/><entry><form>善见</form> <lb ed="X" n="0551c03"/><lb ed="R051" n="0468b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551c0301">花严经云。雪山有药名善见。见闻嗅触消众疾。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551c04"/><lb ed="R051" n="0468b16"/><entry><form>触籓之羊</form> <lb ed="X" n="0551c05"/><lb ed="R051" n="0468b17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551c0501">周易云。羝羊触籓。不能退。不能遂。註云。壮终动极。故 <lb ed="X" n="0551c06"/><lb ed="R051" n="0468b18"/>触籓而不能退。然其质本柔。故又不能遂其进也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551c07"/><lb ed="R051" n="0469a01"/><entry><form>口无择言</form> <lb ed="X" n="0551c08"/><lb ed="R051" n="0469a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551c0801">孝经云。非法不言。非道不行。口无择言。身无择行。言 <lb ed="X" n="0551c09"/><lb ed="R051" n="0469a03"/>满天下无口过。行满天下无怨恶。註云。所言皆遵法 <lb ed="X" n="0551c10"/><lb ed="R051" n="0469a04"/>度则出于口者。无可择之言。虽言满天下。而不至于 <lb ed="X" n="0551c11"/><lb ed="R051" n="0469a05"/>有口过矣。所行皆合道理。则体诸身者。无可择之行。 <lb ed="X" n="0551c12"/><lb ed="R051" n="0469a06"/>虽行满天下。而不至于来人之怨恶矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551c13"/><lb ed="R051" n="0469a07"/><entry><form>左貂右插</form> <lb ed="X" n="0551c14"/><lb ed="R051" n="0469a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551c1401">说文。貂鼠属。大而黄黑。出胡丁零国。一曰出东北夷。 <lb ed="X" n="0551c15"/><lb ed="R051" n="0469a09"/>古今註。侍中冠。以貂为饰。徐廣曰。北方寒。以貂皮暖 <lb ed="X" n="0551c16"/><lb ed="R051" n="0469a10"/>额。附施于冠。因为首饰。汉官仪。貂蝉。应劭曰。金取坚 <lb ed="X" n="0551c17"/><lb ed="R051" n="0469a11"/>刚。蝉取居高饮洁。貂取内劲悍外温润。汉宦者传。秦 <lb ed="X" n="0551c18"/><lb ed="R051" n="0469a12"/>汉中常侍。参用士人。冠皆银珰左貂。明帝改为金<anchor xml:id="nkr_note_add_0551c1801" n="0551c1801"/><anchor xml:id="beg0551c1801" n="0551c1801"/>珰<anchor xml:id="end0551c1801"/> <lb ed="X" n="0551c19"/><lb ed="R051" n="0469a13"/>右貂。悉用阉人为之。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0551c20"/><lb ed="R051" n="0469a14"/><entry><form>盐梅阿衡</form> <lb ed="X" n="0551c21"/><lb ed="R051" n="0469a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0551c2101">王曰。尔唯训于朕志。若作酒醴。尔唯<g ref="#CB01186">曲</g>糵。若作和羹。 <lb ed="X" n="0551c22"/><lb ed="R051" n="0469a16"/>尔唯盐梅。註云。酒非曲糵不成。羹非盐梅不和。人君 <lb ed="X" n="0551c23"/><lb ed="R051" n="0469a17"/>虽有美质。必得贤人辅导。乃能成德。作酒者。曲多则 <lb ed="X" n="0551c24"/><lb ed="R051" n="0469a18"/>太苦。糵多则太甘。曲糵得中。然後成酒。作羹者。盐过 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0552a" n="0552a"/> <lb ed="X" n="0552a01"/><lb ed="R051" n="0469b01"/>则鹹。梅过则酸。盐梅得中。然後成羹。臣之于君。当以 <lb ed="X" n="0552a02"/><lb ed="R051" n="0469b02"/>柔济刚。可济否。左右规正。以成其德。此汤高宗谓傅 <lb ed="X" n="0552a03"/><lb ed="R051" n="0469b03"/>说之言。见尙书说命篇。</p><p xml:id="pX32p0552a0310" cb:place="inline">阿。倚也。衡。平也。阿衡。商之 <lb ed="X" n="0552a04"/><lb ed="R051" n="0469b04"/>官名。言天下之所倚平也。亦曰保衡。或曰伊尹之号。 <lb ed="X" n="0552a05"/><lb ed="R051" n="0469b05"/>见尙书太甲篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552a06"/><lb ed="R051" n="0469b06"/><entry><form>铜陵金谷</form> <lb ed="X" n="0552a07"/><lb ed="R051" n="0469b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552a0701">汉文帝椒房之亲。邓通。有相者相曰。当饿死。帝曰。能 <lb ed="X" n="0552a08"/><lb ed="R051" n="0469b08"/>富通者朕。遂赐通蜀道铜山。铸钱佈满天下。其後遭 <lb ed="X" n="0552a09"/><lb ed="R051" n="0469b09"/>事。逃避人家。终饿而死。出纲鉴。幷西汉书。</p><p xml:id="pX32p0552a0917" cb:place="inline">金谷。石 <lb ed="X" n="0552a10"/><lb ed="R051" n="0469b10"/>崇之园名也。石崇。晋时人也。尝与王恺鬥富。恺以珊 <lb ed="X" n="0552a11"/><lb ed="R051" n="0469b11"/>瑚。高二尺许者示崇。崇以铁如意击碎。遂取高三四 <lb ed="X" n="0552a12"/><lb ed="R051" n="0469b12"/>尺者。六七株以与之。见晋史。幷故事书。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552a13"/><lb ed="R051" n="0469b13"/><entry><form>武库</form> <lb ed="X" n="0552a14"/><lb ed="R051" n="0469b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552a1401">王勃。滕王阁序云。王将军之武库。言无所不有也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552a15"/><lb ed="R051" n="0469b15"/><entry><form>白圭无玷</form> <lb ed="X" n="0552a16"/><lb ed="R051" n="0469b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552a1601">诗云。白圭之玷。尙可磨也。斯言之玷。不可为也。註云。 <lb ed="X" n="0552a17"/><lb ed="R051" n="0469b17"/>盖玉之玷缺。尙可磨鑢使平。言语一失。莫能救之。其 <lb ed="X" n="0552a18"/><lb ed="R051" n="0469b18"/>戒深切矣。故南容一日三复此章。而孔子以其兄之 <lb ed="X" n="0552a19"/><lb ed="R051" n="0470a01"/>子妻之。出大雅荡之篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552a20"/><lb ed="R051" n="0470a02"/><entry><form>老厌躘蹱</form> <lb ed="X" n="0552a21"/><lb ed="R051" n="0470a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552a2101">廣韵。躘蹱竹名。产<name role="" type="person">罗浮山</name>。丹铅录曰。人老似竹摇曳 <lb ed="X" n="0552a22"/><lb ed="R051" n="0470a04"/>不自持。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552a23"/><lb ed="R051" n="0470a05"/><entry><form>惓惓服膺</form> <lb ed="X" n="0552a24"/><lb ed="R051" n="0470a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552a2401">中庸。子曰。回之为人也。择乎中庸。得一善。则拳拳服 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0552b" n="0552b"/> <lb ed="X" n="0552b01"/><lb ed="R051" n="0470a07"/>膺。而弗失之矣。註云。回。孔子弟子颜渊名。拳拳。奉持 <lb ed="X" n="0552b02"/><lb ed="R051" n="0470a08"/>之貌。服。犹著也。膺。胸也。奉持而著之心胸之间。言能 <lb ed="X" n="0552b03"/><lb ed="R051" n="0470a09"/>守也。颜子盖真知之。故能择能守如此。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552b04"/><lb ed="R051" n="0470a10"/><entry><form>毋意毋必</form> <lb ed="X" n="0552b05"/><lb ed="R051" n="0470a11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552b0501">论语。子绝四。毋意。毋必。毋固。毋我。註云。绝。无之尽者。 <lb ed="X" n="0552b06"/><lb ed="R051" n="0470a12"/>毋。史记作无是也。意。私意也。必。期必也。固。执滞也。我 <lb ed="X" n="0552b07"/><lb ed="R051" n="0470a13"/>私<anchor xml:id="nkr_note_add_0552b0701" n="0552b0701"/><anchor xml:id="beg0552b0701" n="0552b0701"/>己<anchor xml:id="end0552b0701"/>也。四者相为终始。起于意。遂于必。留于固。遂于 <lb ed="X" n="0552b08"/><lb ed="R051" n="0470a14"/>我也。盖意必常在事前。固我常在事後。至于我又生 <lb ed="X" n="0552b09"/><lb ed="R051" n="0470a15"/>意。则物欲牵引。循环不穷矣。程子曰。此毋字。非禁止 <lb ed="X" n="0552b10"/><lb ed="R051" n="0470a16"/>之辞。圣人绝此四者。何用禁止。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552b11"/><lb ed="R051" n="0470a17"/><entry><form>皮既不存</form> <lb ed="X" n="0552b12"/><lb ed="R051" n="0470a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552b1201">鲁僖公十四年冬。秦饥。使乞籴于晋。晋人弗与。庆郑 <lb ed="X" n="0552b13"/><lb ed="R051" n="0470b01"/>曰。背施无亲。幸灾不仁。贪受不祥。怒邻不義。四德皆 <lb ed="X" n="0552b14"/><lb ed="R051" n="0470b02"/>失。何以守国。虢射曰。皮之不存。毛将安傅。註云。庆郑。 <lb ed="X" n="0552b15"/><lb ed="R051" n="0470b03"/>晋大夫。虢射。惠公舅。先是惠公许赂秦五城。以求入 <lb ed="X" n="0552b16"/><lb ed="R051" n="0470b04"/>国。<anchor xml:id="nkr_note_add_0552b1601" n="0552b1601"/><anchor xml:id="beg0552b1601" n="0552b1601"/>已<anchor xml:id="end0552b1601"/>而背之。故射以皮喩城。以毛喩粟。言既不与秦 <lb ed="X" n="0552b17"/><lb ed="R051" n="0470b05"/>城。为怨<anchor xml:id="nkr_note_add_0552b1701" n="0552b1701"/><anchor xml:id="beg0552b1701" n="0552b1701"/>已<anchor xml:id="end0552b1701"/>深。今虽与之粟。犹无皮而施毛。亦无所附 <lb ed="X" n="0552b18"/><lb ed="R051" n="0470b06"/>也。出春秋左传註评测義第十一卷。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0552b19"/><lb ed="R051" n="0470b07"/> <lb ed="X" n="0552b20"/><lb ed="R051" n="0470b08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第四</cb:mulu><head>法花大成音義卷第四</head> <lb ed="X" n="0552b21"/><lb ed="R051" n="0470b09"/><entry><form>不言而信者天也</form> <lb ed="X" n="0552b22"/><lb ed="R051" n="0470b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552b2201">君子曰。礼乐不可斯须去身。致乐以治心则易直子 <lb ed="X" n="0552b23"/><lb ed="R051" n="0470b11"/>谅之心油然生矣。易直子谅之心生。则乐。乐则安。安 <lb ed="X" n="0552b24"/><lb ed="R051" n="0470b12"/>则久。久则天。天则神。天则不言而信。神则不怒而威。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0552c" n="0552c"/> <lb ed="X" n="0552c01"/><lb ed="R051" n="0470b13"/>致乐以治心者也。註云。致。谓研穷其理也。乐由中出。 <lb ed="X" n="0552c02"/><lb ed="R051" n="0470b14"/>故以治心言之。子谅。从朱子说读为慈良。乐之感化 <lb ed="X" n="0552c03"/><lb ed="R051" n="0470b15"/>人心。至于天而且神。可以识穷本知变之妙矣。出礼 <lb ed="X" n="0552c04"/><lb ed="R051" n="0470b16"/>记乐记篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552c05"/><lb ed="R051" n="0470b17"/><entry><form>有诸<anchor xml:id="nkr_note_add_0552c0501" n="0552c0501"/><anchor xml:id="beg0552c0501" n="0552c0501"/>己<anchor xml:id="end0552c0501"/>之谓信</form> <lb ed="X" n="0552c06"/><lb ed="R051" n="0470b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552c0601">浩生不害问曰。乐正子何人也。孟子曰。善人也。信人 <lb ed="X" n="0552c07"/><lb ed="R051" n="0471a01"/>也。何谓善。何谓信。曰。可欲之谓善。有诸<anchor xml:id="nkr_note_add_0552c0701" n="0552c0701"/><anchor xml:id="beg0552c0701" n="0552c0701"/>己<anchor xml:id="end0552c0701"/>之谓信。註 <lb ed="X" n="0552c08"/><lb ed="R051" n="0471a02"/>云。凡所谓善。皆实有之。又曰。诚善于身之谓信。出孟 <lb ed="X" n="0552c09"/><lb ed="R051" n="0471a03"/>子尽心章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552c10"/><lb ed="R051" n="0471a04"/><entry><form>未信则为厉<anchor xml:id="nkr_note_add_0552c1001" n="0552c1001"/><anchor xml:id="beg0552c1001" n="0552c1001"/>己<anchor xml:id="end0552c1001"/></form> <lb ed="X" n="0552c11"/><lb ed="R051" n="0471a05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552c1101">论语。子夏曰。君子信而後劳其民。未信则以为厉<anchor xml:id="nkr_note_add_0552c1101" n="0552c1101"/><anchor xml:id="beg0552c1101" n="0552c1101"/>己<anchor xml:id="end0552c1101"/> <lb ed="X" n="0552c12"/><lb ed="R051" n="0471a06"/>也。信而後谏。未信则以为谤<anchor xml:id="nkr_note_add_0552c1201" n="0552c1201"/><anchor xml:id="beg0552c1201" n="0552c1201"/>己<anchor xml:id="end0552c1201"/>也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0552c13"/><lb ed="R051" n="0471a07"/><entry><form>靑囊见于愚妇</form> <lb ed="X" n="0552c14"/><lb ed="R051" n="0471a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0552c1401">华陀。字元化。沛国谯郡人也。其人妙手。世之罕有。曹 <lb ed="X" n="0552c15"/><lb ed="R051" n="0471a09"/>操梦中。被梨树神剑砍之後。头痛不止。召华陀至。以 <lb ed="X" n="0552c16"/><lb ed="R051" n="0471a10"/>麻肺汤破脑之言。操疑其奸。拏下狱中。狱中禁子姓 <lb ed="X" n="0552c17"/><lb ed="R051" n="0471a11"/>吴。人称为吴押狱。此人每日。以酒食供奉华陀。陀感其 <lb ed="X" n="0552c18"/><lb ed="R051" n="0471a12"/>恩。乃告曰。我今死于非命。有靑囊书。未传于世。深感 <lb ed="X" n="0552c19"/><lb ed="R051" n="0471a13"/>汝恩。无可以报。我修一书。汝遣一人送于我家。取靑 <lb ed="X" n="0552c20"/><lb ed="R051" n="0471a14"/>囊书。来付与汝。以继吾神效也。吴押狱曰。我若得此 <lb ed="X" n="0552c21"/><lb ed="R051" n="0471a15"/>书。弃了此役。医治天下。以全先生之德也。陀即修书。 <lb ed="X" n="0552c22"/><lb ed="R051" n="0471a16"/>付吴押狱曰。吾临来时。将书与妻藏之矣。吴押狱辞 <lb ed="X" n="0552c23"/><lb ed="R051" n="0471a17"/>了华陀。直至金城。问陀妻取之。吴押狱回家。令妻藏 <lb ed="X" n="0552c24"/><lb ed="R051" n="0471a18"/>之。旬日之後。操病越加沉重。华陀死于狱中。吴押狱 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0553a" n="0553a"/> <lb ed="X" n="0553a01"/><lb ed="R051" n="0471b01"/>却了差役。回家问妻要书。求医治病。妻曰。吾<anchor xml:id="nkr_note_add_0553a0101" n="0553a0101"/><anchor xml:id="beg0553a0101" n="0553a0101"/>已<anchor xml:id="end0553a0101"/>烧毁 <lb ed="X" n="0553a02"/><lb ed="R051" n="0471b02"/>矣。夫问其故。妻曰。纵然学得与华陀。一般。只落得死 <lb ed="X" n="0553a03"/><lb ed="R051" n="0471b03"/>于狱中。吾故毁之。因此靑囊书不传于世。後贤诗曰。 <lb ed="X" n="0553a04"/><lb ed="R051" n="0471b04"/>神医妙手最为良。传得仙人海上方。愚妇焚烧真可 <lb ed="X" n="0553a05"/><lb ed="R051" n="0471b05"/>恨。後人无复见靑囊。详见三国志。</p><p xml:id="pX32p0553a0514" cb:place="inline">犀纛落于嬖人。 <lb ed="X" n="0553a06"/><lb ed="R051" n="0471b06"/>犀纛者。大将之旗也。若落于嬖人之手。必有不测。若 <lb ed="X" n="0553a07"/><lb ed="R051" n="0471b07"/>实其人。则不可考。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553a08"/><lb ed="R051" n="0471b08"/><entry><form>请益则起</form> <lb ed="X" n="0553a09"/><lb ed="R051" n="0471b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553a0901">侍坐于先生。先生问焉。终则对。请业则起。请益则起。 <lb ed="X" n="0553a10"/><lb ed="R051" n="0471b10"/>註云。请益者。再问未尽之蕴。起。所以致敬也。出礼记 <lb ed="X" n="0553a11"/><lb ed="R051" n="0471b11"/>曲礼篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553a12"/><lb ed="R051" n="0471b12"/><entry><form>更端则起</form> <lb ed="X" n="0553a13"/><lb ed="R051" n="0471b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553a1301">侍坐于君子。君子问更端。则起而对。吕氏曰。问更端 <lb ed="X" n="0553a14"/><lb ed="R051" n="0471b14"/>则起而对者。因事有所变而起敬也。出礼记曲礼篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553a15"/><lb ed="R051" n="0471b15"/><entry><form>郑伯降楚</form> <lb ed="X" n="0553a16"/><lb ed="R051" n="0471b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553a1601">楚子<note place="inline">莊王</note>围郑。克之。郑伯<note place="inline">襄公</note>肉袒。牵羊以逆。曰。孤不天。 <lb ed="X" n="0553a17"/><lb ed="R051" n="0471b17"/>不能事君。使君怀怒以及敝邑。孤之罪也。敢不唯命 <lb ed="X" n="0553a18"/><lb ed="R051" n="0471b18"/>是听<note place="inline">云云</note>。出左传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553a19"/><lb ed="R051" n="0472a01"/><entry><form>不识庐山真面目</form> <lb ed="X" n="0553a20"/><lb ed="R051" n="0472a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553a2001">东坡遊庐山。至东林。作二偈曰。溪声尽是廣长舌。山 <lb ed="X" n="0553a21"/><lb ed="R051" n="0472a03"/>色无非淸净身。夜来八万四千偈。他日如何擧似人。 <lb ed="X" n="0553a22"/><lb ed="R051" n="0472a04"/>横看成岭侧成峰。远近看山了不同。不识庐山真面 <lb ed="X" n="0553a23"/><lb ed="R051" n="0472a05"/>目。只缘身在此山中。山谷曰。此老于般若。横说竖说。 <lb ed="X" n="0553a24"/><lb ed="R051" n="0472a06"/>了无剩语。非笔端有口。安能吐此不传之妙乎。见遊 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0553b" n="0553b"/> <lb ed="X" n="0553b01"/><lb ed="R051" n="0472a07"/>戏三昧。幷禅喜集。及征文录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553b02"/><lb ed="R051" n="0472a08"/><entry><form>去华拜座</form> <lb ed="X" n="0553b03"/><lb ed="R051" n="0472a09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553b0301">时维摩室。有一天女。即以天花。散诸菩萨大弟子上。 <lb ed="X" n="0553b04"/><lb ed="R051" n="0472a10"/>华至诸菩萨。即皆堕落。至大弟子。便著不落。一切弟 <lb ed="X" n="0553b05"/><lb ed="R051" n="0472a11"/>子神力去华。不能令去。天女问舍利弗。何故去华。答 <lb ed="X" n="0553b06"/><lb ed="R051" n="0472a12"/>曰。花不如法。是以去之。天女曰。勿谓此花不如法。是 <lb ed="X" n="0553b07"/><lb ed="R051" n="0472a13"/>华无所分别。仁者自生分别想耳。结习未尽。花著身 <lb ed="X" n="0553b08"/><lb ed="R051" n="0472a14"/>耳。结习尽者。花不著也。其详出维摩经。</p><p xml:id="pX32p0553b0816" cb:place="inline">维摩语舍 <lb ed="X" n="0553b09"/><lb ed="R051" n="0472a15"/>利弗。就狮子座。弗言。此座高廣。吾不能陞。士言。唯舍 <lb ed="X" n="0553b10"/><lb ed="R051" n="0472a16"/>利弗为<name role="" type="person">须弥灯王</name><persName>如来</persName>作礼。乃可得坐。舍利弗于是 <lb ed="X" n="0553b11"/><lb ed="R051" n="0472a17"/>作礼。便得此座。其详出维摩经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553b12"/><lb ed="R051" n="0472a18"/><entry><form>无厌示以王刑</form> <lb ed="X" n="0553b13"/><lb ed="R051" n="0472b01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553b1301">尔时善财。至多罗幢城。见<name role="" type="person">无厌足王</name>。执诸罪人。无量 <lb ed="X" n="0553b14"/><lb ed="R051" n="0472b02"/>楚毒。善财作念。我为利益一切众生。求菩萨行。修菩 <lb ed="X" n="0553b15"/><lb ed="R051" n="0472b03"/>萨道。此王如是。云何求法。时闻空中之言。即诣王所。 <lb ed="X" n="0553b16"/><lb ed="R051" n="0472b04"/>顶礼其足。白言圣者。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0553b1601" n="0553b1601"/><anchor xml:id="beg0553b1601" n="0553b1601"/>已<anchor xml:id="end0553b1601"/>先发阿耨菩提之心。未知 <lb ed="X" n="0553b17"/><lb ed="R051" n="0472b05"/>云何学菩萨行。修菩萨道。时王告善财言。我若实作 <lb ed="X" n="0553b18"/><lb ed="R051" n="0472b06"/>如是恶业。云何而得如是果报。我为调伏众生。令发 <lb ed="X" n="0553b19"/><lb ed="R051" n="0472b07"/>菩提之心。出花严经六十六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553b20"/><lb ed="R051" n="0472b08"/><entry><form>勝热示以火炙</form> <lb ed="X" n="0553b21"/><lb ed="R051" n="0472b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553b2101">尔时善财。至伊沙那聚落。见彼勝热。修诸苦行。求一 <lb ed="X" n="0553b22"/><lb ed="R051" n="0472b10"/>切智。四面火聚。犹如大山。中有刀山。高峻无极。登彼 <lb ed="X" n="0553b23"/><lb ed="R051" n="0472b11"/>山上。投身入火。时善财礼足。白言圣者。我<anchor xml:id="nkr_note_add_0553b2301" n="0553b2301"/><anchor xml:id="beg0553b2301" n="0553b2301"/>已<anchor xml:id="end0553b2301"/>先发阿 <lb ed="X" n="0553b24"/><lb ed="R051" n="0472b12"/>耨菩提之心。未知云何学菩萨行。修菩萨道。婆罗门 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0553c" n="0553c"/> <lb ed="X" n="0553c01"/><lb ed="R051" n="0472b13"/>言。汝能上此刀山。投身火聚。诸菩萨行。悉得淸净。善 <lb ed="X" n="0553c02"/><lb ed="R051" n="0472b14"/>财作念。得人身难。離诸障难<note place="inline">云云</note>。时八部鬼神。告善 <lb ed="X" n="0553c03"/><lb ed="R051" n="0472b15"/>财言。此婆罗门。五热炙身。为我等说法。令我爱乐无 <lb ed="X" n="0553c04"/><lb ed="R051" n="0472b16"/>上菩提。善财闻之。欢喜悔过。遂即登山投火。未至中 <lb ed="X" n="0553c05"/><lb ed="R051" n="0472b17"/>间。即得菩提善住三昧。出花严经六十四卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553c06"/><lb ed="R051" n="0472b18"/><entry><form>寒风</form> <lb ed="X" n="0553c07"/><lb ed="R051" n="0473a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553c0701"><persName>世尊</persName>于冬至。前後八夜。寒风破竹。<persName>佛</persName>索二衣御寒。见 <lb ed="X" n="0553c08"/><lb ed="R051" n="0473a02"/>智度论第九卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0553c09"/><lb ed="R051" n="0473a03"/><entry><form>马麦</form> <lb ed="X" n="0553c10"/><lb ed="R051" n="0473a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0553c1001">中本起经云。随罗然国。有婆罗门王。名<name role="" type="person">阿耆达</name>。聪明 <lb ed="X" n="0553c11"/><lb ed="R051" n="0473a05"/>多智。问须达多言。此土有神人可宗者不。答曰。有悉 <lb ed="X" n="0553c12"/><lb ed="R051" n="0473a06"/>达太子。出家成<persName>佛</persName>。天人所尊。<name role="" type="person">阿耆达</name>往诣<persName>佛</persName>所。即白 <lb ed="X" n="0553c13"/><lb ed="R051" n="0473a07"/><persName>佛</persName>言。愿<persName>佛</persName>及僧。顾我三月夏坐。<persName>佛</persName>言。我此众多。王言。 <lb ed="X" n="0553c14"/><lb ed="R051" n="0473a08"/>不以为多。如是至三。<persName>佛</persName>及五百比丘受请至国。于城 <lb ed="X" n="0553c15"/><lb ed="R051" n="0473a09"/>北林下住止。<persName>佛</persName>敕比丘。此邑穷隘。人多不信。乞食难 <lb ed="X" n="0553c16"/><lb ed="R051" n="0473a10"/>得。若安居者住。不者随意。时舍利弗受帝释及修罗 <lb ed="X" n="0553c17"/><lb ed="R051" n="0473a11"/>女请。时有天魔。迷惑王心。还入後宫。敕守门者。三月 <lb ed="X" n="0553c18"/><lb ed="R051" n="0473a12"/>之内。事无大小。悉不得启。比丘乞食艰难。目连白<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0553c19"/><lb ed="R051" n="0473a13"/>有树名阎浮。我欲取其果供众。<g ref="#CB15106">鬱</g>单越有自然粳米。 <lb ed="X" n="0553c20"/><lb ed="R051" n="0473a14"/>忉利食。修罗味。皆欲取以供大众。愿<persName>佛</persName>听许。<persName>佛</persName>不许。 <lb ed="X" n="0553c21"/><lb ed="R051" n="0473a15"/>有牧马人。告诸比丘。我有马麦。君能啖不。比丘白<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0553c22"/><lb ed="R051" n="0473a16"/><persName>佛</persName>遂应受。马有五百。一马日食二升。分半及僧。有一 <lb ed="X" n="0553c23"/><lb ed="R051" n="0473a17"/>良马。日食四升。分半奉<persName>佛</persName>。阿难取<persName>佛</persName>分幷自分。持入 <lb ed="X" n="0553c24"/><lb ed="R051" n="0473a18"/>聚落。见一女人。谓阿难言。我为汝作饭。及熟。阿难持 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0554a" n="0554a"/> <lb ed="X" n="0554a01"/><lb ed="R051" n="0473b01"/>饭奉<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>遂受之。时国人民。闻<persName>佛</persName>食马麦。备众奉<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0554a02"/><lb ed="R051" n="0473b02"/>自恣馀有七日。<persName>佛</persName>告阿难。汝入城告王。云安居竟。复 <lb ed="X" n="0554a03"/><lb ed="R051" n="0473b03"/>馀国遊行。阿难至王所。陈<persName>佛</persName>语。王问<persName>佛</persName>何所在。阿难 <lb ed="X" n="0554a04"/><lb ed="R051" n="0473b04"/>言。受王三月请。今故在国。王问谁为供给。阿难言。唯 <lb ed="X" n="0554a05"/><lb ed="R051" n="0473b05"/>食马麦。王始觉悟。诣<persName>佛</persName>忏悔。兴起行经云。<persName>佛</persName>告舍利 <lb ed="X" n="0554a06"/><lb ed="R051" n="0473b06"/>弗。过去有<persName>佛</persName>。名毘婆葉。有王。名槃头。有婆罗门。名因 <lb ed="X" n="0554a07"/><lb ed="R051" n="0473b07"/>提耆利。教五百童子。时王设斋请<persName>佛</persName>。有一比丘。名曰 <lb ed="X" n="0554a08"/><lb ed="R051" n="0473b08"/>弥勒。病不能行。食竟为病人请食。梵志不与。骂曰。髡 <lb ed="X" n="0554a09"/><lb ed="R051" n="0473b09"/>头沙门。正应食马麦。不应食如是甘美之供。时诸童 <lb ed="X" n="0554a10"/><lb ed="R051" n="0473b10"/>子曰实尔。舍利弗。时婆罗门。我身是也。五百童子。今 <lb ed="X" n="0554a11"/><lb ed="R051" n="0473b11"/>五百比丘是。病比丘。今弥勒是。又见经律异相第五 <lb ed="X" n="0554a12"/><lb ed="R051" n="0473b12"/>卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554a13"/><lb ed="R051" n="0473b13"/><entry><form>河伯井蛙</form> <lb ed="X" n="0554a14"/><lb ed="R051" n="0473b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554a1401">秋水时至。百川灌河。泾流之大。两涘渚涯之间。不辨 <lb ed="X" n="0554a15"/><lb ed="R051" n="0473b15"/>牛马。于是焉河伯欣然自喜。以天下之美为尽在<anchor xml:id="nkr_note_add_0554a1501" n="0554a1501"/><anchor xml:id="beg0554a1501" n="0554a1501"/>己<anchor xml:id="end0554a1501"/>。 <lb ed="X" n="0554a16"/><lb ed="R051" n="0473b16"/>顺流而东。至于北海。东面而视。不见水端。于是焉河 <lb ed="X" n="0554a17"/><lb ed="R051" n="0473b17"/>伯始旋其面目。望洋向若而歎曰。野语有之。闻道百。 <lb ed="X" n="0554a18"/><lb ed="R051" n="0473b18"/>以为莫<anchor xml:id="nkr_note_add_0554a1801" n="0554a1801"/><anchor xml:id="beg0554a1801" n="0554a1801"/>己<anchor xml:id="end0554a1801"/>若者。我之谓也。且夫我尝闻。少仲尼之闻。 <lb ed="X" n="0554a19"/><lb ed="R051" n="0474a01"/>而轻伯夷之義者。始吾弗信。今我赌子之难穷也。吾 <lb ed="X" n="0554a20"/><lb ed="R051" n="0474a02"/>非至于子之门则殆矣。吾长见笑于大方之家。北海 <lb ed="X" n="0554a21"/><lb ed="R051" n="0474a03"/>若曰。井蛙不可以语于海者。拘于墟也。夏虫不可以 <lb ed="X" n="0554a22"/><lb ed="R051" n="0474a04"/>语于冰者。笃于时也。曲士不可以语于道者。束于教 <lb ed="X" n="0554a23"/><lb ed="R051" n="0474a05"/>也。今尔出于涯涘。观于大海。乃知尔醜。尔将可与语 <lb ed="X" n="0554a24"/><lb ed="R051" n="0474a06"/>大理矣。天下之水。莫大于海。万川归之。不知何时止 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0554b" n="0554b"/> <lb ed="X" n="0554b01"/><lb ed="R051" n="0474a07"/>而不盈。尾闾泄之。不知何时<anchor xml:id="nkr_note_add_0554b0101" n="0554b0101"/><anchor xml:id="beg0554b0101" n="0554b0101"/>已<anchor xml:id="end0554b0101"/>而不虚。春秋不变。水 <lb ed="X" n="0554b02"/><lb ed="R051" n="0474a08"/>旱不知。此其过江河之流。不可为量数。而吾未尝以 <lb ed="X" n="0554b03"/><lb ed="R051" n="0474a09"/>此自多者。自以比形于天地。而受气于阴阳。吾在天 <lb ed="X" n="0554b04"/><lb ed="R051" n="0474a10"/>地之间。犹小石小木之在泰山也。出莊子秋水篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b05"/><lb ed="R051" n="0474a11"/><entry><form>莫之为而为者</form> <lb ed="X" n="0554b06"/><lb ed="R051" n="0474a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554b0601">孟子曰。莫之为而为者天也。莫之致而至者命也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b07"/><lb ed="R051" n="0474a13"/><entry><form>贯朽粟陈</form> <lb ed="X" n="0554b08"/><lb ed="R051" n="0474a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554b0801">汉武帝初。京师之钱累巨万。贯朽不可挍。太仓之粟。 <lb ed="X" n="0554b09"/><lb ed="R051" n="0474a15"/>陈陈相因。充溢露积于外。红腐而不可食。见史记。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b10"/><lb ed="R051" n="0474a16"/><entry><form>紫标黄榜</form> <lb ed="X" n="0554b11"/><lb ed="R051" n="0474a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554b1101">梁武帝弟。萧宏。封临川王。性爱钱。百万一聚。黄榜标 <lb ed="X" n="0554b12"/><lb ed="R051" n="0474a18"/>之。千万一库。挂一紫标。如此十馀间。武帝见之。计钱 <lb ed="X" n="0554b13"/><lb ed="R051" n="0474b01"/>三亿馀万。他物满库。不计多少。箫综作钱愚论讥之。 <lb ed="X" n="0554b14"/><lb ed="R051" n="0474b02"/>见梁史。幷故事书。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b15"/><lb ed="R051" n="0474b03"/><entry><form>体群臣</form> <lb ed="X" n="0554b16"/><lb ed="R051" n="0474b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554b1601">中庸。子曰。凡为天下国家有九经。曰。修身也。尊贤也。 <lb ed="X" n="0554b17"/><lb ed="R051" n="0474b05"/>亲亲也。敬大臣也。体群臣也。子庶民也。来百工也。柔 <lb ed="X" n="0554b18"/><lb ed="R051" n="0474b06"/>远人也。怀诸侯也。註云。经。常也。体。谓设以身处其地。 <lb ed="X" n="0554b19"/><lb ed="R051" n="0474b07"/>而察其心也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b20"/><lb ed="R051" n="0474b08"/><entry><form>尊德性问学也</form> <lb ed="X" n="0554b21"/><lb ed="R051" n="0474b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554b2101">中庸。故君子尊德性而道问学。註云。尊德性。所以存 <lb ed="X" n="0554b22"/><lb ed="R051" n="0474b10"/>心而极乎道体之大也。道问学。所以致知而尽乎道 <lb ed="X" n="0554b23"/><lb ed="R051" n="0474b11"/>体之细也。二者修德凝道之大端也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554b24"/><lb ed="R051" n="0474b12"/><entry><form>近悦远来</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0554c" n="0554c"/> <lb ed="X" n="0554c01"/><lb ed="R051" n="0474b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554c0101">论语。葉公问政。子曰。近者悦。远者来。註云。被其泽则 <lb ed="X" n="0554c02"/><lb ed="R051" n="0474b14"/>悦。闻其风则来。然必近者<anchor xml:id="nkr_note_add_0554c0201" n="0554c0201"/><anchor xml:id="beg0554c0201" n="0554c0201"/>悦<anchor xml:id="end0554c0201"/>。而後远者来也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554c03"/><lb ed="R051" n="0474b15"/><entry><form>雲兴二百问</form> <lb ed="X" n="0554c04"/><lb ed="R051" n="0474b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554c0401">尔时普慧菩萨。知众<anchor xml:id="nkr_note_add_0554c0401" n="0554c0401"/><anchor xml:id="beg0554c0401" n="0554c0401"/>已<anchor xml:id="end0554c0401"/>集。问普贤菩萨言。<persName>佛</persName>子。愿为 <lb ed="X" n="0554c05"/><lb ed="R051" n="0474b17"/>演说。何等为菩萨摩诃萨依。何等为奇特想。乃至何 <lb ed="X" n="0554c06"/><lb ed="R051" n="0474b18"/>故<persName>如来</persName>应正等觉。示般涅槃。善哉<persName>佛</persName>子。如是等法。愿 <lb ed="X" n="0554c07"/><lb ed="R051" n="0475a01"/>为演说。尔时普贤菩萨。告普慧等诸菩萨言。<persName>佛</persName>子。菩 <lb ed="X" n="0554c08"/><lb ed="R051" n="0475a02"/>萨摩诃萨。有十种依。有十种奇特想。乃至<persName>如来</persName>应正 <lb ed="X" n="0554c09"/><lb ed="R051" n="0475a03"/>等觉。作<persName>佛</persName>事<anchor xml:id="nkr_note_add_0554c0901" n="0554c0901"/><anchor xml:id="beg0554c0901" n="0554c0901"/>已<anchor xml:id="end0554c0901"/>。观十种義。故示般涅槃。其详出花严 <lb ed="X" n="0554c10"/><lb ed="R051" n="0475a04"/>经離世间品。</p><p xml:id="pX32p0554c1006" cb:place="inline">雲兴甁泻者。言二菩萨。问者。如雲兴 <lb ed="X" n="0554c11"/><lb ed="R051" n="0475a05"/>长空。答者。如倒甁泻水。故本经赞云。普贤甁泻二千 <lb ed="X" n="0554c12"/><lb ed="R051" n="0475a06"/>酬是也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0554c13"/><lb ed="R051" n="0475a07"/> <lb ed="X" n="0554c14"/><lb ed="R051" n="0475a08"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第五</cb:mulu><head>法花大成音義第五</head> <lb ed="X" n="0554c15"/><lb ed="R051" n="0475a09"/><entry><form>雲龙风虎</form> <lb ed="X" n="0554c16"/><lb ed="R051" n="0475a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554c1601">周易。子曰。同声相应。同气相求。水流湿。火就燥。雲从 <lb ed="X" n="0554c17"/><lb ed="R051" n="0475a11"/>龙。风从虎。圣人作而万物睹。本乎天者亲上。本乎地 <lb ed="X" n="0554c18"/><lb ed="R051" n="0475a12"/>者亲下。则各从其类也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554c19"/><lb ed="R051" n="0475a13"/><entry><form>纶音宣召</form> <lb ed="X" n="0554c20"/><lb ed="R051" n="0475a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554c2001">子曰。王言如丝。其出如纶。王言如纶。其出如綍。註云。 <lb ed="X" n="0554c21"/><lb ed="R051" n="0475a15"/>纶绶也。綍引棺大索也。出礼记缁衣篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0554c22"/><lb ed="R051" n="0475a16"/><entry><form>飞狸之先阴</form> <lb ed="X" n="0554c23"/><lb ed="R051" n="0475a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0554c2301">尔时<persName>世尊</persName>。心生智见。知优陀罗迦罗摩子。今在非想。 <lb ed="X" n="0554c24"/><lb ed="R051" n="0475a18"/>彼处命终。後还堕落。生于此处。受飞狸身。若有众生。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0555a" n="0555a"/> <lb ed="X" n="0555a01"/><lb ed="R051" n="0475b01"/>生于水中。或居陆地。或空飞行。当当杀害。报尽饿死。 <lb ed="X" n="0555a02"/><lb ed="R051" n="0475b02"/><persName>世尊</persName>成道。欲往度之。命终<anchor xml:id="nkr_note_add_0555a0201" n="0555a0201"/><anchor xml:id="beg0555a0201" n="0555a0201"/>已<anchor xml:id="end0555a0201"/>经七日。而有偈言。<persName>世尊</persName> <lb ed="X" n="0555a03"/><lb ed="R051" n="0475b03"/>欲说罗摩子。发心观察其所生。知今命终在于天。心 <lb ed="X" n="0555a04"/><lb ed="R051" n="0475b04"/>念五仙欲至彼。出<persName>佛</persName>本行集经三十三卷。</p><p xml:id="pX32p0555a0417" cb:place="inline">大论十 <lb ed="X" n="0555a05"/><lb ed="R051" n="0475b05"/>九卷云。<g ref="#CB15106">鬱</g>头蓝弗。得非想定。具五神通。日日飞入王 <lb ed="X" n="0555a06"/><lb ed="R051" n="0475b06"/>宫中食。其王夫人。依其国法。接足而礼。触足欲发失 <lb ed="X" n="0555a07"/><lb ed="R051" n="0475b07"/>通。求车还山。更修五通。一心专志。垂当得定。所依林 <lb ed="X" n="0555a08"/><lb ed="R051" n="0475b08"/>池。为诸鱼鸟之所喧闹。因发恶誓。啖诸鱼鸟。後得定 <lb ed="X" n="0555a09"/><lb ed="R051" n="0475b09"/>如初。生非想处。报尽为先誓所牵。堕飞狸身。</p><p xml:id="pX32p0555a0918" cb:place="inline"><persName>佛</persName>名 <lb ed="X" n="0555a10"/><lb ed="R051" n="0475b10"/>经说。<persName>佛</persName>语舍利弗言。汝师<g ref="#CB15106">鬱</g>头蓝弗。得非想定。八万 <lb ed="X" n="0555a11"/><lb ed="R051" n="0475b11"/>四千劫满。命终之後。不免还作飞狸之身。缘修此定 <lb ed="X" n="0555a12"/><lb ed="R051" n="0475b12"/>时。林间被鸦鸟喧噪。近水被鱼等声乱。心生嗔恚。愿 <lb ed="X" n="0555a13"/><lb ed="R051" n="0475b13"/>入水飞空啖之。定力既尽。便受此报。见圆觉经略钞 <lb ed="X" n="0555a14"/><lb ed="R051" n="0475b14"/>第十一卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555a15"/><lb ed="R051" n="0475b15"/><entry><form>快见之後身</form> <lb ed="X" n="0555a16"/><lb ed="R051" n="0475b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555a1601"><persName>佛</persName>言。<name role="" type="person">舍卫城</name>中。须达长者。有一老母。不欲见<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>在 <lb ed="X" n="0555a17"/><lb ed="R051" n="0475b17"/>其前。以扇自障。<persName>佛</persName>令其扇如镜。无所障碍。四方上下 <lb ed="X" n="0555a18"/><lb ed="R051" n="0475b18"/>总皆是<persName>佛</persName>。以手覆面。十指皆化为<persName>佛</persName>。老母不信。<persName>佛</persName>命 <lb ed="X" n="0555a19"/><lb ed="R051" n="0476a01"/>罗雲度之。罗雲化作转轮王。至长者家。宣扬善法。老 <lb ed="X" n="0555a20"/><lb ed="R051" n="0476a02"/>母闻<anchor xml:id="nkr_note_add_0555a2001" n="0555a2001"/><anchor xml:id="beg0555a2001" n="0555a2001"/>已<anchor xml:id="end0555a2001"/>。心生欢喜。遂诣<persName>佛</persName>所出家。波斯匿王。末利夫 <lb ed="X" n="0555a21"/><lb ed="R051" n="0476a03"/>人。礼<persName>佛</persName>白言。如此老母。宿有何罪。生卑贱处。为人使 <lb ed="X" n="0555a22"/><lb ed="R051" n="0476a04"/>婢。复何福庆。今値<persName>世尊</persName>。<persName>佛</persName>言。过去有<persName>佛</persName>。名宝盖灯王 <lb ed="X" n="0555a23"/><lb ed="R051" n="0476a05"/><persName>佛</persName>。灭後像法中有王。名曰杂宝华光。有子。名曰快见。 <lb ed="X" n="0555a24"/><lb ed="R051" n="0476a06"/>欲求出家。王即听许。遂至山中。有一比丘。受为弟子。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0555b" n="0555b"/> <lb ed="X" n="0555b01"/><lb ed="R051" n="0476a07"/>谤师空无智慧。愿我後生不乐见也。我阿阇黎。智慧 <lb ed="X" n="0555b02"/><lb ed="R051" n="0476a08"/>辩才。愿生生为我知识。以谬解故。命终之後。堕阿鼻 <lb ed="X" n="0555b03"/><lb ed="R051" n="0476a09"/>狱。尔时和尙者。今我身是。阿阇黎者。今罗雲是。王子 <lb ed="X" n="0555b04"/><lb ed="R051" n="0476a10"/>比丘。今老母是。出观<persName>佛</persName>三昧海经第六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555b05"/><lb ed="R051" n="0476a11"/><entry><form>六师之徒黨</form> <lb ed="X" n="0555b06"/><lb ed="R051" n="0476a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555b0601">六师者。净名有名。一<name role="" type="person">富兰那</name>。名也。迦葉。姓也。二末伽 <lb ed="X" n="0555b07"/><lb ed="R051" n="0476a13"/>黎。名也。俱奢梨。母名子。三删阇夜。名也。毘罗胝。母名 <lb ed="X" n="0555b08"/><lb ed="R051" n="0476a14"/>子。四<name role="" type="person">阿耆多</name>。名也。翅舍钦婆罗。敝衣名也。五迦罗鸠 <lb ed="X" n="0555b09"/><lb ed="R051" n="0476a15"/><g ref="#CB00501">驮</g>。名也。迦旃延。姓也。六尼揵陀。名也。若提。母名子。见 <lb ed="X" n="0555b10"/><lb ed="R051" n="0476a16"/>花严悬谈。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555b11"/><lb ed="R051" n="0476a17"/><entry><form>螳螂不能拒辙</form> <lb ed="X" n="0555b12"/><lb ed="R051" n="0476a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555b1201">蘧<name role="" type="person">伯玉</name>答颜阖曰。汝不知夫螳螂乎。怒其背以当车 <lb ed="X" n="0555b13"/><lb ed="R051" n="0476b01"/>辙。不知其不勝任也。出莊子人间世。</p><p xml:id="pX32p0555b1315" cb:place="inline">史。齐莊公出 <lb ed="X" n="0555b14"/><lb ed="R051" n="0476b02"/>猎。有螳螂擧足。将搏其轮。问其御曰。此何虫也。对曰。 <lb ed="X" n="0555b15"/><lb ed="R051" n="0476b03"/>螳螂也。此虫知进而不知退。不量力而轻就敌。公曰。 <lb ed="X" n="0555b16"/><lb ed="R051" n="0476b04"/>此为天下之勇虫矣。迴车避之。勇士归焉。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555b17"/><lb ed="R051" n="0476b05"/><entry><form>三十辐共一毂</form> <lb ed="X" n="0555b18"/><lb ed="R051" n="0476b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555b1801">道德经云。三十辐共一毂。当其无有车之用。精解云。 <lb ed="X" n="0555b19"/><lb ed="R051" n="0476b07"/>辐。轮之股也。毂。车中容轴者。轮之心也。当。唯也。虚中 <lb ed="X" n="0555b20"/><lb ed="R051" n="0476b08"/>曰无。毂唯虚中。乃可以转轴而行车。故曰。有车之用。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555b21"/><lb ed="R051" n="0476b09"/><entry><form>甘棠民不忍伐</form> <lb ed="X" n="0555b22"/><lb ed="R051" n="0476b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555b2201">诗曰。蔽芾甘棠。勿剪勿伐。召伯所<g ref="#CB01204">茇</g>。註云。赋也。蔽芾。 <lb ed="X" n="0555b23"/><lb ed="R051" n="0476b11"/>盛貌。甘棠。杜梨也。白者为棠。赤者为杜。剪。剪其枝葉 <lb ed="X" n="0555b24"/><lb ed="R051" n="0476b12"/>也。伐。伐其条干也。伯。方伯也。<g ref="#CB01204">茇</g>。草舍也。召伯循行南 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0555c" n="0555c"/> <lb ed="X" n="0555c01"/><lb ed="R051" n="0476b13"/>国。以布文王之政。或舍甘棠之下。其後人思其德。故 <lb ed="X" n="0555c02"/><lb ed="R051" n="0476b14"/>爱其树而不忍伤也。召地名。召公奭之采邑也。旧说 <lb ed="X" n="0555c03"/><lb ed="R051" n="0476b15"/>扶风雍县。南有召亭。即其地。今雍县析为岐山天兴 <lb ed="X" n="0555c04"/><lb ed="R051" n="0476b16"/>二县。未知召亭的在何县。出国风召南篇。幷列国传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555c05"/><lb ed="R051" n="0476b17"/><entry><form>目击道存</form> <lb ed="X" n="0555c06"/><lb ed="R051" n="0476b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555c0601">仲尼见温伯雪子而不言。子路曰。夫子欲见温伯雪 <lb ed="X" n="0555c07"/><lb ed="R051" n="0477a01"/>子久矣。见之而不言何也。仲尼曰。若夫人者。目击而 <lb ed="X" n="0555c08"/><lb ed="R051" n="0477a02"/>道存。亦不可以容声矣。出莊子外篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555c09"/><lb ed="R051" n="0477a03"/><entry><form>非无萌蘖生焉</form> <lb ed="X" n="0555c10"/><lb ed="R051" n="0477a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555c1001">孟子曰。牛山之木尝美矣。以其郊于大国也。斧斤伐 <lb ed="X" n="0555c11"/><lb ed="R051" n="0477a05"/>之。可以为美乎。是其日夜之所息。雨露之所润。非无 <lb ed="X" n="0555c12"/><lb ed="R051" n="0477a06"/>萌蘖之生焉。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555c13"/><lb ed="R051" n="0477a07"/><entry><form>瞻之在前</form> <lb ed="X" n="0555c14"/><lb ed="R051" n="0477a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555c1401">论语。颜渊喟然歎曰。仰之弥高。钻之弥坚。瞻之在前。 <lb ed="X" n="0555c15"/><lb ed="R051" n="0477a09"/>忽焉在後。註云。喟。歎声。仰弥高。不可及。钻弥坚。不可 <lb ed="X" n="0555c16"/><lb ed="R051" n="0477a10"/>入。在前在後。恍惚不可为象。此颜子深知夫子之道。 <lb ed="X" n="0555c17"/><lb ed="R051" n="0477a11"/>无穷尽。无方体。而歎之也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555c18"/><lb ed="R051" n="0477a12"/><entry><form>眼智明觉</form> <lb ed="X" n="0555c19"/><lb ed="R051" n="0477a13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555c1901">眼智等。见道中位也。苦法忍为眼。苦法智为智。苦比 <lb ed="X" n="0555c20"/><lb ed="R051" n="0477a14"/>忍为明。苦比智为觉。出辅行第五卷。</p><p xml:id="pX32p0555c2015" cb:place="inline">真谛三藏云。 <lb ed="X" n="0555c21"/><lb ed="R051" n="0477a15"/>慧眼为总。智明觉为别。智了过去。明达未来。觉察现 <lb ed="X" n="0555c22"/><lb ed="R051" n="0477a16"/>在。出部异执记。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0555c23"/><lb ed="R051" n="0477a17"/><entry><form>礼乐征伐</form> <lb ed="X" n="0555c24"/><lb ed="R051" n="0477a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0555c2401">论语。孔子曰。天下有道。则礼乐征伐自天子出。天下 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0556a" n="0556a"/> <lb ed="X" n="0556a01"/><lb ed="R051" n="0477b01"/>无道。则礼乐征伐自诸侯出。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556a02"/><lb ed="R051" n="0477b02"/><entry><form>上士闻道</form> <lb ed="X" n="0556a03"/><lb ed="R051" n="0477b03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556a0301">道德经云。上士闻道。勤而行之。中士闻道。若存若亡。 <lb ed="X" n="0556a04"/><lb ed="R051" n="0477b04"/>下士闻道。大笑之。不笑不足以为道。精解云。闻而必 <lb ed="X" n="0556a05"/><lb ed="R051" n="0477b05"/>信。故果于行。且信且疑。若以为有。若以为无。最下鄙 <lb ed="X" n="0556a06"/><lb ed="R051" n="0477b06"/>俚之人。则直笑之耳。唯最下之人。以之为笑。方见吾 <lb ed="X" n="0556a07"/><lb ed="R051" n="0477b07"/>道之高也。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0556a08"/><lb ed="R051" n="0477b08"/> <lb ed="X" n="0556a09"/><lb ed="R051" n="0477b09"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第六</cb:mulu><head>法花大成音義卷第六</head> <lb ed="X" n="0556a10"/><lb ed="R051" n="0477b10"/><entry><form>乾乾不息</form> <lb ed="X" n="0556a11"/><lb ed="R051" n="0477b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556a1101">周易。乾卦。君子终日乾乾。象曰。天行健。君子以自强 <lb ed="X" n="0556a12"/><lb ed="R051" n="0477b12"/>不息。註云。乾乾。惕厉之象。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556a13"/><lb ed="R051" n="0477b13"/><entry><form>以貌取人</form> <lb ed="X" n="0556a14"/><lb ed="R051" n="0477b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556a1401">孔子曰。以容取人。则失之子羽。以辞取人。则失之宰 <lb ed="X" n="0556a15"/><lb ed="R051" n="0477b15"/>予。孔子谓失之云者。欲人知言貌之不可以取人耳。 <lb ed="X" n="0556a16"/><lb ed="R051" n="0477b16"/>与史记言同。而意则反矣。见孔子家语。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556a17"/><lb ed="R051" n="0477b17"/><entry><form>身子与罗度争勝</form> <lb ed="X" n="0556a18"/><lb ed="R051" n="0477b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556a1801">尔时须达长者。生七男儿。各娶其妻唯第七子未娶 <lb ed="X" n="0556a19"/><lb ed="R051" n="0478a01"/>遂与城中护弥长者之女配之。见护弥家。廣设供具。 <lb ed="X" n="0556a20"/><lb ed="R051" n="0478a02"/>即问将何所为。答言。请<persName>佛</persName>及僧。须达问言。云何名<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0556a21"/><lb ed="R051" n="0478a03"/>护弥答言。汝不闻乎。<name role="" type="person">净饭王</name>子出家成<persName>佛</persName>也。若往见 <lb ed="X" n="0556a22"/><lb ed="R051" n="0478a04"/>之。得福无量。须达欢喜。往<persName>世尊</persName>所。<persName>世尊</persName>命坐。时首陀 <lb ed="X" n="0556a23"/><lb ed="R051" n="0478a05"/>会天。化为四人。行列而来。右绕三迊。接足䠒跪。却住 <lb ed="X" n="0556a24"/><lb ed="R051" n="0478a06"/>一面。须达如彼礼敬。<persName>世尊</persName>即为说法。令得初果。问世 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0556b" n="0556b"/> <lb ed="X" n="0556b01"/><lb ed="R051" n="0478a07"/>尊言。<name role="" type="person">舍卫城</name>中。人多信邪。<persName>佛</persName>何不度。<persName>佛</persName>言。彼无处所。 <lb ed="X" n="0556b02"/><lb ed="R051" n="0478a08"/>云何住止。须达白<persName>佛</persName>。弟子能起。愿见听许。<persName>世尊</persName>默然。 <lb ed="X" n="0556b03"/><lb ed="R051" n="0478a09"/>须达同舍利弗。周遍寻之。唯<name role="" type="person">祇陀太子</name>之园。可建精 <lb ed="X" n="0556b04"/><lb ed="R051" n="0478a10"/>舍。遂白太子。以黄金佈地。感动太子。同建精舍。须达 <lb ed="X" n="0556b05"/><lb ed="R051" n="0478a11"/>欢喜。六师闻之。往白国王。须达买园。欲为沙门建立 <lb ed="X" n="0556b06"/><lb ed="R051" n="0478a12"/>精舍。听我徒众。与众较術。沙门若勝。便听起立。若其 <lb ed="X" n="0556b07"/><lb ed="R051" n="0478a13"/>不如。不得立也。王召须达问言。今此六师。欲与沙门 <lb ed="X" n="0556b08"/><lb ed="R051" n="0478a14"/>较其技術。若勝得立。如其不勝。不得立也。须达闻之。 <lb ed="X" n="0556b09"/><lb ed="R051" n="0478a15"/>愁恼不乐。时舍利弗。至长者家。遂问何故不乐。答言。 <lb ed="X" n="0556b10"/><lb ed="R051" n="0478a16"/>所立精舍。但恐不成。是故不乐。遂以六师之言告之。 <lb ed="X" n="0556b11"/><lb ed="R051" n="0478a17"/>弗言。随意较之。是时各设其座。击鼓众集。时舍利弗 <lb ed="X" n="0556b12"/><lb ed="R051" n="0478a18"/>树下入定。须达白言。大德。大众集<anchor xml:id="nkr_note_add_0556b1201" n="0556b1201"/><anchor xml:id="beg0556b1201" n="0556b1201"/>已<anchor xml:id="end0556b1201"/>。愿来诣会。舍利 <lb ed="X" n="0556b13"/><lb ed="R051" n="0478b01"/>弗从禅定起。往诣大众。众见不觉作礼。舍利弗便陞 <lb ed="X" n="0556b14"/><lb ed="R051" n="0478b02"/>其座。六师之中有一弟子。名劳度差。善知幻術。于大 <lb ed="X" n="0556b15"/><lb ed="R051" n="0478b03"/>众前。咒作一树。舍利弗以神力化作旋风。吹倒于地。 <lb ed="X" n="0556b16"/><lb ed="R051" n="0478b04"/>又复咒作一池。四面宝成。池中生种种花。舍利弗化 <lb ed="X" n="0556b17"/><lb ed="R051" n="0478b05"/>作六牙白象。其一牙上。有七种花。一一花上。有七玉 <lb ed="X" n="0556b18"/><lb ed="R051" n="0478b06"/>女。其象往诣池边。池水即灭。复作一山。七宝莊严。舍 <lb ed="X" n="0556b19"/><lb ed="R051" n="0478b07"/>利弗化作金刚力士。以杵破壞。复作一龙。舍利弗化 <lb ed="X" n="0556b20"/><lb ed="R051" n="0478b08"/>一金翅鸟王。擘裂啖之。复作一牛。舍利弗化作狮子。 <lb ed="X" n="0556b21"/><lb ed="R051" n="0478b09"/>分裂食之。复变夜叉鬼形。舍利弗化作毘沙天王。夜 <lb ed="X" n="0556b22"/><lb ed="R051" n="0478b10"/>叉惊走。四面火聚。无有去处。唯舍利弗身边淸凉。罗 <lb ed="X" n="0556b23"/><lb ed="R051" n="0478b11"/>度即时屈伏求哀。舍利弗陞于虚空。现十八变。时会 <lb ed="X" n="0556b24"/><lb ed="R051" n="0478b12"/>大众。咸皆欢喜。舍利弗即为说法。时六师弟子。于舍 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0556c" n="0556c"/> <lb ed="X" n="0556c01"/><lb ed="R051" n="0478b13"/>利弗所。出家学道。其详出贤愚因缘经第九卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556c02"/><lb ed="R051" n="0478b14"/><entry><form>期期艾艾</form> <lb ed="X" n="0556c03"/><lb ed="R051" n="0478b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556c0301"><name role="" type="person">汉高祖</name>。欲废吕后之太子。而立戚夫人之子如意。令 <lb ed="X" n="0556c04"/><lb ed="R051" n="0478b16"/>周昌奉诏传宣。使天下知之。周昌争之不得而怒。故 <lb ed="X" n="0556c05"/><lb ed="R051" n="0478b17"/>对言。臣期期不能奉诏。期期。口讷也。故重语。犹今之 <lb ed="X" n="0556c06"/><lb ed="R051" n="0478b18"/>结舌也。汉杨雄为人口讷。故语每褈叠。魏邓艾口讷。 <lb ed="X" n="0556c07"/><lb ed="R051" n="0479a01"/>常自称艾艾。见者不一。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556c08"/><lb ed="R051" n="0479a02"/><entry><form>干蛊之道</form> <lb ed="X" n="0556c09"/><lb ed="R051" n="0479a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556c0901">周易。干父之蛊。有子考无咎。厉终吉。象曰。干父之蛊。 <lb ed="X" n="0556c10"/><lb ed="R051" n="0479a04"/>意承考也。註云。干。如木之干。枝葉之所附而立者也。 <lb ed="X" n="0556c11"/><lb ed="R051" n="0479a05"/>蛊者。前人<anchor xml:id="nkr_note_add_0556c1101" n="0556c1101"/><anchor xml:id="beg0556c1101" n="0556c1101"/>已<anchor xml:id="end0556c1101"/>壞之緖。故诸爻皆有父母之象。子能干 <lb ed="X" n="0556c12"/><lb ed="R051" n="0479a06"/>之。则饰治而振起矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556c13"/><lb ed="R051" n="0479a07"/><entry><form>睟然见于面</form> <lb ed="X" n="0556c14"/><lb ed="R051" n="0479a08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556c1401">孟子曰。君子所性。仁義礼智。根于心。其生色也。睟然 <lb ed="X" n="0556c15"/><lb ed="R051" n="0479a09"/>见于面。盎于背。施于四体。四体不言而喩。註云。睟然。 <lb ed="X" n="0556c16"/><lb ed="R051" n="0479a10"/>淸和润泽之貌。盎。豐厚盈溢之意。施于四体。谓见于 <lb ed="X" n="0556c17"/><lb ed="R051" n="0479a11"/>动作威仪之间也。喩。晓也。四体不言而喩。言四体不 <lb ed="X" n="0556c18"/><lb ed="R051" n="0479a12"/>待吾言。而自能晓吾意也。出孟子尽心章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556c19"/><lb ed="R051" n="0479a13"/><entry><form>佈在方<g ref="#CB15081">策</g></form> <lb ed="X" n="0556c20"/><lb ed="R051" n="0479a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556c2001">中庸。哀公问政。子曰。文武之政。佈在方<g ref="#CB15081">策</g>。其人存。则 <lb ed="X" n="0556c21"/><lb ed="R051" n="0479a15"/>其政擧。其人亡。则其政息。註云。方。版也。<g ref="#CB15081">策</g>。简也。息。灭 <lb ed="X" n="0556c22"/><lb ed="R051" n="0479a16"/>也。有是君。有是臣。则有是政矣。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0556c23"/><lb ed="R051" n="0479a17"/><entry><form>象帝之先</form> <lb ed="X" n="0556c24"/><lb ed="R051" n="0479a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0556c2401">道德经云。和其光。同其尘。湛兮似若存。吾不知谁之 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0557a" n="0557a"/> <lb ed="X" n="0557a01"/><lb ed="R051" n="0479b01"/>子。象帝之先。精解云。光而不露。曰和其光。无尘而不 <lb ed="X" n="0557a02"/><lb ed="R051" n="0479b02"/>自洁。曰同其尘。此<persName>佛</persName>经所谓不垢不净也。如此则所 <lb ed="X" n="0557a03"/><lb ed="R051" n="0479b03"/>谓宗者。湛兮常寂。似亡若存矣。然此果伊谁之子乎。 <lb ed="X" n="0557a04"/><lb ed="R051" n="0479b04"/>吾恐此道。虽天帝未易当之。意者其在帝之先与 <lb ed="X" n="0557a05" type="honorific"/><lb ed="R051" n="0479b05"/>谥法。德象天地曰帝。帝之与王。盖通称也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557a06"/><lb ed="R051" n="0479b06"/><entry><form>大浸稽空而不溺</form> <lb ed="X" n="0557a07"/><lb ed="R051" n="0479b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557a0701">肩吾问于连叔曰。吾闻言于接舆。大而无当。往而不 <lb ed="X" n="0557a08"/><lb ed="R051" n="0479b08"/>反。吾惊怖其言。犹河汉而无极也。大有径庭。不尽人 <lb ed="X" n="0557a09"/><lb ed="R051" n="0479b09"/>情焉。连叔曰。其言谓何哉。曰。藐姑射之山。有神人居 <lb ed="X" n="0557a10"/><lb ed="R051" n="0479b10"/>焉。肌肤若冰雪。绰约若处子。不食五穀。吸风饮露。乘 <lb ed="X" n="0557a11"/><lb ed="R051" n="0479b11"/>雲气。御飞龙。而遊乎四海之外。其神凝。使物不疵疠 <lb ed="X" n="0557a12"/><lb ed="R051" n="0479b12"/>而年穀熟。吾以是诳而不信也。连叔曰。然。盲者无以 <lb ed="X" n="0557a13"/><lb ed="R051" n="0479b13"/>与乎文章之观。聋者无以与乎钟鼓之声。岂唯形骸 <lb ed="X" n="0557a14"/><lb ed="R051" n="0479b14"/>有聋盲哉。夫知亦有之。是其言也。犹时女也。之人也。 <lb ed="X" n="0557a15"/><lb ed="R051" n="0479b15"/>之德也。将磅<g ref="#CB16612">礡</g>万物。以为一世蕲乎乱。孰弊弊焉以 <lb ed="X" n="0557a16"/><lb ed="R051" n="0479b16"/>天下为事。之人也。物莫之伤。大浸稽天而不溺。大旱 <lb ed="X" n="0557a17"/><lb ed="R051" n="0479b17"/>金石流土山焦而不热。是其尘垢秕糠。将犹陶铸尧 <lb ed="X" n="0557a18"/><lb ed="R051" n="0479b18"/>舜者也。出莊子逍遥遊。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557a19"/><lb ed="R051" n="0480a01"/><entry><form>太阳妄授平侍</form> <lb ed="X" n="0557a20"/><lb ed="R051" n="0480a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557a2001">太阳平侍者。预明安之室有年矣。虽尽得其旨。唯以 <lb ed="X" n="0557a21"/><lb ed="R051" n="0480a03"/>生灭为<anchor xml:id="nkr_note_add_0557a2101" n="0557a2101"/><anchor xml:id="beg0557a2101" n="0557a2101"/>己<anchor xml:id="end0557a2101"/>任。挤陷同列。忌出其右。时琅琊廣照。公安 <lb ed="X" n="0557a22"/><lb ed="R051" n="0480a04"/>圆鉴。居众时。汾阳昭禅师。令探明安宗旨。太阳明安 <lb ed="X" n="0557a23"/><lb ed="R051" n="0480a05"/>曰。兴洞山一宗。非远即觉也。二师云。有平侍者在。安 <lb ed="X" n="0557a24"/><lb ed="R051" n="0480a06"/>以手指<g ref="#CB05577">胸</g>云。此处不佳。又捏拇指叉中示曰。平向去 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0557b" n="0557b"/> <lb ed="X" n="0557b01"/><lb ed="R051" n="0480a07"/>当死于此耳。既明安迁化遗嘱云。瘗身十年无难。当 <lb ed="X" n="0557b02"/><lb ed="R051" n="0480a08"/>为太阳山打供。入塔时。门人恐平。将不利于师。遂作 <lb ed="X" n="0557b03"/><lb ed="R051" n="0480a09"/>李和文都尉。所施黄白器物。书于塔铭。实无也。後平 <lb ed="X" n="0557b04"/><lb ed="R051" n="0480a10"/>住太阳。忽云。先师灵骨。风水不利。取而焚之。山门耆 <lb ed="X" n="0557b05"/><lb ed="R051" n="0480a11"/>宿切谏。平曰。与我有妨。遂发塔。见师颜貌如生。薪尽 <lb ed="X" n="0557b06"/><lb ed="R051" n="0480a12"/>俨然。众皆惊异。平以钁破脑。益油薪。俄成<g ref="#CB01926">灰</g>烬。众以 <lb ed="X" n="0557b07"/><lb ed="R051" n="0480a13"/>其事闻于官。坐以谋塔中物。不孝还俗。平後自称为 <lb ed="X" n="0557b08"/><lb ed="R051" n="0480a14"/>黄秀才。谒琅琊。琅琊曰。昔年平侍者。今朝黄秀才。我 <lb ed="X" n="0557b09"/><lb ed="R051" n="0480a15"/>在太阳时。见你做出来。遂不纳。又谒公安。公安亦然。 <lb ed="X" n="0557b10"/><lb ed="R051" n="0480a16"/>平流浪无依。後于三叉路口。遭大虫食之。竟不免太 <lb ed="X" n="0557b11"/><lb ed="R051" n="0480a17"/>阳手叉之记。见宝训音義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557b12"/><lb ed="R051" n="0480a18"/><entry><form>夜夜抱<persName>佛</persName>眠</form> <lb ed="X" n="0557b13"/><lb ed="R051" n="0480b01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557b1301">傅大士颂云。夜夜抱<persName>佛</persName>眠。朝朝还共起。起坐镇相随。 <lb ed="X" n="0557b14"/><lb ed="R051" n="0480b02"/>语默同居止。纤毫不相離。如身影相似。欲知<persName>佛</persName>去处。 <lb ed="X" n="0557b15"/><lb ed="R051" n="0480b03"/>只这语声是。见宗门统要。及五灯会元。幷指月录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557b16"/><lb ed="R051" n="0480b04"/><entry><form>葉公画龙</form> <lb ed="X" n="0557b17"/><lb ed="R051" n="0480b05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557b1701">莊子。葉公好龙。凡于室庐。及帷帐器皿。皆画龙为玩 <lb ed="X" n="0557b18"/><lb ed="R051" n="0480b06"/>于是天龙闻而下。葉公见之。弃而远走。人以为葉公 <lb ed="X" n="0557b19"/><lb ed="R051" n="0480b07"/>所好。非真龙也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557b20"/><lb ed="R051" n="0480b08"/><entry><form>道听涂说</form> <lb ed="X" n="0557b21"/><lb ed="R051" n="0480b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557b2101">论语。子曰。道听而涂说。德之弃也。註云。虽闻善言。不 <lb ed="X" n="0557b22"/><lb ed="R051" n="0480b10"/>为<anchor xml:id="nkr_note_add_0557b2201" n="0557b2201"/><anchor xml:id="beg0557b2201" n="0557b2201"/>己<anchor xml:id="end0557b2201"/>有。是自弃其德也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557b23"/><lb ed="R051" n="0480b11"/><entry><form>善其事利其器</form> <lb ed="X" n="0557b24"/><lb ed="R051" n="0480b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557b2401">论语。子贡问为仁。子曰。工欲善其事。必先利其器。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0557c" n="0557c"/> <lb ed="X" n="0557c01"/><lb ed="R051" n="0480b13"/><entry><form>奏钧之美</form> <lb ed="X" n="0557c02"/><lb ed="R051" n="0480b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557c0201">史。秦穆公梦至帝所。观钧天廣乐。帝赐以<g ref="#CB15081">策</g>。秦遂大 <lb ed="X" n="0557c03"/><lb ed="R051" n="0480b15"/>昌。淮南子云。九天。中央曰钧天。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557c04"/><lb ed="R051" n="0480b16"/><entry><form>入息不居阴界</form> <lb ed="X" n="0557c05"/><lb ed="R051" n="0480b17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557c0501">二十七祖<name role="" type="person">般若多罗</name>。因东印度国王请斋次。王问诸 <lb ed="X" n="0557c06"/><lb ed="R051" n="0480b18"/>人尽转经。唯师为甚不转。祖曰。贫道出息不随众缘。 <lb ed="X" n="0557c07"/><lb ed="R051" n="0481a01"/>入息不居蕴界。常转如是经。百千万亿卷。非但一卷 <lb ed="X" n="0557c08"/><lb ed="R051" n="0481a02"/>两卷。见宗门统要。幷禅宗正脉等。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557c09"/><lb ed="R051" n="0481a03"/><entry><form>尸毘王代鸽</form> <lb ed="X" n="0557c10"/><lb ed="R051" n="0481a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557c1001">尸毘王大精进。视一切众生如子。时世无<persName>佛</persName>。帝释命 <lb ed="X" n="0557c11"/><lb ed="R051" n="0481a05"/>欲终时。心自念言。何处有一切智人。处处问难。不能 <lb ed="X" n="0557c12"/><lb ed="R051" n="0481a06"/>断疑。忧愁而坐。巧变化师。名毘首羯磨天。问曰。天主 <lb ed="X" n="0557c13"/><lb ed="R051" n="0481a07"/>何愁。答曰。我求一切智人。竟不能得。摩曰。有优尸那 <lb ed="X" n="0557c14"/><lb ed="R051" n="0481a08"/>种。尸毘王。不久作<persName>佛</persName>。帝释使摩。化一赤眼鸽。自化为 <lb ed="X" n="0557c15"/><lb ed="R051" n="0481a09"/>鹰。鸽飞入王腋下求救。鹰在树上语王。还我鸽。王割 <lb ed="X" n="0557c16"/><lb ed="R051" n="0481a10"/>股肉。与之。鹰曰。王虽以热肉与我。当用道理。令肉轻 <lb ed="X" n="0557c17"/><lb ed="R051" n="0481a11"/>重得与鸽等。王以秤对鸽肉。割王肉尽。与鸽始等。帝 <lb ed="X" n="0557c18"/><lb ed="R051" n="0481a12"/>释语王。汝割身肉。心不恼耶。王誓曰。我若恼者。不复 <lb ed="X" n="0557c19"/><lb ed="R051" n="0481a13"/>如故。若弗恼者。即当平复。言讫如故。见智度论第四 <lb ed="X" n="0557c20"/><lb ed="R051" n="0481a14"/>卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0557c21"/><lb ed="R051" n="0481a15"/><entry><form>大施太子抒海</form> <lb ed="X" n="0557c22"/><lb ed="R051" n="0481a16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0557c2201"><persName>佛</persName>告舍利弗。过去世时。有一婆罗门。号尼拘楼陀。後 <lb ed="X" n="0557c23"/><lb ed="R051" n="0481a17"/>生一子。名曰大施。父甚爱念。一日出遊。见诸苦恼。白 <lb ed="X" n="0557c24"/><lb ed="R051" n="0481a18"/>父给济。父遂许之。库藏之物。三分施二。大施不忍竭 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0558a" n="0558a"/> <lb ed="X" n="0558a01"/><lb ed="R051" n="0481b01"/>父之财。遂入海採宝。所得三珠。繫于衣角。及乎出海 <lb ed="X" n="0558a02"/><lb ed="R051" n="0481b02"/>休歇之时。诸龙密解持去。大施睡觉。看珠不在。即自 <lb ed="X" n="0558a03"/><lb ed="R051" n="0481b03"/>思惟。必是海龙持去。欲抒大海。海龙知之。遂还其珠。 <lb ed="X" n="0558a04"/><lb ed="R051" n="0481b04"/>及回其家。如意济众。其详出贤愚因缘经第八卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558a05"/><lb ed="R051" n="0481b05"/><entry><form>七日翘足</form> <lb ed="X" n="0558a06"/><lb ed="R051" n="0481b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558a0601">菩萨本行经云。<persName>佛</persName>告阿难。我念往昔。有<persName>佛</persName>出世。号曰 <lb ed="X" n="0558a07"/><lb ed="R051" n="0481b07"/>弗沙。在雪山宝窟内入定。时我入山採药。观见彼<persName>佛</persName>。 <lb ed="X" n="0558a08"/><lb ed="R051" n="0481b08"/>心生欢喜。合掌翘足。七日七夜。赞歎彼<persName>佛</persName>。乃超九劫。 <lb ed="X" n="0558a09"/><lb ed="R051" n="0481b09"/>而说偈言。天上天下无如<persName>佛</persName><note place="inline">云云</note>。又见智度论第四 <lb ed="X" n="0558a10"/><lb ed="R051" n="0481b10"/>卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558a11"/><lb ed="R051" n="0481b11"/><entry><form>尙阇黎<g ref="#CB15179">雀</g>巢</form> <lb ed="X" n="0558a12"/><lb ed="R051" n="0481b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558a1201">释迦昔为螺髻仙人。名尙阇黎。常在树下。兀坐不动。 <lb ed="X" n="0558a13"/><lb ed="R051" n="0481b13"/>鸟以谓木。即于髻上生卵。是菩萨从禅定觉。知顶上 <lb ed="X" n="0558a14"/><lb ed="R051" n="0481b14"/>有鸟卵。即自思惟。若我起动。鸟不复来。卵必尽壞。即 <lb ed="X" n="0558a15"/><lb ed="R051" n="0481b15"/>还入定。至鸟生子飞去乃起。见智度论十七卷。</p><p xml:id="pX32p0558a1519" cb:place="inline">劬 <lb ed="X" n="0558a16"/><lb ed="R051" n="0481b16"/>嫔大臣。均分<name role="" type="person">阎浮提</name>。城邑山川为七分。诸国息诤。慧 <lb ed="X" n="0558a17"/><lb ed="R051" n="0481b17"/>斯极矣。见智度论第四卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558a18"/><lb ed="R051" n="0481b18"/><entry><form>善人之资</form> <lb ed="X" n="0558a19"/><lb ed="R051" n="0482a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558a1901">道德经云。善人不善人之师。不善人善人之资。精解 <lb ed="X" n="0558a20"/><lb ed="R051" n="0482a02"/>云。善人可以师笵一世。虽异于不善之人而天下若 <lb ed="X" n="0558a21"/><lb ed="R051" n="0482a03"/>无不善之人。则谁知善人之为善。是不善乃为善人 <lb ed="X" n="0558a22"/><lb ed="R051" n="0482a04"/>之资也。资者。赖之以自别也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558a23"/><lb ed="R051" n="0482a05"/><entry><form>扬波啜糟</form> <lb ed="X" n="0558a24"/><lb ed="R051" n="0482a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558a2401">屈原既放。遊于江潭。行吟泽畔。颜色憔悴。形容枯槁。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0558b" n="0558b"/> <lb ed="X" n="0558b01"/><lb ed="R051" n="0482a07"/>渔父见而问之曰。子非三闾大夫与。何故至于斯。屈 <lb ed="X" n="0558b02"/><lb ed="R051" n="0482a08"/>原曰。世人皆浊我独淸。众人皆醉我独醒。是以见放。 <lb ed="X" n="0558b03"/><lb ed="R051" n="0482a09"/>渔父曰。圣人不凝滞于物。而能与世推移。世人皆浊。 <lb ed="X" n="0558b04"/><lb ed="R051" n="0482a10"/>何不掘其泥而扬其波。众人皆醉。何不餔其糟而歠 <lb ed="X" n="0558b05"/><lb ed="R051" n="0482a11"/>其酾。何故深思高擧。自令放为。屈原曰。吾闻之。新沐 <lb ed="X" n="0558b06"/><lb ed="R051" n="0482a12"/>者必弹冠。新浴者必振衣。安能以身之察察。受物之 <lb ed="X" n="0558b07"/><lb ed="R051" n="0482a13"/>汶汶者乎。寧赴湘流。葬于江鱼腹中。安能以皓皓之 <lb ed="X" n="0558b08"/><lb ed="R051" n="0482a14"/>白。而蒙世俗之尘埃乎。渔父莞尔而笑。鼓枻而去。乃 <lb ed="X" n="0558b09"/><lb ed="R051" n="0482a15"/>歌曰。沧浪之水淸兮。可以濯我缨。沧浪之水浊兮。可 <lb ed="X" n="0558b10"/><lb ed="R051" n="0482a16"/>以濯我足。遂去不复与言。见離骚经。幷战国<g ref="#CB15081">策</g>。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0558b11"/><lb ed="R051" n="0482b01"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第七</cb:mulu><head>法花大成音義卷第七</head> <lb ed="X" n="0558b12"/><lb ed="R051" n="0482b02"/><entry><form>苞苴肮髒</form> <lb ed="X" n="0558b13"/><lb ed="R051" n="0482b03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558b1301">苞苴。包裹奇物。奉献谄<g ref="#CB02439">佞</g>。以求托嘱也。肮髒体盘旋 <lb ed="X" n="0558b14"/><lb ed="R051" n="0482b04"/>貌。汉书云。曲眉肮髒。倚立门傍是也。见宝训音義。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558b15"/><lb ed="R051" n="0482b05"/><entry><form>脇肩谄笑</form> <lb ed="X" n="0558b16"/><lb ed="R051" n="0482b06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558b1601">曾子曰。脇肩谄笑。病于夏畦。註云。脇肩竦体。谄笑强 <lb ed="X" n="0558b17"/><lb ed="R051" n="0482b07"/>笑。皆小人侧媚之态也。病。劳也。夏畦。夏月治畦之人 <lb ed="X" n="0558b18"/><lb ed="R051" n="0482b08"/>也。出孟子。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558b19"/><lb ed="R051" n="0482b09"/><entry><form>不入我室</form> <lb ed="X" n="0558b20"/><lb ed="R051" n="0482b10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558b2001">孔子曰。过我门而不入我室。我不憾焉者。其唯鄕原 <lb ed="X" n="0558b21"/><lb ed="R051" n="0482b11"/>乎。鄕原。德之贼也。见孟子。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558b22"/><lb ed="R051" n="0482b12"/><entry><form>雕虫之技</form> <lb ed="X" n="0558b23"/><lb ed="R051" n="0482b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558b2301">或曰。吾子少而好赋。曰然。童子雕虫篆刻。俄而曰。壮 <lb ed="X" n="0558b24"/><lb ed="R051" n="0482b14"/>夫不为也。出杨子法言吾子篇。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0558c" n="0558c"/> <lb ed="X" n="0558c01"/><lb ed="R051" n="0482b15"/><entry><form>文会之友</form> <lb ed="X" n="0558c02"/><lb ed="R051" n="0482b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c0201">论语。曾子曰。君子以文会友。以友辅仁。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558c03"/><lb ed="R051" n="0482b17"/><entry><form>不相为谋</form> <lb ed="X" n="0558c04"/><lb ed="R051" n="0482b18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c0401">论语。子曰。道不同。不相为谋。註云。不同。如善恶邪正 <lb ed="X" n="0558c05"/><lb ed="R051" n="0483a01"/>之类。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558c06"/><lb ed="R051" n="0483a02"/><entry><form>翔而後集</form> <lb ed="X" n="0558c07"/><lb ed="R051" n="0483a03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c0701">论语。色斯擧矣。翔而後集。註云。言鸟见人之颜色不 <lb ed="X" n="0558c08"/><lb ed="R051" n="0483a04"/>善则飞去。回翔审视而後下止。人之见幾而作。审择 <lb ed="X" n="0558c09"/><lb ed="R051" n="0483a05"/>所处。亦当如此。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558c10"/><lb ed="R051" n="0483a06"/><entry><form>桑间之<anchor xml:id="nkr_note_add_0558c1001" n="0558c1001"/><anchor xml:id="beg0558c1001" n="0558c1001"/>刺<anchor xml:id="end0558c1001"/></form> <lb ed="X" n="0558c11"/><lb ed="R051" n="0483a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c1101">列子。秋胡纳妻五日。往仕于陈。五年始旋。将及家。见 <lb ed="X" n="0558c12"/><lb ed="R051" n="0483a08"/>一妇人採桑于陌上。妇貌甚美。胡戏之曰。力田不如 <lb ed="X" n="0558c13"/><lb ed="R051" n="0483a09"/>见少年。採桑不如见贵郞。吾有黄金愿与子。妇不受。 <lb ed="X" n="0558c14"/><lb ed="R051" n="0483a10"/>胡到家见母。母呼妻出。乃桑间之妇也。妇责之曰。见 <lb ed="X" n="0558c15"/><lb ed="R051" n="0483a11"/>色弃金而忘其母。大不孝也。任君另娶。乃投水而死。 <lb ed="X" n="0558c16"/><lb ed="R051" n="0483a12"/>後贤咏诗曰。郞恩葉薄妾冰淸。郞与黄金妾不应。假 <lb ed="X" n="0558c17"/><lb ed="R051" n="0483a13"/>使偶然通一笑。半生谁信守孤灯。其详又见列国志。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558c18"/><lb ed="R051" n="0483a14"/><entry><form>不见可欲</form> <lb ed="X" n="0558c19"/><lb ed="R051" n="0483a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c1901">道德经云。不见可欲。使心不乱。精解云。我不示人以 <lb ed="X" n="0558c20"/><lb ed="R051" n="0483a16"/>可欲之形。使民心自定而不乱。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0558c21"/><lb ed="R051" n="0483a17"/><entry><form><g ref="#CB17194">檃</g>括规正</form> <lb ed="X" n="0558c22"/><lb ed="R051" n="0483a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0558c2201">荀子。用句木者必檃括。揉曲者曰檃。正方者曰括。又 <lb ed="X" n="0558c23"/><lb ed="R051" n="0483b01"/>檃括之侧多曲木。亦作檃括。尙书有<g ref="#CB17194">檃</g>括之器。即正 <lb ed="X" n="0558c24"/><lb ed="R051" n="0483b02"/>邪曲之器也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0559a" n="0559a"/> <lb ed="X" n="0559a01"/><lb ed="R051" n="0483b03"/><entry><form>德不孤也</form> <lb ed="X" n="0559a02"/><lb ed="R051" n="0483b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a0201">论语。子曰。德不孤。必有邻。註云。邻犹亲也。德不孤立。 <lb ed="X" n="0559a03"/><lb ed="R051" n="0483b05"/>必以类应。故有德者。必有其类从之。如居之有邻也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559a04"/><lb ed="R051" n="0483b06"/><entry><form>握六龙以象乾</form> <lb ed="X" n="0559a05"/><lb ed="R051" n="0483b07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a0501">周易。大明终始。六位时成。时乘六龙以御天。註云。此 <lb ed="X" n="0559a06"/><lb ed="R051" n="0483b08"/>言圣人大明乾道之终始。则见卦之六位。各以时成。 <lb ed="X" n="0559a07"/><lb ed="R051" n="0483b09"/>而乘此六阳。以行天道。是乃圣人之元亨也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559a08"/><lb ed="R051" n="0483b10"/><entry><form>参七鹰之膺鼎</form> <lb ed="X" n="0559a09"/><lb ed="R051" n="0483b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a0901">汉光武生。赤光照室。影如五麟七凤。望气者。见舂陵 <lb ed="X" n="0559a10"/><lb ed="R051" n="0483b12"/>城墎。曰。佳哉<g ref="#CB15106">鬱</g><g ref="#CB15106">鬱</g>葱葱。</p><p xml:id="pX32p0559a1010" cb:place="inline">余应虬曰。负凤扆以当阳。 <lb ed="X" n="0559a11"/><lb ed="R051" n="0483b13"/>位膺大宝。御罗图而出宸。运际昌辰。见启牍故事。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559a12"/><lb ed="R051" n="0483b14"/><entry><form>帝心简在</form> <lb ed="X" n="0559a13"/><lb ed="R051" n="0483b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a1301">论语。帝臣不蔽。简在帝心。註云。此引商书汤诰之辞。 <lb ed="X" n="0559a14"/><lb ed="R051" n="0483b16"/>简。阅也。言桀有罪。<anchor xml:id="nkr_note_add_0559a1401" n="0559a1401"/><anchor xml:id="beg0559a1401" n="0559a1401"/>己<anchor xml:id="end0559a1401"/>不敢赦。而天下贤人。皆上帝之 <lb ed="X" n="0559a15"/><lb ed="R051" n="0483b17"/>臣。<anchor xml:id="nkr_note_add_0559a1501" n="0559a1501"/><anchor xml:id="beg0559a1501" n="0559a1501"/>己<anchor xml:id="end0559a1501"/>不敢蔽。简在帝心。唯帝所命。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559a16"/><lb ed="R051" n="0483b18"/><entry><form>補衮之劳</form> <lb ed="X" n="0559a17"/><lb ed="R051" n="0484a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a1701">诗云。衮职有缺。维仲山甫補之。註云。衮职。王职也。天 <lb ed="X" n="0559a18"/><lb ed="R051" n="0484a02"/>子龙衮。不敢斥言王阙。便曰衮职有缺也。至于王职 <lb ed="X" n="0559a19"/><lb ed="R051" n="0484a03"/>有缺失。亦维仲山甫独能補之。盖唯大人然後能格 <lb ed="X" n="0559a20"/><lb ed="R051" n="0484a04"/>君心之非。未有不能自擧其德。而能補君之阙者也。 <lb ed="X" n="0559a21"/><lb ed="R051" n="0484a05"/>出大雅荡之篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559a22"/><lb ed="R051" n="0484a06"/><entry><form>潜龙之象</form> <lb ed="X" n="0559a23"/><lb ed="R051" n="0484a07"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559a2301">周易。初九。潜龙勿用。九二。见龙在田。利见大人。註云。 <lb ed="X" n="0559a24"/><lb ed="R051" n="0484a08"/>潜。藏也。龙。阳物也。初阳在下。未可施用。故其象为潜 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0559b" n="0559b"/> <lb ed="X" n="0559b01"/><lb ed="R051" n="0484a09"/>龙。其占曰勿用。九二。刚健中正。出潜離隐。泽及于物。 <lb ed="X" n="0559b02"/><lb ed="R051" n="0484a10"/>物所利见。故其象为见龙在田。其占为利见大人。九 <lb ed="X" n="0559b03"/><lb ed="R051" n="0484a11"/>二虽未得位。而大人之德<anchor xml:id="nkr_note_add_0559b0301" n="0559b0301"/><anchor xml:id="beg0559b0301" n="0559b0301"/>已<anchor xml:id="end0559b0301"/>著。常人不足以当之。盖 <lb ed="X" n="0559b04"/><lb ed="R051" n="0484a12"/>亦谓在下之大人也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559b05"/><lb ed="R051" n="0484a13"/><entry><form>何阖而晦四句</form> <lb ed="X" n="0559b06"/><lb ed="R051" n="0484a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559b0601">此四句。乃屈子楚辞第四卷天问章之言。至下出入 <lb ed="X" n="0559b07"/><lb ed="R051" n="0484a15"/>天地而一扪视乎。乃携李周拱辰别註之言。此书共 <lb ed="X" n="0559b08"/><lb ed="R051" n="0484a16"/>十九卷。盛行于世。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559b09"/><lb ed="R051" n="0484a17"/><entry><form>图南九万</form> <lb ed="X" n="0559b10"/><lb ed="R051" n="0484a18"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559b1001">北冥有鱼。其名为鲲。鲲之大。不知其幾千里也。化而 <lb ed="X" n="0559b11"/><lb ed="R051" n="0484b01"/>为鸟。其名为鹏。鹏之背。不知其幾千里也。怒而飞。其 <lb ed="X" n="0559b12"/><lb ed="R051" n="0484b02"/>翼若垂天之雲。是鸟也。海运则将徙于南冥。南冥者。 <lb ed="X" n="0559b13"/><lb ed="R051" n="0484b03"/>天池也。齐谐者。志怪者也。谐之言曰。鹏之徙于南冥 <lb ed="X" n="0559b14"/><lb ed="R051" n="0484b04"/>也。水击三千里。抟扶摇而上者九万里。去以六月息 <lb ed="X" n="0559b15"/><lb ed="R051" n="0484b05"/>者也。野马也。尘埃也。生物之以息相吹也。天之苍苍。 <lb ed="X" n="0559b16"/><lb ed="R051" n="0484b06"/>其正色邪。其远而无所至极邪。其视下也。亦若是则 <lb ed="X" n="0559b17"/><lb ed="R051" n="0484b07"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0559b1701" n="0559b1701"/><anchor xml:id="beg0559b1701" n="0559b1701"/>已<anchor xml:id="end0559b1701"/>矣。且夫水之积也不厚。则其负大舟也无力。复杯 <lb ed="X" n="0559b18"/><lb ed="R051" n="0484b08"/>水于坳堂之上。则芥为之舟。置杯焉则胶。水浅而舟 <lb ed="X" n="0559b19"/><lb ed="R051" n="0484b09"/>大也。风之积也不厚。则其负大翼也无力。故九万里 <lb ed="X" n="0559b20"/><lb ed="R051" n="0484b10"/>则风斯在下矣。而後乃今培风。揹负靑天而莫之夭 <lb ed="X" n="0559b21"/><lb ed="R051" n="0484b11"/>阏者。而後乃今将图南。出莊子逍遥遊。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559b22"/><lb ed="R051" n="0484b12"/><entry><form>指南者</form> <lb ed="X" n="0559b23"/><lb ed="R051" n="0484b13"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559b2301">越裳氏来贡。归忘其路。周公作指南车。刻木为人。擧 <lb ed="X" n="0559b24"/><lb ed="R051" n="0484b14"/>手指南。令其望南而走。则知归路。今罗经是也。见列 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0559c" n="0559c"/> <lb ed="X" n="0559c01"/><lb ed="R051" n="0484b15"/>国传。幷古今註。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559c02"/><lb ed="R051" n="0484b16"/><entry><form>观耕夫而厌浮世</form> <lb ed="X" n="0559c03"/><lb ed="R051" n="0484b17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559c0301"><persName>佛</persName>告诸比丘。菩萨年渐长大。出城遊观。行至园中。见 <lb ed="X" n="0559c04"/><lb ed="R051" n="0484b18"/>诸农夫。勤劳执役。菩萨见<anchor xml:id="nkr_note_add_0559c0401" n="0559c0401"/><anchor xml:id="beg0559c0401" n="0559c0401"/>已<anchor xml:id="end0559c0401"/>。心生慈悲。哀嗟世间。有 <lb ed="X" n="0559c05"/><lb ed="R051" n="0485a01"/>如斯苦。乃于阎浮树下。思離苦法。出方廣大莊严经 <lb ed="X" n="0559c06"/><lb ed="R051" n="0485a02"/>第四卷。又出普曜经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559c07"/><lb ed="R051" n="0485a03"/><entry><form>提谓睹金人而受戒</form> <lb ed="X" n="0559c08"/><lb ed="R051" n="0485a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559c0801">提谓与五百贾人。和<g ref="#CB00595">麨</g>蜜于树下。稽首上<persName>佛</persName>。<persName>佛</persName>念先 <lb ed="X" n="0559c09"/><lb ed="R051" n="0485a05"/><persName>佛</persName>受施。法皆持钵。不宜如馀道人手受食。时四天王。 <lb ed="X" n="0559c10"/><lb ed="R051" n="0485a06"/>各献一钵。<persName>佛</persName>令合成一钵。即以其钵。受贾<g ref="#CB00595">麨</g>蜜。授记 <lb ed="X" n="0559c11"/><lb ed="R051" n="0485a07"/>成<persName>佛</persName>。名曰蜜成<persName>如来</persName>。出普曜经第七卷。其详又见提 <lb ed="X" n="0559c12"/><lb ed="R051" n="0485a08"/>谓经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0559c13"/><lb ed="R051" n="0485a09"/><entry><form>剖璞出玉</form> <lb ed="X" n="0559c14"/><lb ed="R051" n="0485a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0559c1401">楚卞和。遊荆山得璞玉。奉献武王。王使玉人相之曰。 <lb ed="X" n="0559c15"/><lb ed="R051" n="0485a11"/>石也。王以和为诈。刖其左足。武王死。子文王立。和又 <lb ed="X" n="0559c16"/><lb ed="R051" n="0485a12"/>献之。王又令玉人相之曰。石也。又以和为诈。刖其右 <lb ed="X" n="0559c17"/><lb ed="R051" n="0485a13"/>足。文王死。子成王立。和又欲献。恐其害命。乃抱璞哭 <lb ed="X" n="0559c18"/><lb ed="R051" n="0485a14"/>于荆山之下。三日三夜。泪尽。继之以血。王闻之。使人 <lb ed="X" n="0559c19"/><lb ed="R051" n="0485a15"/>问曰。天下刖足者多矣。子奚悲之甚耶。和曰。吾非悲 <lb ed="X" n="0559c20"/><lb ed="R051" n="0485a16"/>刖也。悲夫宝玉而题之以石。贞士而名之以诈。是以 <lb ed="X" n="0559c21"/><lb ed="R051" n="0485a17"/>悲也。随使献上。王令玉人琢之。果得美玉。王曰。二先 <lb ed="X" n="0559c22"/><lb ed="R051" n="0485a18"/>君易刖人足。难剖其石。遂名曰和氏璧。後贤诗曰。抱 <lb ed="X" n="0559c23"/><lb ed="R051" n="0485b01"/>石巖前桂葉稠。碧溪流水至今流。空山日落猿声叫。 <lb ed="X" n="0559c24"/><lb ed="R051" n="0485b02"/>疑是荆人哭未休。出史记。幷列国志。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0560a" n="0560a"/> <lb ed="X" n="0560a01"/><lb ed="R051" n="0485b03"/><entry><form>左右逢原</form> <lb ed="X" n="0560a02"/><lb ed="R051" n="0485b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560a0201">孟子曰。君子深造之以道。欲其自得之也。自得之。则 <lb ed="X" n="0560a03"/><lb ed="R051" n="0485b05"/>居之安。居之安。则资之深。资之深。则取之左右逢其 <lb ed="X" n="0560a04"/><lb ed="R051" n="0485b06"/>原。故君子欲其自得之也。註云。造。诣也。深造之者。进 <lb ed="X" n="0560a05"/><lb ed="R051" n="0485b07"/>而不<anchor xml:id="nkr_note_add_0560a0501" n="0560a0501"/><anchor xml:id="beg0560a0501" n="0560a0501"/>已<anchor xml:id="end0560a0501"/>之意。道。则其进为之方也。资犹藉也。左右。身 <lb ed="X" n="0560a06"/><lb ed="R051" n="0485b08"/>之两旁。言至近而非一处也。逢犹値也。原。本也。水之 <lb ed="X" n="0560a07"/><lb ed="R051" n="0485b09"/>来处也。言君子务于深造。而必以其道者。欲其有所 <lb ed="X" n="0560a08"/><lb ed="R051" n="0485b10"/>持循。以俟夫默识心通。自然而得之于<anchor xml:id="nkr_note_add_0560a0801" n="0560a0801"/><anchor xml:id="beg0560a0801" n="0560a0801"/>己<anchor xml:id="end0560a0801"/>也。自得于 <lb ed="X" n="0560a09"/><lb ed="R051" n="0485b11"/><anchor xml:id="nkr_note_add_0560a0901" n="0560a0901"/><anchor xml:id="beg0560a0901" n="0560a0901"/>己<anchor xml:id="end0560a0901"/>。则所以处之者。安固而不摇。处之安固。则所藉者。 <lb ed="X" n="0560a10"/><lb ed="R051" n="0485b12"/>深远而无尽。所藉者深。则日用之间。取之至近。无所 <lb ed="X" n="0560a11"/><lb ed="R051" n="0485b13"/>往而不値其所资之本也。见孟子離娄章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560a12"/><lb ed="R051" n="0485b14"/><entry><form>修证不无</form> <lb ed="X" n="0560a13"/><lb ed="R051" n="0485b15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560a1301">南嶽怀让禅师。诣曹溪。参六祖。祖问甚处来。师曰。嵩 <lb ed="X" n="0560a14"/><lb ed="R051" n="0485b16"/>山来。祖曰。甚么物恁么来。师无语。遂经八年。忽然有 <lb ed="X" n="0560a15"/><lb ed="R051" n="0485b17"/>省。白祖曰。某甲有个会处。祖曰。作么生。师曰。说似一 <lb ed="X" n="0560a16"/><lb ed="R051" n="0485b18"/>物即不中。祖曰。还假修证否。师曰。修证则不无。染汚 <lb ed="X" n="0560a17"/><lb ed="R051" n="0486a01"/>即不得。祖曰。只此不染汚。诸<persName>佛</persName>之所护念。汝既如是。 <lb ed="X" n="0560a18"/><lb ed="R051" n="0486a02"/>吾亦如是。出法宝壇经。幷禅定正脉等。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560a19"/><lb ed="R051" n="0486a03"/><entry><form>父作子述</form> <lb ed="X" n="0560a20"/><lb ed="R051" n="0486a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560a2001">中庸。子曰。无忧者。其唯文王乎。以王季为父。以武王 <lb ed="X" n="0560a21"/><lb ed="R051" n="0486a05"/>为子。父作之子述之。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0560a22"/><lb ed="R051" n="0486a06"/> <lb ed="X" n="0560a23"/><lb ed="R051" n="0486a07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第八</cb:mulu><head>法花大成音義卷第八</head> <lb ed="X" n="0560a24"/><lb ed="R051" n="0486a08"/><entry><form>博施济众</form> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0560b" n="0560b"/> <lb ed="X" n="0560b01"/><lb ed="R051" n="0486a09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560b0101">论语。子贡曰。如有博施于民。而能济众。何如。可谓仁 <lb ed="X" n="0560b02"/><lb ed="R051" n="0486a10"/>乎。子曰。何事于仁。必也圣乎。尧舜其犹病诸。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560b03"/><lb ed="R051" n="0486a11"/><entry><form>连城不易尺璧</form> <lb ed="X" n="0560b04"/><lb ed="R051" n="0486a12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560b0401">赵有卞和璧。秦昭王欲以十五连城贸之。赵遣相如 <lb ed="X" n="0560b05"/><lb ed="R051" n="0486a13"/>送之入秦。相如视秦王独有爱璧之心。而无割城之 <lb ed="X" n="0560b06"/><lb ed="R051" n="0486a14"/>意。乃诈曰。璧有瑕。请示之。王授璧与相如。如持璧倚 <lb ed="X" n="0560b07"/><lb ed="R051" n="0486a15"/>柱而立。怒发衝冠。乃曰。臣闻布衣之交。尙不忍相欺。 <lb ed="X" n="0560b08"/><lb ed="R051" n="0486a16"/>况大国乎。王若急臣。臣头与璧。俱碎于柱。王恐璧碎。 <lb ed="X" n="0560b09"/><lb ed="R051" n="0486a17"/>使人扶相如起。而遂归赵。後贤诗曰。卞璧无瑕耀日 <lb ed="X" n="0560b10"/><lb ed="R051" n="0486a18"/>辉。秦王虽爱不输機。可怜又入相如手。一阵淸风满 <lb ed="X" n="0560b11"/><lb ed="R051" n="0486b01"/>路归。其详见史记。幷列国志。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560b12"/><lb ed="R051" n="0486b02"/><entry><form>观窗草听驴鸣</form> <lb ed="X" n="0560b13"/><lb ed="R051" n="0486b03"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560b1301">周惇<g ref="#CB02823">颐</g>。字茂叔。舂陵人。时<persName>佛</persName>印寓鸾溪。公谒见。相与 <lb ed="X" n="0560b14"/><lb ed="R051" n="0486b04"/>讲道。问曰。天命之谓性。率性之谓道。禅门何谓无心 <lb ed="X" n="0560b15"/><lb ed="R051" n="0486b05"/>是道。师曰。疑则别参。公曰。参则不无。毕竟以何为道。 <lb ed="X" n="0560b16"/><lb ed="R051" n="0486b06"/>师曰。满目靑山一任看。公有省。一日忽见窗前草生。 <lb ed="X" n="0560b17"/><lb ed="R051" n="0486b07"/>乃曰。与自家意思一般。以偈呈师曰。昔本不迷今不 <lb ed="X" n="0560b18"/><lb ed="R051" n="0486b08"/>悟。心融境会豁幽潜。草深窗外松当道。尽日令人看 <lb ed="X" n="0560b19"/><lb ed="R051" n="0486b09"/>不厌。师和云。大道体宽无不在。何拘动植与蜚潜。行 <lb ed="X" n="0560b20"/><lb ed="R051" n="0486b10"/>观坐看了无碍。色见声求心自厌。见征文录第九卷。</p> <lb ed="X" n="0560b21"/><lb ed="R051" n="0486b11"/><p xml:id="pX32p0560b2101">周茂叔。窗前草不除去。问之云。与自家意思一般。 <lb ed="X" n="0560b22"/><lb ed="R051" n="0486b12"/>张子厚。听驴鸣。亦谓如此。见二程全书。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560b23"/><lb ed="R051" n="0486b13"/><entry><form>秀支替戾冈</form> <lb ed="X" n="0560b24"/><lb ed="R051" n="0486b14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560b2401"><name role="" type="person">石勒</name>欲拒刘曜。僚佐皆谏。勒以访澄澄曰。塔上风铃 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0560c" n="0560c"/> <lb ed="X" n="0560c01"/><lb ed="R051" n="0486b15"/>云。秀支替戾冈。仆谷劬秃当。此羯语也。秀支。军也。替 <lb ed="X" n="0560c02"/><lb ed="R051" n="0486b16"/>戾冈。出也。仆谷。刘曜胡位也。劬秃当。捉也。此言军出 <lb ed="X" n="0560c03"/><lb ed="R051" n="0486b17"/>捉得刘曜也。其後果获刘曜。其详见高僧传。幷神僧 <lb ed="X" n="0560c04"/><lb ed="R051" n="0486b18"/>传。及经论尘馀。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560c05"/><lb ed="R051" n="0487a01"/><entry><form>四齐日</form> <lb ed="X" n="0560c06"/><lb ed="R051" n="0487a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560c0601">月旦。月朢。初八。二十三。谓之四斋日。见百丈淸规。</p> <lb ed="X" n="0560c07"/><lb ed="R051" n="0487a03"/><p xml:id="pX32p0560c0701">又云。白月八日。十五。黑月八日。十四。或十五见法数。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560c08"/><lb ed="R051" n="0487a04"/><entry><form>宝积见屠子</form> <lb ed="X" n="0560c09"/><lb ed="R051" n="0487a05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560c0901">盘山宝积禅师。嗣<name role="" type="person">马祖</name>。因于市肆行。见一客人买猪 <lb ed="X" n="0560c10"/><lb ed="R051" n="0487a06"/>肉。语屠家曰。精底割一斤来。屠放下刀叉手曰。长史 <lb ed="X" n="0560c11"/><lb ed="R051" n="0487a07"/>那个不是精底。师于此有省。见宗门统要。幷禅宗正 <lb ed="X" n="0560c12"/><lb ed="R051" n="0487a08"/>脉。指月录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560c13"/><lb ed="R051" n="0487a09"/><entry><form>楼子闻婬辞</form> <lb ed="X" n="0560c14"/><lb ed="R051" n="0487a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560c1401">楼子和尙。未详法嗣。一日偶经遊街市间。于酒楼下 <lb ed="X" n="0560c15"/><lb ed="R051" n="0487a11"/>整袜带次。闻楼上唱曲云。你既无心我也休。忽然大 <lb ed="X" n="0560c16"/><lb ed="R051" n="0487a12"/>悟。因号楼子焉。见禅宗正脉。幷指月录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560c17"/><lb ed="R051" n="0487a13"/><entry><form>偷兰遮罪</form> <lb ed="X" n="0560c18"/><lb ed="R051" n="0487a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560c1801">善见律云。偷兰。名大遮。言障善道。後堕恶道。体是鄙 <lb ed="X" n="0560c19"/><lb ed="R051" n="0487a15"/>恶。从不善体以立名者。由其成初二篇之罪故也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0560c20"/><lb ed="R051" n="0487a16"/><entry><form>孔子甘于夕死</form> <lb ed="X" n="0560c21"/><lb ed="R051" n="0487a17"/><cb:def><p xml:id="pX32p0560c2101">论语。子曰。朝闻道。夕死可矣。註云。道者。事物当然之 <lb ed="X" n="0560c22"/><lb ed="R051" n="0487a18"/>理。苟得闻之。则生顺死安。无复遗恨矣。朝夕所以甚 <lb ed="X" n="0560c23"/><lb ed="R051" n="0487b01"/>言其时之近。程子曰。言人不可以不知道。苟得闻道。 <lb ed="X" n="0560c24"/><lb ed="R051" n="0487b02"/>虽死可也。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0561a" n="0561a"/> <lb ed="X" n="0561a01"/><lb ed="R051" n="0487b03"/><entry><form>杨雄不羡久生</form> <lb ed="X" n="0561a02"/><lb ed="R051" n="0487b04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561a0201">或问杨子曰。人羡久生。将以学也。可谓好学<anchor xml:id="nkr_note_add_0561a0201" n="0561a0201"/><anchor xml:id="beg0561a0201" n="0561a0201"/>已<anchor xml:id="end0561a0201"/>乎。杨 <lb ed="X" n="0561a03"/><lb ed="R051" n="0487b05"/>子曰。未之好也。学不羡。註云。仲尼志道。朝闻夕死。杨 <lb ed="X" n="0561a04"/><lb ed="R051" n="0487b06"/>子好学。不羡久生。出杨子法言学行篇。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561a05"/><lb ed="R051" n="0487b07"/><entry><form><name role="" type="person">纯陀</name>最後供</form> <lb ed="X" n="0561a06"/><lb ed="R051" n="0487b08"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561a0601">尔时<name role="" type="person">拘尸那城</name>。工巧之子。名曰<name role="" type="person">纯陀</name>。礼<persName>佛</persName>白言。唯愿 <lb ed="X" n="0561a07"/><lb ed="R051" n="0487b09"/><persName>世尊</persName>。及比丘僧。受我最後供养。我等穷困。欲从<persName>如来</persName> <lb ed="X" n="0561a08"/><lb ed="R051" n="0487b10"/>求将来食。唯愿哀受我等微供。然後涅槃。<persName>佛</persName>言。善哉 <lb ed="X" n="0561a09"/><lb ed="R051" n="0487b11"/>善哉。我今为汝断。除贫穷。以无上法雨。雨汝身田。令 <lb ed="X" n="0561a10"/><lb ed="R051" n="0487b12"/>汝具足。檀波罗蜜。<name role="" type="person">纯陀</name>白众。同共礼劝。<persName>佛</persName>莫涅槃。<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0561a11"/><lb ed="R051" n="0487b13"/>言。诸<persName>佛</persName>法尔。有为亦然。速办所施。不宜久停。是时天 <lb ed="X" n="0561a12"/><lb ed="R051" n="0487b14"/>人。皆来奉供。<persName>佛</persName>皆不受。大众唱言。善哉<name role="" type="person">纯陀</name>。成就大 <lb ed="X" n="0561a13"/><lb ed="R051" n="0487b15"/>福。<persName>世尊</persName>欲满众愿。毛孔化<persName>佛</persName>。及比丘僧。悉皆受供。世 <lb ed="X" n="0561a14"/><lb ed="R051" n="0487b16"/>尊自受<name role="" type="person">纯陀</name>所奉设者。以<persName>佛</persName>神力。皆悉充足。其详出 <lb ed="X" n="0561a15"/><lb ed="R051" n="0487b17"/>涅槃经。</p><p xml:id="pX32p0561a1504" cb:place="inline">尔时<persName>佛</persName>与阿难。往铁狮子<name role="" type="person">纯陀</name>之家。此是 <lb ed="X" n="0561a16"/><lb ed="R051" n="0487b18"/><persName>如来</persName>最後食处。尔时<persName>世尊</persName>。受其食<anchor xml:id="nkr_note_add_0561a1601" n="0561a1601"/><anchor xml:id="beg0561a1601" n="0561a1601"/>已<anchor xml:id="end0561a1601"/>。而说偈言。我今 <lb ed="X" n="0561a17"/><lb ed="R051" n="0488a01"/>最後食。在于<name role="" type="person">纯陀</name>家。如是五众身。不久当灭度。出莲 <lb ed="X" n="0561a18"/><lb ed="R051" n="0488a02"/>华面经。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561a19"/><lb ed="R051" n="0488a03"/><entry><form>免蝼蚁之食</form> <lb ed="X" n="0561a20"/><lb ed="R051" n="0488a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561a2001">莊子将死。弟子欲厚葬之。莊子曰。吾以天地为棺椁。 <lb ed="X" n="0561a21"/><lb ed="R051" n="0488a05"/>日月为连璧。星辰为珠玑。万物为赍送。吾葬具岂不 <lb ed="X" n="0561a22"/><lb ed="R051" n="0488a06"/>备耶。何以加此。弟子曰。吾恐乌鸢之食夫子也。莊子 <lb ed="X" n="0561a23"/><lb ed="R051" n="0488a07"/>曰。在上为乌鸢食。在下为蝼蚁食。夺彼与此。何其偏 <lb ed="X" n="0561a24"/><lb ed="R051" n="0488a08"/>也。出莊子杂篇。</p></cb:def></entry> <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0561b" n="0561b"/> <lb ed="X" n="0561b01"/><lb ed="R051" n="0488a09"/><entry><form>善伏</form> <lb ed="X" n="0561b02"/><lb ed="R051" n="0488a10"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561b0201">时有国王。名曰勝光。王有太子。名曰善伏。因见狱中。 <lb ed="X" n="0561b03"/><lb ed="R051" n="0488a11"/>受罪之人。心生悲愍。白父垂宥。大臣不可。王怒欲诛 <lb ed="X" n="0561b04"/><lb ed="R051" n="0488a12"/>太子。王后闻之。白言大王。愿听太子半月行施。即于 <lb ed="X" n="0561b05"/><lb ed="R051" n="0488a13"/>日光园中。设大施会。时虚空灯王<persName>如来</persName>。知其可度。入 <lb ed="X" n="0561b06"/><lb ed="R051" n="0488a14"/>园说法。令得道果。出花严经七十三卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561b07"/><lb ed="R051" n="0488a15"/><entry><form>吉祥长者</form> <lb ed="X" n="0561b08"/><lb ed="R051" n="0488a16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561b0801"><persName>佛</persName>告诸比丘。菩萨思惟。古<persName>佛</persName>坐于何座而证菩提。作 <lb ed="X" n="0561b09"/><lb ed="R051" n="0488a17"/>是念时。即知过去诸<persName>佛</persName>。皆坐净草而成正觉。复念谁 <lb ed="X" n="0561b10"/><lb ed="R051" n="0488a18"/>能与我如是净草。时释提桓因。即变其身。为刈草人。 <lb ed="X" n="0561b11"/><lb ed="R051" n="0488b01"/>作菩萨右。持草而立。菩萨问曰。汝名字谁。答曰。我名 <lb ed="X" n="0561b12"/><lb ed="R051" n="0488b02"/>吉祥。菩萨思惟。我今欲求自身吉祥。复欲令他而得 <lb ed="X" n="0561b13"/><lb ed="R051" n="0488b03"/>吉祥。人名吉祥。于我前立。我今定证阿耨菩提。即坐 <lb ed="X" n="0561b14"/><lb ed="R051" n="0488b04"/>净草而发誓言。我今若不证。无上大菩提。寧可碎是 <lb ed="X" n="0561b15"/><lb ed="R051" n="0488b05"/>身。终不起此座。出方廣大莊严经第八卷。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0561b16"/><lb ed="R051" n="0488b06"/> <lb ed="X" n="0561b17"/><lb ed="R051" n="0488b07"/><cb:div type="other"><cb:mulu type="其他" level="1">音義卷第九</cb:mulu><head>法花大成音義卷第九</head> <lb ed="X" n="0561b18"/><lb ed="R051" n="0488b08"/><entry><form>二南雅颂</form> <lb ed="X" n="0561b19"/><lb ed="R051" n="0488b09"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561b1901">二南者。诗经篇名周南召南也。雅者。大雅小雅也。颂 <lb ed="X" n="0561b20"/><lb ed="R051" n="0488b10"/>者。周颂鲁颂商颂也。详见诗经小註。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561b21"/><lb ed="R051" n="0488b11"/><entry><form>阳春雪曲</form> <lb ed="X" n="0561b22"/><lb ed="R051" n="0488b12"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561b2201">楚襄王问宋玉曰。先生其有遗行与。何士民众庶。不 <lb ed="X" n="0561b23"/><lb ed="R051" n="0488b13"/>誉之甚也。宋玉对曰。唯。然有之。愿大王宽其罪。使得 <lb ed="X" n="0561b24"/><lb ed="R051" n="0488b14"/>毕其辞。客有歌于郢中者。其始曰夏里巴人。国中属 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0561c" n="0561c"/> <lb ed="X" n="0561c01"/><lb ed="R051" n="0488b15"/>而和者数千人。其为阳阿薤露。国中属而和者数百 <lb ed="X" n="0561c02"/><lb ed="R051" n="0488b16"/>人。其为阳春白雪。国中属而和者数十人。引商刻羽 <lb ed="X" n="0561c03"/><lb ed="R051" n="0488b17"/>杂以流徵。国中属而和者。不过数人而<anchor xml:id="nkr_note_add_0561c0301" n="0561c0301"/><anchor xml:id="beg0561c0301" n="0561c0301"/>已<anchor xml:id="end0561c0301"/>。是其曲弥 <lb ed="X" n="0561c04"/><lb ed="R051" n="0488b18"/>高其和弥寡<note place="inline">云云</note>。详见战国<g ref="#CB15081">策</g>。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561c05"/><lb ed="R051" n="0489a01"/><entry><form>琳法师称名七日</form> <lb ed="X" n="0561c06"/><lb ed="R051" n="0489a02"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561c0601">贞观十三年。方士秦世英。谮法师慧琳。著论讪毁皇 <lb ed="X" n="0561c07"/><lb ed="R051" n="0489a03"/>宗。有旨捕琳。琳知之。变服自繫。诣阙请谴。制旨曰。據 <lb ed="X" n="0561c08"/><lb ed="R051" n="0489a04"/>尔论。有念观音者。临刑不伤。今详罪犯。当坐大辟。赐 <lb ed="X" n="0561c09"/><lb ed="R051" n="0489a05"/>假七日。尔可勤念之。贵临刑自免。琳奉制一无所念。 <lb ed="X" n="0561c10"/><lb ed="R051" n="0489a06"/>至期诏问。所念观音感应如何。对曰。隋季失德。四海 <lb ed="X" n="0561c11"/><lb ed="R051" n="0489a07"/>沸腾。陛下廓淸寰宇。道洽生灵。琳自七日<anchor xml:id="nkr_note_add_0561c1101" n="0561c1101"/><anchor xml:id="beg0561c1101" n="0561c1101"/>已<anchor xml:id="end0561c1101"/>来。不念 <lb ed="X" n="0561c12"/><lb ed="R051" n="0489a08"/>观音。唯念陛下。帝讶其言。遣御史韦琮。问琳所以念 <lb ed="X" n="0561c13"/><lb ed="R051" n="0489a09"/>朕之状。对曰。观音至圣。垂形六道。上天下地。皆为师 <lb ed="X" n="0561c14"/><lb ed="R051" n="0489a10"/>救。陛下御临宸极。万国欢心。文治正平。灵鉴无外。圣 <lb ed="X" n="0561c15"/><lb ed="R051" n="0489a11"/>与观音齐等。所以唯念陛下<note place="inline">云云</note>。琮奏其语有旨免 <lb ed="X" n="0561c16"/><lb ed="R051" n="0489a12"/>刑。流于益州。师著辩正论八卷。死于蜀。百牢关。未幾 <lb ed="X" n="0561c17"/><lb ed="R051" n="0489a13"/>秦世英被诛矣。见<persName>佛</persName>祖通载。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0561c18"/><lb ed="R051" n="0489a14"/><entry><form>孙敬德诵经千遍</form> <lb ed="X" n="0561c19"/><lb ed="R051" n="0489a15"/><cb:def><p xml:id="pX32p0561c1901">魏天平中。定州孙敬德。造观音像。常加礼事。後为劫 <lb ed="X" n="0561c20"/><lb ed="R051" n="0489a16"/>贼所加。不勝拷掠。遂妄承罪。将断死刑。梦一沙门。令 <lb ed="X" n="0561c21"/><lb ed="R051" n="0489a17"/>诵救生观世音经千遍。得脱其难。有司执缚向市。且 <lb ed="X" n="0561c22"/><lb ed="R051" n="0489a18"/>行且诵。临刑满千。刀斫折为三段。皮肉不损。凡经三 <lb ed="X" n="0561c23"/><lb ed="R051" n="0489b01"/>换。刀折如初。官史惊异。具奏丞相高欢。表请免死。敕 <lb ed="X" n="0561c24"/><lb ed="R051" n="0489b02"/>写其经。廣佈于世。孙敬德还家。见像项上。有三刀之 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0562a" n="0562a"/> <lb ed="X" n="0562a01"/><lb ed="R051" n="0489b03"/>痕。其感应如此。见法苑珠林十七卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562a02"/><lb ed="R051" n="0489b04"/><entry><form>道冏</form> <lb ed="X" n="0562a03"/><lb ed="R051" n="0489b05"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562a0301">宋京师南<g ref="#CB00589">涧</g>寺。道冏。姓马氏。扶风人也。出家为道懿 <lb ed="X" n="0562a04"/><lb ed="R051" n="0489b06"/>弟子。懿病。尝遣冏等四人。至河南霍山採钟乳。入穴 <lb ed="X" n="0562a05"/><lb ed="R051" n="0489b07"/>数里。跨木渡水。三人溺死。炬火又亡。冏料无济理。冏 <lb ed="X" n="0562a06"/><lb ed="R051" n="0489b08"/>素诵法花。存念观音。见一火光。遂得出穴。见法苑珠 <lb ed="X" n="0562a07"/><lb ed="R051" n="0489b09"/>林。及高僧传。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562a08"/><lb ed="R051" n="0489b10"/><entry><form>鲁肆大眚</form> <lb ed="X" n="0562a09"/><lb ed="R051" n="0489b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562a0901">鲁莊公二十有二年。春王正月肆大眚。註云。肆放。眚 <lb ed="X" n="0562a10"/><lb ed="R051" n="0489b12"/>过也。放纵大过犹今赦书。大罪悉皆原免也。春秋特 <lb ed="X" n="0562a11"/><lb ed="R051" n="0489b13"/>书肆大眚。于文姜薨葬之间。善莊公之能補过也。出 <lb ed="X" n="0562a12"/><lb ed="R051" n="0489b14"/>春秋左传註评测義第六卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562a13"/><lb ed="R051" n="0489b15"/><entry><form>唐禁笞背</form> <lb ed="X" n="0562a14"/><lb ed="R051" n="0489b16"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562a1401">唐太宗。读明堂针炙书云。人五脏之繫。咸附于背诏 <lb ed="X" n="0562a15"/><lb ed="R051" n="0489b17"/>自今毋得笞囚背出鉴书。及唐史。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562a16"/><lb ed="R051" n="0489b18"/><entry><form>不孝有三</form> <lb ed="X" n="0562a17"/><lb ed="R051" n="0490a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562a1701">孟子曰。不孝有三无後为大註云。于礼有不孝者三 <lb ed="X" n="0562a18"/><lb ed="R051" n="0490a02"/>事。谓阿意曲从。陷亲不義。一也家贫亲老。不为禄仕。 <lb ed="X" n="0562a19"/><lb ed="R051" n="0490a03"/>二也不娶无子绝先祖祀。三也。三者之中。无後为大。 <lb ed="X" n="0562a20"/><lb ed="R051" n="0490a04"/>出孟子離娄章。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562a21"/><lb ed="R051" n="0490a05"/><entry><form>逢场作戏</form> <lb ed="X" n="0562a22"/><lb ed="R051" n="0490a06"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562a2201">邓隐峰禅师。一日辞<name role="" type="person">马祖</name>。祖曰甚处去师云。石头去 <lb ed="X" n="0562a23"/><lb ed="R051" n="0490a07"/>祖曰。石头路滑。师云。竿木随身。逢场作戏便去。纔到 <lb ed="X" n="0562a24"/><lb ed="R051" n="0490a08"/>石头。遂绕禅床一迊。振锡一下。便问是何宗旨头云。 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0562b" n="0562b"/> <lb ed="X" n="0562b01"/><lb ed="R051" n="0490a09"/>苍天苍天。师无语。却回擧似<name role="" type="person">马祖</name>。祖云。汝更去见他 <lb ed="X" n="0562b02"/><lb ed="R051" n="0490a10"/>道苍天。汝便嘘两声。师又去。一依前问。头乃嘘两声。 <lb ed="X" n="0562b03"/><lb ed="R051" n="0490a11"/>师又无语。归擧似<name role="" type="person">马祖</name>。祖云向汝道石头路滑出宗 <lb ed="X" n="0562b04"/><lb ed="R051" n="0490a12"/>门统要幷五灯会元指月录。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562b05"/><lb ed="R051" n="0490a13"/><entry><form>无亲往他国</form> <lb ed="X" n="0562b06"/><lb ed="R051" n="0490a14"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562b0601">僧祇律云。<persName>佛</persName>告诸比丘过去世时。有国名波罗奈时 <lb ed="X" n="0562b07"/><lb ed="R051" n="0490a15"/>有弗卢醯大孝婆罗门为国王师。常教五百弟子。时 <lb ed="X" n="0562b08"/><lb ed="R051" n="0490a16"/>婆罗门。有一奴名迦罗诃闻说法音。尽能持忆。共诸 <lb ed="X" n="0562b09"/><lb ed="R051" n="0490a17"/>童子。小有嫌恨。便往他国。诈言。我是卢醯婆罗门子 <lb ed="X" n="0562b10"/><lb ed="R051" n="0490a18"/>耶国师大喜。因告之曰。我有一女今以妻汝。答言。从 <lb ed="X" n="0562b11"/><lb ed="R051" n="0490b01"/>教。其人常嗔饮食。其妇念言脱有波罗奈国来者。从 <lb ed="X" n="0562b12"/><lb ed="R051" n="0490b02"/>彼受教。彼婆罗门具闻此事。便往他国。其人<g ref="#CB17994">拜</g>曰。我 <lb ed="X" n="0562b13"/><lb ed="R051" n="0490b03"/>来此国。言是大家之子。望主勿泄此事。主言。汝实我 <lb ed="X" n="0562b14"/><lb ed="R051" n="0490b04"/>子。即时同主归家。告言。我亲来为办饮食其妇密问 <lb ed="X" n="0562b15"/><lb ed="R051" n="0490b05"/>婆罗门曰。我夫饮食。常不可意。愿尊指教客曰我临 <lb ed="X" n="0562b16"/><lb ed="R051" n="0490b06"/>去时。教汝一偈其人为主求伴。其妇请偈。客教偈言。 <lb ed="X" n="0562b17"/><lb ed="R051" n="0490b07"/>无亲往他国欺诳天下人。粗食是常食。细食复何嫌。 <lb ed="X" n="0562b18"/><lb ed="R051" n="0490b08"/>其妇念此偈。其人常作软语。不复生嗔。<persName>佛</persName>言。彼婆罗 <lb ed="X" n="0562b19"/><lb ed="R051" n="0490b09"/>门者。我身是也彼奴者。今阐陀比丘是也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562b20"/><lb ed="R051" n="0490b10"/><entry><form>王索仙陀婆</form> <lb ed="X" n="0562b21"/><lb ed="R051" n="0490b11"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562b2101">善男子。<persName>如来</persName>密语。甚深难解。譬如大王。告诸群臣先 <lb ed="X" n="0562b22"/><lb ed="R051" n="0490b12"/>陀婆来。先陀婆者。一名四实一者盐。二者器。三者水。 <lb ed="X" n="0562b23"/><lb ed="R051" n="0490b13"/>四者马如是四法。皆同此名有智之臣。善知此名。若 <lb ed="X" n="0562b24"/><lb ed="R051" n="0490b14"/>王洗时。索先陀婆。即便奉水。若王食时。索先陀婆。即 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0562c" n="0562c"/> <lb ed="X" n="0562c01"/><lb ed="R051" n="0490b15"/>便奉盐。若王食<anchor xml:id="nkr_note_add_0562c0101" n="0562c0101"/><anchor xml:id="beg0562c0101" n="0562c0101"/>已<anchor xml:id="end0562c0101"/>。将欲饮浆。索先陀婆。即便奉器。若 <lb ed="X" n="0562c02"/><lb ed="R051" n="0490b16"/>王欲遊。索先陀婆。即便奉马。如是智臣。善解大王。四 <lb ed="X" n="0562c03"/><lb ed="R051" n="0490b17"/>种密语。是大乘经。亦复如是。出涅槃经第十卷。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562c04"/><lb ed="R051" n="0490b18"/><entry><form>车马騈阗</form> <lb ed="X" n="0562c05"/><lb ed="R051" n="0491a01"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562c0501">左思赋。车马雷骇。轰轰阗阗。诗缉曰。阗阗众盛犹今 <lb ed="X" n="0562c06"/><lb ed="R051" n="0491a02"/>騈阗也。又群行声也。</p></cb:def></entry> <lb ed="X" n="0562c07"/><lb ed="R051" n="0491a03"/><entry><form>心迷法花转</form> <lb ed="X" n="0562c08"/><lb ed="R051" n="0491a04"/><cb:def><p xml:id="pX32p0562c0801">洪州法达禅师念法花经三千部。後礼六祖曰。唯愿 <lb ed="X" n="0562c09"/><lb ed="R051" n="0491a05"/>和尙大慈略说经中義理。祖曰。汝念此经以何为宗。 <lb ed="X" n="0562c10"/><lb ed="R051" n="0491a06"/>师曰学人愚钝。从来但依文诵念。岂知宗趣祖曰。汝 <lb ed="X" n="0562c11"/><lb ed="R051" n="0491a07"/>试为吾念一遍。吾当为汝解说。师即高声。念至方便 <lb ed="X" n="0562c12"/><lb ed="R051" n="0491a08"/>品。祖曰止。此经原来以因缘出世为宗。纵说多种譬 <lb ed="X" n="0562c13"/><lb ed="R051" n="0491a09"/>喩亦无越于此何者因缘唯一大事。一大事。即<persName>佛</persName>知 <lb ed="X" n="0562c14"/><lb ed="R051" n="0491a10"/>见也。汝愼勿错解经義。见他道开示悟入。自是<persName>佛</persName>之 <lb ed="X" n="0562c15"/><lb ed="R051" n="0491a11"/>知见。我辈无分。若作此解。乃是谤经毁<persName>佛</persName>也。彼既是 <lb ed="X" n="0562c16"/><lb ed="R051" n="0491a12"/><persName>佛</persName>。<anchor xml:id="nkr_note_add_0562c1601" n="0562c1601"/><anchor xml:id="beg0562c1601" n="0562c1601"/>已<anchor xml:id="end0562c1601"/>具知见。何用更开。汝今当信<persName>佛</persName>知见者。只汝自 <lb ed="X" n="0562c17"/><lb ed="R051" n="0491a13"/>心。更无别体。盖为一切众生。自蔽光明。贪爱尘境。外 <lb ed="X" n="0562c18"/><lb ed="R051" n="0491a14"/>缘内扰。甘受驱驰。便劳他从三昧起。种种苦口。劝令 <lb ed="X" n="0562c19"/><lb ed="R051" n="0491a15"/>寝息。莫向外求。与<persName>佛</persName>无二。故云。开<persName>佛</persName>知见。汝但劳劳 <lb ed="X" n="0562c20"/><lb ed="R051" n="0491a16"/>执念。谓为功课者。何异<g ref="#CB01738">牦</g>牛爱尾也。师曰。若然者。但 <lb ed="X" n="0562c21"/><lb ed="R051" n="0491a17"/>得解義。不劳诵经也。祖曰。经有何过。岂障汝念只为 <lb ed="X" n="0562c22"/><lb ed="R051" n="0491a18"/>迷悟在人。损益由汝。听吾偈曰。心迷法花转心悟转 <lb ed="X" n="0562c23"/><lb ed="R051" n="0491b01"/>法花。诵经久不明。与義作仇家。无念念即正。有念念 <lb ed="X" n="0562c24"/><lb ed="R051" n="0491b02"/>成邪。有无俱不计。长御白牛车师从此领旨。亦不辍 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0563a" n="0563a"/> <lb ed="X" n="0563a01"/><lb ed="R051" n="0491b03"/>诵持。其详见法宝壇经。今依禅宗正脉录出。</p></cb:def></entry></cb:div> <lb ed="X" n="0563a02"/><lb ed="R051" n="0491b04"/> <lb ed="X" n="0563a03"/><lb ed="R051" n="0491b05"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>法花大成音義<note place="inline">终</note></cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0563a04"/> <lb ed="X" n="0563a05"/> <lb ed="X" n="0563a06"/> <lb ed="X" n="0563a07"/><cb:div type="w"><cb:mulu type="附文" level="1">No. 620-B 後附</cb:mulu><head>No. 620-B <lb ed="X" n="0563a08"/><lb ed="R051" n="0491b07"/> 後附</head> <lb ed="X" n="0563a09"/> <lb ed="X" n="0563a10"/><lb ed="R051" n="0491b08"/><p xml:id="pX32p0563a1001">昔有僧诵法花经。至诸法从本来。常自寂灭相之颂。 <lb ed="X" n="0563a11"/><lb ed="R051" n="0491b09"/>心忽起疑。日夕不止。忽闻莺声。顿然开悟遂续前颂 <lb ed="X" n="0563a12"/><lb ed="R051" n="0491b10"/>云诸法从本来。常自寂灭相。春至百花开。黄莺啼柳 <lb ed="X" n="0563a13"/><lb ed="R051" n="0491b11"/>上。见五灯会元。及指月录。</p> <lb ed="X" n="0563a14"/><lb ed="R051" n="0491b12"/><p xml:id="pX32p0563a1401">僧睿法师魏郡长乐人也。至年十八。礼僧贤法师为 <lb ed="X" n="0563a15"/><lb ed="R051" n="0491b13"/>弟子。博通经论美声远著。罗什翻经。睿幷参正。什师 <lb ed="X" n="0563a16"/><lb ed="R051" n="0491b14"/>译经。至正法花受决品云。天见人人见天。乃曰。此语 <lb ed="X" n="0563a17"/><lb ed="R051" n="0491b15"/>与西域義同。但言过质。睿曰。将非人天交接。两得相 <lb ed="X" n="0563a18"/><lb ed="R051" n="0491b16"/>见。什喜曰。实然吾传译经论。得与子相値真无所恨 <lb ed="X" n="0563a19"/><lb ed="R051" n="0491b17"/>矣。其详见高僧传。</p> <lb ed="X" n="0563a20"/><lb ed="R051" n="0491b18"/><p xml:id="pX32p0563a2001">唐明解。姓姚氏。本是<name role="" type="person">普光寺</name>僧。性聪敏。善文藻。工书 <lb ed="X" n="0563a21"/><lb ed="R051" n="0492a01"/>翰善丹靑鼓琴。每欣俗网。不乐道门至龙朔元年。擧 <lb ed="X" n="0563a22"/><lb ed="R051" n="0492a02"/>应诏赴洛阳。及第归俗。乃曰。吾今脱此驴皮。预在人 <lb ed="X" n="0563a23"/><lb ed="R051" n="0492a03"/>矣。遂置酒集诸士俗。赋诗曰。一乘本非有。三空何所 <lb ed="X" n="0563a24"/><lb ed="R051" n="0492a04"/>归<note place="inline">云云</note>。未幾而𣨛後托梦于相知<name role="" type="person">净土寺</name>智整曰。明 <pb ed="X" xml:id="X32.0620.0563b" n="0563b"/> <lb ed="X" n="0563b01"/><lb ed="R051" n="0492a05"/>解宿无福德。不遵内教。今受饥乏。若有故人之情。颇 <lb ed="X" n="0563b02"/><lb ed="R051" n="0492a06"/>能惠一餐否。智整梦中许诺。及惺设食。至夜又梦来 <lb ed="X" n="0563b03"/><lb ed="R051" n="0492a07"/>谢至二年秋。又托梦于画工曰。我以不信<persName>佛</persName>法。今受 <lb ed="X" n="0563b04"/><lb ed="R051" n="0492a08"/>大苦汝努力为我写两三卷经。诵十八遍。赋诗而别。 <lb ed="X" n="0563b05"/><lb ed="R051" n="0492a09"/>诗曰。握手不能别。抚膺还自伤。痛矣时阴短。悲哉泉 <lb ed="X" n="0563b06"/><lb ed="R051" n="0492a10"/>路长。松林惊野吹。荒<g ref="#CB01092">隧</g>落寒霜。言離何以赠。留心内 <lb ed="X" n="0563b07"/><lb ed="R051" n="0492a11"/>典章。其画工素不识字。请人录之道俗传之非一。出 <lb ed="X" n="0563b08"/><lb ed="R051" n="0492a12"/>冥报记。又见续高僧传幷法苑珠林。</p> <lb ed="X" n="0563b09"/><lb ed="R051" n="0492a13"/><p xml:id="pX32p0563b0901">增壹阿含经云。<persName>佛</persName>告阿难汝今速击楗槌。今七月十 <lb ed="X" n="0563b10"/><lb ed="R051" n="0492a14"/>五日是受岁之日。阿难即陞讲堂。手执楗槌。而说偈 <lb ed="X" n="0563b11"/><lb ed="R051" n="0492a15"/>言降伏魔力怨。除结无有馀露地击楗槌。比丘闻当 <lb ed="X" n="0563b12"/><lb ed="R051" n="0492a16"/>集诸欲闻法人。度流生死海。闻此妙响音。尽当雲集 <lb ed="X" n="0563b13"/><lb ed="R051" n="0492a17"/>此。</p> <lb ed="X" n="0563b14"/><lb ed="R051" n="0492a18"/><p xml:id="pX32p0563b1401">宠居士云。读经须解義。解義即修行。若依了義学。即 <lb ed="X" n="0563b15"/><lb ed="R051" n="0492b01"/>入涅槃城如其不解義多见不如盲寻文廣占地。心 <lb ed="X" n="0563b16"/><lb ed="R051" n="0492b02"/>牛不肯耕。田田总是草。稻从何处生。见宗镜录。</p> <lb ed="X" n="0563b17"/><lb ed="R051" n="0492b03"/><p xml:id="pX32p0563b1701">唐義净三藏法师题取经诗云。晋宋齐梁唐代间。高 <lb ed="X" n="0563b18"/><lb ed="R051" n="0492b04"/>僧求法離长安。去人成百归无十。後者安知前者难。 <lb ed="X" n="0563b19"/><lb ed="R051" n="0492b05"/>路远碧天唯冷结。沙河遮日力疲殚。後贤如未谙斯 <lb ed="X" n="0563b20"/><lb ed="R051" n="0492b06"/>旨往往将经容易看见名義集</p></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0539a2201" to="#end0539a2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0540a1401" to="#end0540a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0540a1501" to="#end0540a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541a1301" to="#end0541a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c0701" to="#end0541c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c0702" to="#end0541c0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c0801" to="#end0541c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c0802" to="#end0541c0802"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c1701" to="#end0541c1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0541c2101" to="#end0541c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">二</lem><rdg wit="#wit.orig">三</rdg></app> <app from="#beg0541c2102" to="#end0541c2102"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">冥</lem><rdg wit="#wit.orig">显</rdg></app> <app from="#beg0542a0101" to="#end0542a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0543a1201" to="#end0543a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">称</lem><rdg wit="#wit.orig">种</rdg></app> <app from="#beg0544a0701" to="#end0544a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0544a0801" to="#end0544a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545a0501" to="#end0545a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545a1201" to="#end0545a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545a1301" to="#end0545a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545a1901" to="#end0545a1901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545a2401" to="#end0545a2401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545b0901" to="#end0545b0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545b1601" to="#end0545b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545b1801" to="#end0545b1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545b2301" to="#end0545b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0545c0901" to="#end0545c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0548a0601" to="#end0548a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0548a1201" to="#end0548a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0548a1301" to="#end0548a1301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0548b0701" to="#end0548b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0548c1601" to="#end0548c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">黄粱</lem><rdg wit="#wit.orig">苗梁</rdg></app> <app from="#beg0548c1801" to="#end0548c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">粱</lem><rdg wit="#wit.orig">梁</rdg></app> <app from="#beg0548c2101" to="#end0548c2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">粱</lem><rdg wit="#wit.orig">梁</rdg></app> <app from="#beg0549a0701" to="#end0549a0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">荀</lem><rdg wit="#wit.orig">苟</rdg></app> <app from="#beg0549a0702" to="#end0549a0702"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0549a1601" to="#end0549a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0549c1401" to="#end0549c1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0549c1801" to="#end0549c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0550a0901" to="#end0550a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0550a1201" to="#end0550a1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0550b0501" to="#end0550b0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0550c0801" to="#end0550c0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0551a0201" to="#end0551a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0551a0601" to="#end0551a0601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0551c1801" to="#end0551c1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">珰</lem><rdg wit="#wit.orig"><g ref="#CB15144">󳬨</g></rdg></app> <app from="#beg0552b0701" to="#end0552b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552b1601" to="#end0552b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552b1701" to="#end0552b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552c0501" to="#end0552c0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552c0701" to="#end0552c0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552c1001" to="#end0552c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552c1101" to="#end0552c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0552c1201" to="#end0552c1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0553a0101" to="#end0553a0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0553b1601" to="#end0553b1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0553b2301" to="#end0553b2301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0554a1501" to="#end0554a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0554a1801" to="#end0554a1801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0554b0101" to="#end0554b0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0554c0201" to="#end0554c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">悦</lem><rdg wit="#wit.orig">说</rdg></app> <app from="#beg0554c0401" to="#end0554c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0554c0901" to="#end0554c0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0555a0201" to="#end0555a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0555a2001" to="#end0555a2001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0556b1201" to="#end0556b1201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0556c1101" to="#end0556c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0557a2101" to="#end0557a2101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0557b2201" to="#end0557b2201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0558c1001" to="#end0558c1001"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">刺</lem><rdg wit="#wit.orig">剌</rdg></app> <app from="#beg0559a1401" to="#end0559a1401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0559a1501" to="#end0559a1501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0559b0301" to="#end0559b0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0559b1701" to="#end0559b1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0559c0401" to="#end0559c0401"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0560a0501" to="#end0560a0501"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0560a0801" to="#end0560a0801"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0560a0901" to="#end0560a0901"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0561a0201" to="#end0561a0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0561a1601" to="#end0561a1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0561c0301" to="#end0561c0301"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0561c1101" to="#end0561c1101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0562c0101" to="#end0562c0101"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> <app from="#beg0562c1601" to="#end0562c1601"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">已</lem><rdg wit="#wit.orig">巳</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0539001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0539001">便宜上、表题ヲ插入。<g ref="#CB18834">󴦒</g></note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0539a2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0539a2201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0540a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0540a1401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0540a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0540a1501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c0701">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c0702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c0702">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c0802" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c0802">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0541c2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c2101">二【CB】，三【卍续】</note> <note n="0541c2102" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0541c2102">冥【CB】，显【卍续】</note> <note n="0542a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0542a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0543a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0543a1201">称【CB】，种【卍续】</note> <note n="0544a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0544a0701">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0544a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0544a0801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a1301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545a1901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a1901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545a2401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545a2401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545b0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545b0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545b1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545b1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545b1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0545c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0545c0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0548a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0548a0601">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0548a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0548a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0548a1301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0548a1301">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0548b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0548b0701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0548c1601" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X32.0548c16.01" target="#nkr_note_add_0548c1601">黄粱【CB】，苗梁【卍续】</note> <note n="0548c1801" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X32.0548c18.11" target="#nkr_note_add_0548c1801">粱【CB】，梁【卍续】</note> <note n="0548c2101" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X32.0548c21.04" target="#nkr_note_add_0548c2101">粱【CB】，梁【卍续】</note> <note n="0549a0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0549a0701">荀【CB】，苟【卍续】</note> <note n="0549a0702" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0549a0702">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0549a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0549a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0549c1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0549c1401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0549c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0549c1801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0550a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0550a0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0550a1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0550a1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0550b0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0550b0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0550c0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0550c0801">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0551a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0551a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0551a0601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0551a0601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0551c1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0551c1801">珰【CB】，<g ref="#CB15144">󳬨</g>【卍续】</note> <note n="0552b0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552b0701">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552b1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552c0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552c0501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552c0701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552c0701">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552c1001">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552c1101">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0552c1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0552c1201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0553a0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0553a0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0553b1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0553b1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0553b2301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0553b2301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0554a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554a1501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0554a1801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554a1801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0554b0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554b0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0554c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554c0201">悦【CB】，说【卍续】</note> <note n="0554c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0554c0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0554c0901">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0555a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0555a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0555a2001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0555a2001">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0556b1201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0556b1201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0556c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0556c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0557a2101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0557a2101">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0557b2201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0557b2201">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0558c1001" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0558c1001">刺【CB】，剌【卍续】</note> <note n="0559a1401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0559a1401">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0559a1501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0559a1501">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0559b0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0559b0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0559b1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0559b1701">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0559c0401" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0559c0401">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0560a0501" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0560a0501">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0560a0801" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0560a0801">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0560a0901" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0560a0901">己【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0561a0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0561a0201">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0561a1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0561a1601">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0561c0301" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0561c0301">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0561c1101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0561c1101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0562c0101" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0562c0101">已【CB】，巳【卍续】</note> <note n="0562c1601" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0562c1601">已【CB】，巳【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>